Anh chưa thoát khỏi tình trạng lạm phát đình trệ

Theo Tờ The Financial Times, luồng dữ liệu quan trọng trong 10 ngày qua cho thấy nền kinh tế Anh đã “ít khác biệt” hơn so với các quốc gia ngang hàng, nhờ xu hướng phục hồi kinh tế bất ngờ và lạm phát giảm mạnh.

Vài tuần trước, Anh là nền kinh tế tiên tiến lớn duy nhất của thế giới không cho thấy xu hướng tăng giá giảm đều đặn, mặc dù là nước có tỷ lệ lạm phát cao nhất trong Nhóm các nước công nghiệp phát triển hàng đầu thế giới (G7). Nhiều nhà phân tích dự báo GDP của Anh sẽ giảm trong quý II/2023 dù chưa lấy lại được mức tăng trưởng hằng quý ghi nhận trước đại dịch.

Trong khi đó, các thị trường dự đoán Ngân hàng trung ương Anh (BoE) sẽ tăng lãi suất từ mức 5% hiện tại lên 6,5% vào cuối năm nay, từ đó đẩy lãi suất thế chấp lên cao và khiến thị trường bất động sản rơi vào tình trạng hỗn loạn.

Tuy nhiên, vào tháng 6/2023, lạm phát của Anh bất ngờ giảm xuống 7,9% - mức thấp nhất kể từ tháng 3/2022 - giảm từ mức 8,7% của tháng trước.

Đáng ngạc nhiên là doanh số bán lẻ mạnh mẽ trong tháng 6/2023 và hiệu quả kinh tế trong ba tháng, tính đến hết tháng 5/2023, tốt hơn dự đoán đã khiến nhiều nhà phân tích dự báo GDP sẽ tăng nhẹ trong quý II/2023.

Nhà kinh tế học Paul Dales tại Capital Economics, cho biết: “Anh vẫn có vẻ là một ngoại lệ quốc tế khi nói đến lạm phát và vẫn xứng đáng được gắn mác là 'quốc gia lạm phát đình trệ', nhưng số liệu kinh tế trong tháng qua cho thấy khoảng cách đang dần được thu hẹp".

Ngày 24/7, hãng tư vấn tài chính Earn & Young (EY) đã nâng dự báo tăng trưởng kinh tế của Anh trong năm nay lên 0,4%, từ mức 0,2% đưa ra trước đó, nhờ vào các dấu hiệu phục hồi tốt hơn.

Ông Torsten Bell, Giám đốc điều hành của tổ chức tư vấn tài chính Resolution Foundation, cho biết: “Nền kinh tế Anh vẫn rất tồi tệ, nhưng dữ liệu kinh tế trong 10 ngày qua đã mang lại một số khuyến khích đáng hoan nghênh”.

Lạm phát cơ bản của Anh, loại trừ giá lương thực và năng lượng, đã giảm trong tháng 6/2023, dần bắt nhịp với tỷ lệ ở Mỹ và Khu vực sử dụng đồng euro (Eurozone), sau khi tăng theo hướng ngược lại trong những tháng trước đó.

Đồng thời, lạm phát giảm mạnh cho thấy áp lực đang đi xuống đối với người tiêu dùng, cũng như những người nắm giữ thế chấp. Các thị trường hiện đang kỳ vọng BoE sẽ tăng lãi suất - vốn làm tăng chi phí vay - chậm đi.

Ông Kallum Pickering, nhà kinh tế học tại Ngân hàng Đầu tư Berenberg, cho biết điều này “làm giảm nguy cơ BoE sẽ buộc phải hạ cánh cứng để kiểm soát lạm phát”.

Các nhà kinh tế đã cảnh báo rằng mức tăng lương cao kỷ lục được ghi nhận trong ba tháng tính đến tháng 5/2023 vẫn là một mối lo ngại liên quan đến lạm phát. Ông Bell nói: “Câu hỏi lớn đặt ra là làm thế nào để một thị trường lao động đang hạ nhiệt nhanh có thể chấm dứt mức tăng trưởng tiền lương mạnh mẽ nhất trong lịch sử, như đã từng xảy ra ở Mỹ và Eurozone”.

Dù vậy, nhiều nhà phân tích kỳ vọng điều đó sẽ sớm xảy ra, một phần là do sự sụt giảm tình trạng thất nghiệp, khiến thị trường lao động ở Anh trở nên thắt chặt hơn so với các quốc gia khác. Dữ liệu mới nhất cho thấy tỷ lệ thất nghiệp đã giảm xuống mức thấp nhất kể từ mùa Xuân 2020, khi bắt đầu đại dịch COVID-19.

Khả năng phục hồi và tăng trưởng của thị trường lao động Anh đã giúp khoản vay của khu vực công giảm trong tháng 6/2023. Thời tiết ấm hơn cũng thúc đẩy doanh số bán lẻ tăng lần thứ ba liên tiếp, được ghi nhận trong tháng 6/2023.

Ông Simon Harvey, trưởng bộ phận phân tích tại công ty ngoại hối Monex, cho biết, trong hai tuần qua, những lo ngại về lạm phát khó khăn, vòng xoáy tiền lương, chi phí vay tăng và giá nhà giảm “đã giảm đáng kể”.

Dù có những dữ liệu đáng khích lệ, Anh vẫn tiếp tục thể hiện sự yếu kém trong các so sánh quốc tế. Trong ba tháng tính đến tháng 3/2023, quy mô nền kinh tế Anh vẫn nhỏ hơn 0,5% so với quý IV/2019, thời điểm trước đại dịch. Ngược lại, kinh tế Mỹ tăng trưởng 5,6% và kinh tế Eurozone là 2,2% trong cùng kỳ.

Trong khi đó, lạm phát toàn phần của Anh vẫn cao hơn gấp đôi so với mức 3% của Mỹ và cao nhất trong Nhóm G7. Mặc dù đã giảm nhưng lạm phát lương thực vẫn cao hơn ở hầu hết các nước giàu có hơn. Các thị trường vẫn tin rằng lãi suất ở Anh sẽ tăng nhiều hơn ở các nền kinh tế lớn khác, trong những tháng tới.

Nhà kinh tế Paul Dales nói: “Nhìn chung, Anh đã đạt được một số tiến bộ trong việc thu hẹp khoảng cách về lạm phát. Nhưng nhìn trên quy mô lớn hơn, nước này vẫn còn nhiều vấn đề về lạm phát và có tốc độ tăng trưởng GDP chậm hơn trong những năm gần đây, so với Mỹ và Eurozone”./.