Cảnh báo nguy cơ xuất hiện các biến thể mới do bất bình đẳng về vaccine ngừa COVID-19

Nhân viên y tế tiêm vaccine phòng COVID-19 cho trẻ em tại Jakarta, Indonesia, ngày 11/1/2022. Ảnh: THX/ TTXVN

Các nhà khoa học hàng đầu ở Anh ngày 28/1 đã đưa ra lời cảnh báo trên trong bức thư gửi Thủ tướng nước này Borris Johnson.

Khi biến thể Omicron của virus SARS-CoV-2 lần đầu tiên được phát hiện ở Botswana và Nam Phi, các chuyên gia y tế cho rằng việc các nước giàu tích trữ vaccine ngừa COVID-19 là nguyên nhân gây ra sự xuất hiện của biến thể này.

Các chuyên gia y tế công cộng của Anh cảnh báo rằng "lối tiếp cận thiếu trách nhiệm này" có thể dẫn tới sự xuất hiện ngày càng nhiều các biến thể mới.

Trong bức thư gửi Thủ tướng Johnson, hơn 320 nhà khoa học ở Anh đã kêu gọi chính phủ nước này cho phép những nước có thu nhập thấp và trung bình sản xuất vaccine, tiến hành xét nghiệm và tự điều trị bệnh COVID-19; kêu gọi nhà lãnh đạo Anh đặt sức khỏe của người dân trên thế giới lên trên lợi ích thương mại của ngành dược phẩm, bằng cách thúc đẩy việc dỡ bỏ quyền sở hữu trí tuệ đối với các loại vaccine ngừa COVID-19.

Giáo sư Maryam Shahmanesh nhận định việc phớt lờ nhu cầu về vaccine của các nước có thu nhập thấp và trung bình, cũng như việc siết chặt hoạt động sản xuất vaccine toàn cầu bằng các quy định về quyền sở hữu trí tuệ, Chính phủ Anh có nguy cơ kéo dài dịch bệnh và có thể cướp đi sinh mạng của nhiều người trên thế giới. Bà nhấn mạnh: "Chúng ta cần chấm dứt hoàn toàn thực trạng này nếu muốn chấm dứt đại dịch COVID-19".

Các nhà khoa học Anh đã đưa ra lời cảnh báo trên một tháng sau khi các nước nghèo buộc phải trả lại hơn 100 triệu liều vaccine được phân phối theo cơ chế COVAX, vì phần lớn trong đó đã hết hạn sử dụng.

Các nhà khoa học cũng kêu gọi Thủ tướng Johnson "sử dụng mọi công cụ hiện có" để khuyến khích các hãng dược phẩm chia sẻ công thức bào chế vaccine. Các nhà khoa học hy vọng các hãng dược phẩm như Pfizer, Moderna và AstraZeneca hợp tác với Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) để chuyển giao công nghệ sản xuất vaccine hàng loạt cho các hãng dược phẩm  ở các nước có thu nhập thấp và trung bình.

Hiện vẫn có 3 tỉ người trên thế giới chưa được tiêm mũi vaccine đầu tiên. Theo số liệu mới nhất, số lượng liều vaccine tăng cường đang được sử dụng ở các nước giàu còn nhiều hơn tổng lượng vaccine được sử dụng đến nay ở các nước nghèo.

Theo cựu Giám đốc Cơ quan Y tế vùng England, Nigel Crisp, một trong những người ký vào đơn gửi Thủ tướng Johnson, các bằng chứng khoa học đã chứng tỏ rằng cách tốt nhất để giữ an toàn trước các biến thể mới, là phải tiến hành tiêm chủng cho toàn bộ người dân trên thế giới.

Ông cho biết lượng vaccine được tặng cho những nước nghèo sẽ không bao giờ đủ để chấm dứt dịch bệnh trong khi năng lực sản xuất vaccine ở những nước cần vaccine và cần điều trị nhất, lại chưa được khai thác.

Ông nhấn mạnh cần phải chấm dứt tình trạng này vì mạng sống của người dân ở những nước nghèo, cũng như ở Anh.

Trong thư gửi Thủ tướng Johnson, còn có các nhà khoa học khác như các thành viên thuộc  Nhóm Cố vấn khoa học về trường hợp khẩn cấp (SAGE) của Chính phủ Anh, Cơ quan An toàn y tế Anh (UKHSA) và một cố vấn trong  Ủy ban hỗn hợp về vaccine và tiêm chủng của Anh (JCVI).../.