Hợp tác xã do phụ nữ làm chủ cần gì để bứt phá?

Trao đổi tại tọa đàm, bà Châu Thị Nương, Giám đốc Hợp tác xã Nông nghiệp Tà Đảnh, xã Cô Tô cho biết, hợp tác xã từng bước xây dựng Trang trại Nông nghiệp Hiền Nương, chuyên sản xuất nấm ăn, nấm dược liệu và các sản phẩm chế biến từ nấm theo mô hình nông nghiệp xanh, hữu cơ, tuần hoàn. Các phụ phẩm nông nghiệp như rơm rạ, cám gạo, cám bắp, mùn cưa được tận dụng làm phôi nấm; nguyên liệu sau thu hoạch tiếp tục được sử dụng để sản xuất phân hữu cơ.

Từ mô hình ban đầu còn nhiều khó khăn, đến nay, trang trại từng bước xây dựng được thương hiệu, thị trường tiêu thụ tương đối ổn định, một số sản phẩm đạt chứng nhận OCOP 3 sao. Đáng chú ý, cơ sở tạo việc làm ổn định cho hơn 30 phụ nữ địa phương, giúp chị em có thu nhập, thuận lợi chăm sóc gia đình mà không phải đi làm ăn xa. Tuy nhiên, theo bà Nương, hợp tác xã vẫn thiếu vốn nâng cấp nhà xưởng, đầu tư máy móc, thiết bị chế biến và kho bảo quản; đồng thời cần ứng dụng khoa học, công nghệ để cải tiến quy trình sản xuất, bảo đảm chất lượng và kéo dài thời gian bảo quản sản phẩm.

Bà kiến nghị tỉnh có thêm các chương trình tín dụng trung và dài hạn dành cho hợp tác xã do phụ nữ làm chủ; hỗ trợ chuyển giao kỹ thuật, chế biến sâu, kết nối doanh nghiệp, hệ thống phân phối và mở rộng thị trường tiêu thụ. Bà Nương cũng đề xuất xây dựng mạng lưới liên kết giữa các hợp tác xã, tổ hợp tác và nữ doanh nhân trong tỉnh, tạo điều kiện để các đơn vị hỗ trợ, sử dụng sản phẩm của nhau, kết nối khách hàng và cùng tham gia chuỗi giá trị.

Cùng chia sẻ kinh nghiệm tại tọa đàm, bà Lê Thị Kim Thoa, Giám đốc Hợp tác xã Dịch vụ Nông nghiệp Hiểu Phát, xã Vĩnh Phong cho biết, hợp tác xã hiện có 7 sản phẩm đạt OCOP 3 sao, tạo việc làm cho 105 lao động, trong đó có 70 phụ nữ, với thu nhập bình quân 5 triệu đồng/người/tháng. Phụ nữ ngày càng tham gia tích cực vào công tác quản lý, điều hành, xây dựng kế hoạch, tổ chức sản xuất, chế biến, quảng bá và tiêu thụ sản phẩm. Dù vậy, hợp tác xã còn gặp khó khăn về vốn đầu tư nhà kho, máy móc, thiết bị và cơ sở chế biến; năng lực quản trị, marketing, thương mại điện tử của một số thành viên còn hạn chế, trong khi thị trường tiêu thụ chưa ổn định và sức cạnh tranh ngày càng cao.

Thời gian tới, hợp tác xã tập trung kiểm soát nguyên liệu đầu vào, nâng cao chất lượng sản phẩm, hoàn thiện bao bì, nhãn mác và truy xuất nguồn gốc; chủ động tìm kiếm đối tác, xây dựng liên kết từ sản xuất đến tiêu thụ, đồng thời đẩy mạnh bán hàng trực tuyến kết hợp tham gia hội chợ, triển lãm và các hoạt động xúc tiến thương mại. Bà Thoa mong muốn được hỗ trợ đào tạo quản lý, xây dựng thương hiệu, tiếp cận nguồn vốn, máy móc và mở rộng các kênh phân phối để nâng cao sức cạnh tranh, tạo thêm việc làm, tăng thu nhập cho lao động nữ.

Theo bà Lê Thị Ngọc Dung, Phó Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh An Giang, các cấp Hội trong tỉnh đang quản lý 34 hợp tác xã và 151 tổ hợp tác, tổ liên kết do phụ nữ quản lý hoặc tham gia quản lý, với hơn 4.000 thành viên. Thời gian qua, Hội phối hợp với các ngành hỗ trợ củng cố, nâng cao chất lượng hoạt động của các mô hình; kết nối ngân hàng, tổ chức tín dụng để giúp hợp tác xã, tổ hợp tác tiếp cận nguồn vốn ưu đãi, mở rộng sản xuất, tạo việc làm và nâng cao thu nhập cho lao động nữ.

Tuy nhiên, hoạt động của nhiều hợp tác xã, tổ hợp tác do phụ nữ quản lý vẫn chưa tương xứng với tiềm năng. Phần lớn có quy mô nhỏ, thiếu vốn lưu động; việc tiếp cận vốn ưu đãi còn khó khăn do thiếu tài sản thế chấp hoặc phương án vay vốn chưa đáp ứng yêu cầu. Năng lực quản trị và khả năng đổi mới của một số đơn vị cũng còn hạn chế.

Thời gian tới, Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh An Giang tiếp tục tuyên truyền, vận động hội viên tham gia phát triển kinh tế tập thể; hỗ trợ chuyển đổi số, ứng dụng khoa học, công nghệ và nhân rộng các mô hình hợp tác xã xanh, gắn với sản phẩm OCOP. Đồng thời, chú trọng nâng cao năng lực quản trị, điều hành tài chính, marketing, xây dựng thương hiệu và phát triển thị trường. Tỉnh cũng định hướng triển khai các chính sách hỗ trợ kinh phí thu hút lao động trẻ tốt nghiệp đại học, cao đẳng làm việc lâu dài tại hợp tác xã do phụ nữ quản lý; hỗ trợ 100% kinh phí tham gia hội chợ, triển lãm trong và ngoài nước, đăng ký chất lượng, xây dựng thương hiệu, bảo hộ sở hữu trí tuệ, chỉ dẫn địa lý; phấn đấu đưa 100% sản phẩm OCOP do phụ nữ quản lý lên các sàn giao dịch thương mại điện tử.

Thông qua việc nâng cao năng lực quản trị, hỗ trợ vốn, ứng dụng công nghệ và kết nối thị trường, các mô hình kinh tế tập thể được kỳ vọng phát triển bền vững hơn, phát huy vai trò của phụ nữ trong sản xuất, kinh doanh, góp phần tạo việc làm và cải thiện đời sống tại địa phương.