An Giang chủ động ứng phó với sạt lở bờ sông, kênh, rạch

Từ đầu năm đến nay, trên địa bàn tỉnh An Giang xảy ra hơn 50 điểm răn nứt, sụt lún, sạt lở đất bờ sông, kênh, rạch, với chiều dài hơn 2.000m, làm 11 căn nhà sụp hoàn toàn xuống sông, gần 60 căn nhà phải di dời khẩn cấp. Đáng lo ngại, năm nay mực nước lũ thượng nguồn đổ về kết hợp triều cường, mưa lớn kéo dài làm mực nước trên các sông, kênh, rạch dâng cao hơn các năm trước từ 0,5-1m. Nước lũ tạo dòng chảy mạnh và xoáy dẫn đến sạt lở, sụt lún dọc theo bờ sông, trên các tuyến đê xung yếu, gây thiệt hại và ảnh hưởng đến sản xuất, sinh hoạt của người dân.

Sạt lở bủa vây

Xã biên giới Phú Hữu (tỉnh An Giang) từ đầu mùa mưa đến nay liên tục xảy ra các vụ sạt lở nghiêm trọng ở khu vực bờ Đông sông Hậu, đoạn từ ấp Phú Thành đến ấp Vĩnh Phước. Sạt lở không chỉ đe dọa đến tính mạng, mà còn làm ảnh hưởng trực tiếp đến tài sản và đời sống sinh hoạt của người dân.

Mới đây nhất, ngày 17/11, tại khu vực bờ Đông sông Hậu, đoạn qua ấp Vĩnh Phước (xã Phú Hữu, tỉnh An Giang) đã liên tiếp xảy ra 2 điểm sạt lở, làm ảnh hưởng 13 căn nhà của người dân. Điểm sạt lở thứ nhất tại đình thần Vĩnh Lộc, với chiều dài khoảng 20m, ăn sâu vào đất liền khoảng 6m. Điểm sạt lở thứ hai cách đình thần Vĩnh Lộc khoảng 30m về hướng hạ nguồn có chiều dài khoảng 150m, ăn sâu vào đất liền từ 3m - 6m.

Hai điểm sạt sở làm ảnh hưởng trực tiếp 13 căn nhà/38 nhân khẩu, trong đó có 4 căn nhà bị sụp hoàn toàn xuống sông Hậu; 1 căn bị sụp một phần và 8 căn phải di dời khẩn cấp.

Trước đó, từ ngày 28/10-3/11/2025, cũng tại khu vực bờ Đông sông Hậu, đoạn qua ấp Phú Thành (xã Phú Hữu, tỉnh An Giang) liên tiếp xảy ra 2 vụ sạt lở nghiêm trọng với chiều dài hơn 150m, xâm thực vào phần đường giao thông, làm 7 hộ dân với 29 nhân khẩu bị ảnh hưởng, phải di dời nhà khẩn cấp.

Không riêng xã đầu nguồn Phú Hữu, sạt lở còn mở rộng dọc theo bờ sông, tuyến kênh ở các địa phương ở hạ nguồn, nằm sâu trong vùng Tứ giác Long Xuyên, như tuyến Quốc lộ 91 (sông Xép Năng Gù) đoạn thuộc xã Bình Mỹ, xảy ra sạt lở cách bến đò chợ Bình Thủy về phía hạ nguồn khoảng 15m với chiều dài đoạn sạt lở, sụt lún khoảng 36m làm răng nứt sụt lún xuống khoảng 1,5m và có khả năng sụt lún thêm; trên tuyến bờ Bắc kênh Km5, thuộc phường Tân Châu bị sạt lở 1 đoạn, chiều dài khoảng 75m, có đoạn ăn sâu vào khoảng 2m, gần tới mặt lộ nhựa tuyến đường giao thông nông thôn bờ Bắc kênh Km5 và có nguy cơ sạt lở tiếp…

Ngoài ra, do ảnh hưởng của mưa bão, thời tiết cực đoan, trên địa bàn xã Bình Mỹ (tỉnh An Giang) xuất hiện 37 điểm sạt lở, sụt lún, xì bọng… nguy cơ đe doạ hơn 5.000 ha lúa Thu Đông của người dân.

Tại xã cù lao Mỹ Hòa Hưng (tỉnh An Giang), tình hình sạt lở đất bờ sông từ đầu mùa mưa đến nay cũng diễn biến phức tạp. Ông Đặng Tấn Lộc, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Mỹ Hòa Hưng cho biết, từ tháng 9 - 11/2025, trên địa bàn xã đã xảy ra 4 vụ sạt lở đất nghiêm trọng, tập trung ở nhánh phải đầu cù lao thuộc các tổ 3, tổ 5, ấp Mỹ Thuận. Các vụ sạt lở không gây thiệt hại về người nhưng đã làm 7 căn nhà rơi xuống sông, 1 hộ nuôi cá bè thiệt hại hơn 7 tấn cá, 32 hộ bị ảnh hưởng phải di dời nhà cửa, tài sản…; ước thiệt hại trên 2,4 tỷ đồng.

