Cận cảnh nơi không có “ngày nghỉ” để giữ nhịp giao thông Thủ đô

Giữa áp lực giao thông gia tăng, tại Trung tâm điều khiển giao thông của Phòng Cảnh sát giao thông (Công an thành phố Hà Nội), những màn hình vẫn sáng liên tục, các ca trực duy trì 24/24 giờ, theo dõi sát từng diễn biến, kịp thời điều tiết, xử lý tình huống. Từ đây, nhịp giao thông Thủ đô được giữ ổn định, góp phần bảo đảm an toàn cho hàng triệu lượt người dân trong suốt kỳ nghỉ lễ.

Bên trong Trung tâm, không gian làm việc gần như không có sự phân biệt ngày – đêm. Hàng trăm màn hình lớn nhỏ liên tục hiển thị hình ảnh từ hệ thống 1.837 camera AI lắp đặt trên các tuyến đường, nút giao trọng điểm. Từng dòng xe, từng điểm ùn ứ, từng biến động nhỏ của giao thông đều hiện lên rõ nét theo thời gian thực, tạo thành một “bản đồ sống” của toàn thành phố.

Không chỉ dừng lại ở việc ghi nhận hình ảnh, hệ thống camera AI còn được tích hợp khả năng phân tích dữ liệu tự động như: Nhận diện mật độ phương tiện, phát hiện dấu hiệu ùn tắc, cảnh báo sự cố và hỗ trợ phát hiện vi phạm. Nhờ đó, việc điều hành đã chuyển từ bị động sang chủ động, từ xử lý tình huống sang dự báo và kiểm soát từ sớm.

Trước các dãy màn hình, cán bộ, chiến sĩ tập trung cao độ. Không khí làm việc gần như tĩnh lặng, chỉ còn tiếng click chuột, những trao đổi nhanh gọn nhưng dứt khoát. Mỗi thao tác tại đây đều gắn với yêu cầu xử lý tức thời – nơi sai số dù nhỏ cũng có thể kéo theo ùn tắc dây chuyền ngoài thực địa. Một điểm ùn ứ xuất hiện trên màn hình. Chỉ trong tích tắc, tín hiệu được phân tích, phương án điều tiết được đưa ra, thông tin lập tức chuyển tới lực lượng làm nhiệm vụ ngoài đường. Sự phối hợp nhịp nhàng giữa Trung tâm và các tổ công tác giúp dòng phương tiện nhanh chóng được giải tỏa, hạn chế ùn tắc kéo dài.

Theo Trung tá Nguyễn Văn Khương, Phó Đội trưởng Đội Chỉ huy giao thông và điều khiển đèn tín hiệu giao thông, dịp nghỉ lễ luôn là thời điểm có lưu lượng phương tiện tăng đột biến, tiềm ẩn nhiều nguy cơ phức tạp. “Chúng tôi xác định đây là giai đoạn cao điểm, do đó đã chủ động xây dựng các kịch bản điều hành theo từng khung giờ, từng khu vực; đồng thời bố trí lực lượng ứng trực 24/24 giờ tại Trung tâm để theo dõi sát tình hình, kịp thời xử lý, không để bị động, bất ngờ”, Trung tá Nguyễn Văn Khương cho biết.

Nhấn mạnh vai trò của công nghệ, Trung tá Nguyễn Văn Khương cho biết thêm: “Việc ứng dụng hệ thống camera AI đã tạo ra thay đổi rất lớn trong công tác chỉ huy, điều hành. Nếu trước đây việc nắm tình hình phụ thuộc nhiều vào báo cáo từ thực địa, thì nay chúng tôi có thể quan sát trực tiếp, đồng thời hệ thống hỗ trợ phân tích, cảnh báo sớm, giúp nâng cao đáng kể khả năng xử lý tình huống”.

Không chỉ hỗ trợ điều hành, hệ thống camera AI còn trực tiếp góp phần phát hiện và xử lý vi phạm giao thông. Từ những ca trực liên tục tại Trung tâm, mỗi tín hiệu bất thường đều được ghi nhận, phân tích và chuyển hóa thành dữ liệu xử lý cụ thể.

