KINH TẾ DỰ BÁO

Chưa đủ điều kiện giải quyết nợ xấu

Facebook Share

BNEWS.VN Nguyên Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Cao Sỹ Kiêm: Giải quyết nợ xấu là đúng hướng nhưng điều kiện để giải quyết nợ xấu là chưa được.

Tình hình nợ xấu của các ngân hàng là một trong những vấn đề được nhiều đại biểu quan tâm, đề cập đến tại buổi thảo luận tại hội trường về đánh giá về kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế xã hội năm 2015 và kế hoạch phát triển kinh tế xã hội năm 2016… Vấn đề này đã được đại biểu Cao Sỹ Kiêm, nguyên Thống đốc Ngân hàng Nhà nước (đoàn đại biểu tỉnh Thái Bình) trao đổi với phóng viên bên lề Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XIII ngày 2/11.

Phóng viên: Thưa ông, thời gian qua có một số ngân hàng làm ăn thua lỗ khiến Ngân hàng Nhà nước mua lại với giá 0 đồng/cổ phần, ông đánh giá thế nào về vấn đề này?

Ông Cao Sỹ Kiêm: Theo tôi, việc này chỉ có tốt lên, nếu không mua lại, các ngân hàng làm ăn thua lỗ sẽ phá sản, mà phá sản thì sẽ gây hậu quả rất lớn. Vì ngân hàng theo hệ thống, một ngân hàng bị đổ vỡ thì các ngân hàng khác sẽ ảnh hưởng rất lớn. Cho nên đây là một giải pháp cuối cùng nhưng cũng đảm bảo an toàn của ngân hàng, đảm bảo thiết thực cho người gửi tiền.

 Phóng viên: Có rất nhiều ý kiến đánh giá khác nhau về tỷ lệ nợ xấu. Theo ông, việc đánh giá số liệu nợ xấu hiện nay có chính xác hay không?


\

Nguyên Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Cao Sỹ Kiêm. Ảnh: TTXVN

Ông Cao Sỹ Kiêm: Đối với nợ xấu, trước đây có 3 ý kiến đánh giá khác nhau. Các ngân hàng thương mại báo cáo hay đánh giá của Thanh tra Ngân hàng Nhà nước cũng gần bằng nhau ở mức 47-49%. Nhưng đối với chuyên gia trong nước là 10% trở lên; theo các tổ chức quốc tế là 17%. Như vậy, đã có 3 hệ thống số liệu, sau khi phân loại lại các tiêu chí đánh giá cũng như mức độ đánh giá có “khít” lại gần nhau.

Tôi ví dụ, đối với phân loại nợ. Phân loại theo các chuyên gia thì sẽ khoảng 10%; theo ngân hàng thương mại khoảng 47-49%; theo thế giới khoảng 17%. Vì phân loại theo thế giới, các tổ chức này không tính kỳ hạn, mà tính cả dự án. Nếu giai đoạn đầu của dự án mà không trả được nợ thì toàn bộ số sau trở thành nợ quá hạn. Còn theo các nhà nghiên cứu của Việt Nam, cách tính nợ xấu không tính khoản chuyển nợ; tức là theo kỳ hạn chuyển sang nợ kỳ hạn mới lại thành không nợ quá hạn. Nếu mà để kỳ hạn đấy, sẽ trở thành nợ quá hạn.

Thời gian qua, để giảm tình hình hình nợ xấu, một số ngân hàng đã trích lợi nhuận, trích lương bổng của các ngân hàng thấp đi, giảm các chi phí tối đa để trả phần rủi ro; đồng thời, “thúc” mạnh Tòa án, Viện kiểm soát để xử lý mạnh nợ xấu, thu hồi tài sản. Thời gian qua, trong xử lý nợ xấu đã có một bước tiến là xử lý qua cơ quan pháp luật và trách nhiệm của các ngân hàng phải tự giải quyết, tự cân đối và chi phí giảm đi. Như vậy, các ngân hàng đã chuyển sang hướng tích cực hơn.

Phóng viên: Như vậy, cá nhân nhân ông cũng yên tâm về phần nợ xấu của các ngân hàng?

