Bí quyết cân bằng dinh dưỡng ngày Tết

Dinh dưỡng cho ngày tết như thế nào để an toàn, phù hợp là điều rất quan trọng với nhiều người. Tết là thời gian nghỉ ngơi, là dịp để gia đình, bạn bè họp mặt ăn uống thả ga, rất dễ dẫn đến tăng cân, rối loạn tiêu hóa, ảnh hưởng xấu đến các bệnh mạn tính đang mắc phải…

Ngày Tết, các gia đình thường “tích trữ” thực phẩm gồm: bánh chưng, bánh tét, thịt kho tàu, thịt nấu đông, giò chả, bánh kẹo ngọt, nước ngọt các loại… Trong khi đó, rau xanh, trái cây – những thực phẩm tự nhiên được khuyến nghị nên ăn nhiều trong mỗi bữa ăn – lại “vắng bóng”.

Chuyên gia dinh dưỡng khuyến cáo, việc ăn quá nhiều bánh chưng, thịt bò/heo, thức ăn nhiều dầu mỡ, bánh kẹo ngọt cùng các món ngon ngày tết… nhưng lại thiếu rau xanh, trái cây sẽ dẫn đến mất cân bằng dinh dưỡng những ngày tết, cơ thể tích tụ nhiều tinh bột, chất đạm, chất béo và hậu quả là rất dễ tăng cân và không tốt cho nhiều bệnh mạn tính như tiểu đường, tăng huyết áp, bệnh thận.

Không nên tích trữ quá nhiều thực phẩm, đặc biệt những thực phẩm giàu chất béo, chất bột đường. Thay vào đó, tăng cường thêm rau xanh và trái cây (nguồn cung cấp vitamin & chất xơ) trong mỗi bữa ăn. Nên đảm bảo cân bằng 4 nhóm chất (chất đạm, chất bột đường, chất béo, vitamin & khoáng chất) trong các bữa ăn hàng ngày, nên ăn cá nhiều hơn ăn thịt.

Hạn chế nấu, ăn các thực phẩm chiên xào nhiều dầu mỡ. Thay vào đó, nên ăn luộc, hấp hoặc các món salad.

Tránh uống quá nhiều nước ngọt, rượu bia, chỉ nên nhấp môi khai vị. Tăng cường uống nước ép trái cây tươi ít ngọt và nước lọc, bởi đây là những món nên có trong danh sách các món ăn dinh dưỡng ngày tết.

Không ăn quá nhiều trong mỗi bữa ăn, không ăn liên tục một món (như bánh chưng, giò, nem, thịt kho…) cần có sự đổi món, vừa tránh thừa chất vừa ngon miệng.

Tết là giai đoạn nghỉ ngơi thoải mái do đó một số quy tắc ăn uống thường ngày cũng dễ bị phá vỡ. Trong đó, việc bỏ bữa, ăn dồn bữa là thường gặp.

Chuyên gia dinh dưỡng cảnh báo, điều này hoàn toàn không nên vì nó có thể ảnh hưởng đến sức khỏe. Bỏ bữa có thể dẫn đến đau dạ dày, giảm lượng đường trong máu, ảnh hưởng quá trình trao đổi chất…; đồng thời ăn dồn bữa làm tăng gánh nặng cho hệ tiêu hóa, khó tiêu, tăng cân.

Thêm vào đó, trong các bữa ăn chỉ nên ăn vừa đủ, không nên cố gắng ăn quá nhiều, quá no, dễ gây quá tải cho hệ tiêu hoá.

Thói quen tích trữ thực phẩm vào ngày Tết là thói quen của cuộc sống trước đây còn thiếu thốn, vất vả. Ngoài ra, việc chuẩn bị dư dả các món ăn ngày tết còn mang ý nghĩa cầu mong cho năm mới sung túc, đủ đầy.

Ngày nay, việc tích trữ nhiều thực phẩm ngày tết được các chuyên gia dinh dưỡng khuyến cáo là không nên. Lý do, tích trữ và bảo quản thực phẩm không đúng cách có thể khiến thức ăn bị hư hỏng, khi ăn vào dễ gây bệnh. Hơn nữa, thực phẩm tích trữ lâu dễ bị mất chất, mùi vị bị biến đổi so với thực phẩm tươi mới gây mất cảm giác ngon miệng.

Việc tích trữ quá nhiều thực phẩm không cần thiết trong những ngày tết còn dễ tạo “điều kiện” để bạn và gia đình ăn uống quá nhu cầu cơ thể, từ đó gây ra các vấn đề cho sức khỏe.

Theo thống kê, trong các dịp lễ, tết tỉ lệ người bị mắc các bệnh về đường tiêu hóa tăng đột biến do ăn nhiều đạm, chất béo có trong các món ăn dinh dưỡng ngày tết, ăn phải thức ăn bị hư hỏng (hậu quả của việc tích trữ và bảo quản thực phẩm không đúng cách), thực phẩm có chứa chất bảo quản…

Để phòng tránh, mọi người nên chọn ăn những thực phẩm ít chất bảo quản, đặc biệt ăn những thực phẩm tươi mới, nấu đến đâu ăn đến đó. Bữa ăn nên có sự cân đối 4 nhóm chất, tăng cường ăn thêm các thức ăn tốt cho hệ tiêu hóa như sữa chua, đu đủ… Bên cạnh đó, cũng cần đề phòng bệnh tăng huyết áp, tim mạch khi ăn quá nhiều những thực phẩm chế biến sẵn, các món dưa muối… vì chúng chứa nhiều muối không có lợi cho sức khỏe.

Với bất kỳ đối tượng nào, trong bất kỳ dịp nào, cũng cần ghi nhớ: Một chế độ dinh dưỡng phù hợp, không phân biệt dinh dưỡng ngày thường hay dinh dưỡng ngày tết là:

Chế độ dinh dưỡng cân bằng các nhóm chất đạm, chất bột đường, chất béo, vitamin & khoáng chất.

Không ăn uống quá no, không bỏ bữa mà nên ăn vừa phải và đúng bữa, đúng giờ.

Không ăn nhiều thực phẩm chế biến sẵn, thay vào đó tăng cường ăn các thực phẩm tươi sống, tự nhiên, rau xanh và trái cây.