Trong 4 ngày nghỉ lễ (từ 30/4 đến 3/5/2026), thông qua hệ thống camera tích hợp trí tuệ nhân tạo, lực lượng Cảnh sát giao thông Hà Nội đã ghi nhận 986 trường hợp vi phạm trật tự, an toàn giao thông. Các hành vi vi phạm chủ yếu gồm đi ngược chiều (347 trường hợp), không chấp hành tín hiệu đèn giao thông (306 trường hợp), không đội mũ bảo hiểm (171 trường hợp), dừng, đỗ sai quy định (135 trường hợp), đi sai làn đường (26 trường hợp) và đón, trả khách trái quy định (1 trường hợp).

Những con số này cho thấy hệ thống giám sát không chỉ là “mắt nhìn” của lực lượng chức năng mà còn là công cụ quản lý hiệu quả, góp phần nâng cao tính khách quan, chính xác trong xử lý vi phạm, đồng thời tạo chuyển biến về ý thức chấp hành của người tham gia giao thông. Theo ghi nhận, trong suốt kỳ nghỉ lễ, Đội Chỉ huy giao thông và điều khiển đèn tín hiệu giao thông duy trì lực lượng ứng trực 24/24 giờ, bảo đảm giám sát liên tục tại các tuyến, nút giao trọng điểm. Thông qua hệ thống camera AI, mọi diễn biến giao thông đều được theo dõi sát sao, từ đó kịp thời phát hiện các điểm có nguy cơ ùn tắc, tai nạn hoặc sự cố để nhanh chóng xử lý, không để phát sinh tình huống phức tạp.

Ở Trung tâm điều khiển giao thông, không có khái niệm “tan ca” theo nghĩa thông thường trong những ngày cao điểm. Các kíp trực luân phiên liên tục, bảo đảm hệ thống vận hành không gián đoạn dù chỉ một phút. Mỗi vị trí trực là một mắt xích quan trọng trong toàn bộ hệ thống điều hành giao thông của thành phố. Bên ngoài, phố phường rộn ràng không khí nghỉ lễ, dòng người, dòng xe tấp nập di chuyển. Bên trong Trung tâm, những ánh mắt vẫn dõi theo từng chuyển động trên màn hình. Có những cán bộ, chiến sĩ đã gác lại kế hoạch cá nhân, hoãn chuyến về quê để ở lại làm nhiệm vụ.

Trong bối cảnh cả nước đang đẩy mạnh thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, những gì đang diễn ra tại Trung tâm điều khiển giao thông Hà Nội là minh chứng cụ thể cho quá trình đưa chủ trương vào thực tiễn. Từ việc đầu tư hệ thống camera AI, tích hợp dữ liệu thời gian thực đến tổ chức điều hành tập trung, liên thông, lực lượng Cảnh sát giao thông Thủ đô đang từng bước hiện thực hóa yêu cầu “lấy công nghệ làm nền tảng, dữ liệu làm trung tâm” trong quản lý đô thị.

Không dừng ở giải pháp kỹ thuật, việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong giám sát, điều tiết và xử lý vi phạm giao thông còn góp phần thay đổi phương thức quản lý – từ thủ công sang số hóa, từ phản ứng sang chủ động, từ phân tán sang kết nối đồng bộ; tạo nên một “hệ sinh thái giao thông số” vận hành theo thời gian thực, giúp nâng cao năng lực dự báo, điều phối và phản ứng nhanh trước các tình huống phát sinh. Đây chính là cách Nghị quyết 57 đi vào cuộc sống một cách rõ nét, thông qua những hành động cụ thể, thiết thực, tác động trực tiếp đến đời sống hằng ngày của người dân.

Những màn hình không tắt không chỉ giữ cho dòng xe Thủ đô luôn thông suốt, mà còn góp phần định hình cách vận hành đô thị hiện đại, nơi mọi chuyển động giao thông được điều hành bằng dữ liệu; trật tự đô thị và an toàn giao thông được bảo đảm chính xác, nghiêm minh, vì sự bình yên của người dân.