Ông Cao Sỹ Kiêm: Với 3 số liệu khác nhau, cũng có nhiều vấn đề cần phải điều chỉnh, cần có sự phân tích và cần có sự phối hợp, tính toán một cách chặt chẽ. Số này là số định hướng, nếu đi vào thực chất, con số có thể xê dịch.

Phóng viên: Giai đoạn vừa qua, một loạt các ngân hàng có vấn đề, thậm chí đã có những ngân hàng chỉ mua 0 đồng/cổ phiếu. Ông có cho rằng, đây là hệ lụy của người tiền nhiệm?

Ông Cao Sỹ Kiêm: Chúng ta có 3 giai đoạn gây ra nợ xấu. Giai đoạn rõ nhất là giai đoạn sau khi phát triển mạnh mẽ của các ngân hàng, hệ thống ngân hàng lên hơn con số 100, tức là số lượng ngân hàng quá nhiều và số vốn quá ít dẫn đến việc tranh giành nhau lãi suất, tranh giành nhau thị trường, tranh giành cho vay, dẫn đến quản lý lỏng lẻo. Cho nên, nợ quá hạn, nợ xấu tăng nhanh, đấy là hệ lụy.

Tiếp đến, một hệ lụy nữa là cho vay theo thỏa thuận, quản lý vay không chặt chẽ. Việc cho vay lỏng lẻo, quản lý và người vay cũng lỏng lẻo, cộng thêm lãi suất vay cao như thế, chồng lên nợ xấu khiến cho nợ quá hạn tăng vọt lên.

Phóng viên: Ông đánh giá thế nào về xu hướng giải quyết nợ xấu trong giai đoạn này?

Ông Cao Sỹ Kiêm: Giải quyết nợ xấu là đúng hướng nhưng tôi cho rằng, điều kiện để giải quyết nợ xấu là chưa được. Ví dụ, trong số nợ xấu 30%, giảm nợ xấu bằng cách bắt các ngân hàng trích rủi ro để bù đắp lại và xử lý nhanh các tài sản thế chấp bằng các vụ án cũng đã tích cực lên.

Tuy nhiên, với hình thức này, các ngân hàng cũng chỉ xử lý được 30%, còn 70% tập trung từ ngân hàng thương mại cũng như các doanh nghiệp sang cho công ty khoán nợ thì còn đọng lại, giải quyết rất chậm bởi chúng ta còn thiếu cơ sở pháp lý. Cơ sở pháp lý của các đơn vị này, chủ yếu là quyền sở hữu. Tài sản thế chấp của nợ xấu không xử lý được là chủ yếu thế chấp là đất và nhà, mà những vướng mắc về nhà đất không dễ giải quyết.

Một khó khăn nữa là về nguồn vốn. Khi các ngân hàng gặp khó khăn, các nước họ góp vào và vốn của Nhà nước chi viện cho một ít để giải quyết. Nhưng, đối với Việt Nam hoàn toàn không, ngân sách đang khó khăn thì không thể có tiền để đưa vào. Và khi không có tiền đưa vào thì không thể giải quyết được mọi vấn đề.

Khó khăn tiếp theo là sự phối hợp giữa các ngành với nhau, kể cả cơ quan tư pháp, cơ quan ngân hàng, tài chính. Hiện nay, khi đấu giá tài sản, định giá tài sản, ai sẽ là người dám làm. Nếu định cao lên thì bị nghi ngờ, định thấp xuống thì mất tài sản Nhà nước. Tất cả những điều này, chưa rõ ràng, chưa dứt khoát, mà chúng ta chưa phối hợp với nhau được.

Phóng viên: Xin cám ơn ông.

Thành Trung - Thúy Hiền/BNEWS/TTXVN

BẢNG GIÁ VÀNG (BẢO TÍN MINH CHÂU)
VIDEO

Cục Kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật của Bộ Tư pháp vừa có văn bản kết luận việc kiểm tra Thông tư 58 của Bộ Giao thông Vận tải về quy định về đào tạo, sát hạch, cấp giấy phép lái xe cơ giới đường bộ. Theo Cục này, quy định bắt buộc đổi GPLX sang vật liệu PET của Bộ GTVT là không có cơ sở pháp lý và tính thống nhất.