Theo Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Mỹ Hòa Hưng Đặng Tấn Lộc, khu vực xảy ra sạt lở nằm trong đoạn sông đã được Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh An Giang cảnh báo nguy cơ sạt lở trước đó. Nguyên nhân sạt lở được xác định là do đoạn sông cong có dòng chảy áp sát bờ, nước xiết, kết hợp tải trọng trên bờ lớn gây sạt lở, sụt lún trong khu vực…

Ông Trần Thanh Hiệp, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh An Giang cho biết, từ đầu năm 2025 đến nay, trên địa bàn tỉnh xảy ra 52 vụ răn, nứt, sụp lún đất bờ sông, kênh, rạch với chiều dài hơn 2.000m, làm 11 căn nhà bị sụp hoàn toàn xuống sông và gần 60 căn nhà phải di dời khẩn cấp đến nơi an toàn. Ước thiệt hại về đất trên 8 tỷ đồng.

Đặc biệt, từ tháng 9/2025 đến này, toàn tỉnh có gần 150 điểm sạt lở, sụt lún, rò rỉ nước qua thân đê tại 32 xã, phường, đe dọa đến hàng nghìn ha lúa, hoa màu vụ Thu Đông và đất nuôi trồng thuỷ sản của người dân.

Chủ động các giải pháp ứng phó

Theo Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh An Giang Trần Thanh Hiệp, An Giang đang ở cao điểm mùa mưa với diễn biến thời tiết, thuỷ văn phức tạp. Mực nước lũ dâng cao, kết hợp với triều cường, mưa lớn kéo dài làm mặt đất thấm nước nhanh, kết cấu đất mềm, yếu, dẫn đến sạt lở ở những nơi mái bờ dốc thẳng đứng.

Ngoài ra, nước lũ từ thượng nguồn sông Mekong đổ về với lưu lượng lớn làm gia tăng áp lực bào mòn chân bờ sông, kênh, rạch tạo thành hàm ếch rỗng chân ăn sâu vào bờ phía bên dưới, khi đó khối đất sẽ mất mái ta luy và khả năng xảy ra sạt lở rất cao...

Trước tình hình sạt lở diễn biến ngày càng phức tạp, Ủy ban nhân dân tỉnh An Giang đã yêu cầu các ngành và địa phương chủ động hơn trong công tác kiểm tra, phòng ngừa sạt lở, nhất là tại những khu vực trọng yếu, có nguy cơ cao và các khu vực xây dựng nhà ở, công trình lấn chiếm dòng dẫn thoát lũ để tổ chức cảnh báo và di dời nhà dân đến nơi ở an toàn.

Đối với những khu vực đã được cảnh báo có nguy cơ sạt lở cần chủ động áp dụng các giải pháp ngăn ngừa như giảm tải trọng đường bộ, cấm hoặc giảm tải phương tiện giao thông, tháo dỡ nhà hoặc kho bãi có tải trọng lớn ven bờ, thả rọ đá, bao cát, bó nhánh cây làm đổi hướng và giảm lực dòng chảy, sóng...

Riêng đối với 19 đoạn sạt lở nghiêm trọng cần phải khắc phục khẩn cấp, các địa phương nhanh chóng làm rào chắn và cắm biển báo nhằm đảm bảo an toàn cho người dân. Đồng thời, kiến nghị Trung ương hỗ trợ hơn 4.375 tỷ đồng để khắc phục sạt lở với tổng chiều dài 26.782m bờ sông, kênh, rạch.

Bên cạnh đó, nhằm giảm thiểu ảnh hưởng của lũ kết hợp triều cường, tỉnh An Giang đã thực hiện đóng cống Tha La và Trà Sư nhằm giảm lượng nước lũ tràn xuống hạ lưu.

Trong chuyến kiểm tra thực tế các khu vực sạt lở và bảo vệ sản xuất vụ Thu Đông năm 2025 tại địa bàn các xã Bình Mỹ, Châu Phú, Thạnh Mỹ Tây, Mỹ Đức mới đây, Phó Chủ tịch UBND tỉnh An Giang Ngô Công Thức đánh giá cao vai trò chủ động của các địa phương trong quan trắc, kiểm tra và xử lý các điểm xung yếu, có nguy cơ sạt lở thuộc địa bàn quản lý.

“Các địa phương phải sẵn sàng nhân lực, phương tiện theo phương châm “4 tại chỗ” để ứng phó với mọi tình huống có thể xảy ra. Tuyệt đối không chủ quan vì đây là năm nước lũ lên cao, kéo dài và tình hình thời tiết diễn biến rất cực đoan” - ông Ngô Công Thức nhấn mạnh.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh An Giang Ngô Công Thức yêu cầu, các ngành chức năng của tỉnh và các địa phương cần chủ động quan trắc, kiểm tra tất cả các khu vực có nguy cơ sạt lở để kịp thời phát hiện, cảnh báo nhằm giảm thiểu thiệt hại do sạt lở gây ra. Chủ động dự báo tình hình, đề xuất hướng khắc phục, sớm gia cố kịp thời những vị trí có nguy cơ xảy ra sạt lở, nhằm giảm chi phí, không ảnh hưởng đến giao thông, sản xuất và cuộc sống của người dân.