Vĩnh Long, Thái Nguyên, Tuyên Quang có tốc độ tăng trưởng GRDP thấp nhất

Công ty TNHH Khvatec Thái Nguyên (vốn đầu tư của Hàn Quốc) tại KCN Yên Bình, thành phố Phổ Yên chuyên dập, đúc, mạ, lắp ráp các linh kiện điện tử phục vụ cho ngành công nghiệp điện tử. Ảnh: Trần Việt - TTXVN

Báo cáo về tốc độ tăng trưởng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) của 34 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương năm 2025 do Cục Thống kê (Bộ Tài chính) vừa công bố cho thấy, bên cạnh những địa phương đạt mức tăng trưởng cao, một số địa phương có tốc độ tăng trưởng GRDP thấp hơn mức bình quân chung, gồm Vĩnh Long, Thái Nguyên, Tuyên Quang với mức tăng dao động từ 5,84% đến 6,4%.

Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ những rào cản mang tính khách quan và đặc thù kinh tế: Thứ nhất, cơ cấu kinh tế còn phụ thuộc vào các ngành có giá trị gia tăng thấp. Vĩnh Long và Tuyên Quang vẫn dựa nhiều vào nông nghiệp và công nghiệp chế biến quy mô nhỏ, chịu tác động mạnh của thời tiết, biến động giá đầu vào và thị trường tiêu thụ, trong khi khu vực dịch vụ chất lượng cao phát triển chậm.

Đối với Thái Nguyên, mặc dù công nghiệp giữ vai trò chủ lực, nhưng tăng trưởng phụ thuộc lớn vào một số doanh nghiệp FDI quy mô lớn, khiến tốc độ tăng trưởng chịu ảnh hưởng khi sản xuất điện tử và xuất khẩu toàn cầu chững lại.

Thứ hai, động lực đầu tư chưa đủ mạnh và thiếu các dự án quy mô lớn, mang tính đột phá; tiến độ triển khai một số dự án hạ tầng và công nghiệp còn chậm, làm hạn chế hiệu ứng lan tỏa sang các ngành xây dựng, dịch vụ và thương mại.

Thứ ba, quy mô thị trường tiêu dùng và dịch vụ địa phương còn hạn chế do dân số đô thị nhỏ, thu nhập bình quân chưa cao, khiến sức mua và nhu cầu dịch vụ chưa tạo được lực kéo đáng kể cho tăng trưởng.

Ngoài ra, tác động bất lợi từ yếu tố bên ngoài như: Biến động kinh tế thế giới, chi phí đầu vào tăng và thiên tai cục bộ đã ảnh hưởng đến sản xuất nông nghiệp và công nghiệp chế biến, làm giảm dư địa tăng trưởng trong ngắn hạn.

Nhận diện vấn đề từ kết quả tăng trưởng GRDP năm 2025, Báo cáo của Cục Thống kê cũng chỉ rõ kết quả tăng trưởng GRDP năm 2025 của các tỉnh cho thấy sự phục hồi tích cực nhưng cũng đặt ra nhiều vấn đề: chênh lệch vùng miền, chất lượng tăng trưởng, tính bền vững và năng lực cạnh tranh dài hạn.

Cụ thể: một số tỉnh/thành phố lớn như Hà Nội, TP.Hồ Chí Minh, Bình Dương, Hải Phòng, Quảng Ninh, Bắc Ninh… có mức tăng trưởng cao vượt trội, trong khi nhiều địa phương miền núi, Tây Nguyên và Đồng bằng sông Cửu Long tăng trưởng thấp hơn khá nhiều. Điều này phản ánh sự mất cân đối trong phân bổ nguồn lực và cơ hội phát triển, có nguy cơ kéo dài khoảng cách giàu nghèo giữa các vùng.

Thứ hai, tăng trưởng GRDP ở nhiều địa phương vẫn dựa nhiều vào các ngành truyền thống như công nghiệp chế biến, xây dựng, bán buôn bán lẻ. Đổi mới sáng tạo, khoa học công nghệ và dịch vụ giá trị cao chưa trở thành động lực chính, khiến tăng trưởng chưa bền vững.

Thứ ba, một số tỉnh công nghiệp tăng trưởng nhanh nhưng đi kèm áp lực môi trường, ô nhiễm và khai thác tài nguyên quá mức. Nếu không có chiến lược xanh và chuyển đổi năng lượng, tăng trưởng có thể gây hệ lụy dài hạn.

Thứ tư, tỷ trọng dịch vụ hiện đại, thương mại điện tử, logistics còn thấp ở nhiều tỉnh. Điều này hạn chế khả năng tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu, đặc biệt trong bối cảnh Việt Nam thúc đẩy chuyển đổi số và hội nhập kinh tế quốc tế.

Thứ năm, chính sách phân bổ đầu tư công, hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, phát triển hạ tầng số và nhân lực chất lượng cao cần theo hướng minh bạch, công bằng dựa trên nhu cầu thực tế và tiềm năng phát triển; phải gắn với chiến lược phát triển vùng và quy hoạch tổng thể quốc gia.