Chìa khóa phát triển nông nghiệp bền vững tại An Giang

Đây là nhận định được đưa ra tại Hội thảo khoa học "Canh tác lúa theo hướng bền vững giảm phát thải" do Công ty Cổ phần Tập đoàn Lộc Trời phối hợp với Trung tâm Khuyến nông Quốc gia (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) và các đơn vị liên quan tổ chức ngày 28/10 tại Viện Nghiên cứu Nông nghiệp Lộc Trời, xã Định Mỹ, tỉnh An Giang.

Đây cũng là hoạt động trong khuôn khổ sự kiện Mini Expo năm 2025 chủ đề "Từ công nghệ đến thực tiễn - Giải pháp canh tác toàn diện cho cây trồng". Sự kiện quy tụ đại diện các cơ quan chuyên môn, sở ngành, doanh nghiệp, hợp tác xã và nông dân nòng cốt vùng đồng bằng sông Cửu Long nhằm hướng đến mục tiêu phát triển nông nghiệp xanh và bền vững.

Ông Huỳnh Văn Thòn, Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty Cổ phần Tập đoàn Lộc Trời cho biết, mục tiêu của Lộc Trời là xây dựng mô hình hợp tác có sự tham gia của khuyến nông cơ sở, cán bộ kỹ thuật doanh nghiệp và nông dân nòng cốt để cùng hướng đến một mục tiêu chung – sản xuất lúa hiệu quả, chất lượng và bền vững. Từ đó, tạo nền tảng cho việc tổ chức vùng nguyên liệu quy mô lớn, giảm phát thải và nâng cao giá trị hạt gạo Việt Nam.

Theo Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty Cổ phần Tập đoàn Lộc Trời, với giải pháp canh tác lúa toàn diện được Viện Nghiên cứu Nông nghiệp Lộc Trời triển khai trong 2 vụ Đông Xuân 2024-2025 và vụ Hè Thu 2025 với ba giải pháp gồm: canh tác bán sinh học, canh tác toàn diện và canh tác hóa học. Trong đó, canh tác toàn diện là mô hình kết hợp tối ưu giữa sinh học và hóa học, ứng dụng các sản phẩm thân thiện môi trường như Bacillus amyloliquefaciens, Beauveria bassiana, Metarhizium anisopliae, cùng với phân bón hữu cơ, humic, axit amin, Brassinosteroid và các chế phẩm cải tạo đất.

Kết quả phân tích ghi nhận giải pháp này giúp tăng lợi nhuận cao hơn phương pháp canh tác truyền thống 19,2% trong vụ Đông Xuân và 10,78% trong vụ Hè Thu.

Phát biểu tại hội thảo, ông Lê Quốc Thanh, Giám đốc Trung tâm Khuyến nông Quốc gia khẳng định, trong bối cảnh khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đang trở thành động lực cốt lõi cho tăng trưởng. Đặc biệt, Nghị quyết 57-NQ/TW của Đảng đã xác lập rõ vai trò chiến lược của các yếu tố này trong phát triển đất nước. Tại Đồng bằng sông Cửu Long - vùng trọng điểm sản xuất lúa gạo quốc gia, Công ty Cổ phần Tập đoàn Lộc Trời đang tiên phong đưa Nghị quyết vào cuộc sống bằng những hành động cụ thể, bắt đầu từ đồng ruộng.

Theo Giám đốc Trung tâm Khuyến nông Quốc gia Lê Quốc Thanh, trong bối cảnh mới, hoạt động khuyến nông và đội ngũ những người làm công tác khuyến nông được xem là lực lượng quan trọng, đóng vai trò then chốt trong việc chuyển giao và ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất nông nghiệp. Điều này hoàn toàn phù hợp với chiến lược phát triển khuyến nông đến năm 2030, tầm nhìn 2050 của Bộ Nông nghiệp và Môi trường theo mô hình 3 cấp (Trung ương, tỉnh và cấp xã) Trong đó, lực lượng khuyến nông sẽ không chỉ dừng ở bộ máy nhà nước mà mở rộng sang "khuyến nông doanh nghiệp" và "khuyến nông cộng đồng".

"Tỉnh An Giang nói chung, Công ty Cổ phần Tập đoàn Lộc Trời nói riêng là nơi khởi nguồn của hoạt động khuyến nông trên toàn quốc, với một hệ thống khuyến nông rất bài bản từ tỉnh đến tận các hộ nông dân. Các doanh nghiệp như Lộc Trời chính với hơn 1.300 cán bộ kỹ thuật (lực lượng khuyến nông doanh nghiệp) chuyên nghiệp, có năng lực kỹ thuật, công nghệ và tài chính để đồng hành cùng nông dân. Khi hai lực lượng này kết hợp, tri thức khoa học sẽ đến nhanh hơn, thực tế hơn với từng cánh đồng, từng hộ nông dân" - Giám đốc Trung tâm Khuyến nông Quốc gia Lê Quốc Thanh nhấn mạnh.

Ông Lê Quốc Thanh cho rằng, hiện nay chúng ta có rất nhiều giải pháp kỹ thuật, công nghệ mới ở các viện, trường, doanh nghiệp, nhưng nếu không đưa vào được trong cánh đồng thì tất cả vẫn nằm trên giấy và không có sức sống. Do đó, sự hợp tác giữa lực lượng khuyến nông cơ sở và doanh nghiệp sẽ là nền tảng để triển khai hiệu quả Đề án 1 triệu ha lúa chất lượng cao. Đồng thời, là cơ sở quan trọng để hình thành cơ chế hợp tác bền vững giữa các bên, qua đó, góp phần nhằm nâng cao hiệu quả của công tác khuyến nông, thúc đẩy năng lực ứng dụng khoa học công nghệ vào sản xuất nông nghiệp, nông thôn theo hướng bền vững.

Thời gian tới Trung tâm Khuyến nông Quốc gia sẽ phối hợp với các địa phương, doanh nghiệp để đưa các giải pháp, sản phẩm khoa học công nghệ, công nghệ cao từ các viện, trường đến thẳng từng cánh đồng, từng hộ nông dân để áp dụng vào thực tế trên đồng ruộng một cách nhanh nhất, mang lại hiệu quả thiết thực cho người nông dân.

Chia sẻ về những định hướng phát triển nông nghiệp của tỉnh trong thời gian tới, ông Lê Hữu Toàn, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh An Giang cho biết, sau hợp nhất, An Giang đang bước sang giai đoạn phát triển nông nghiệp bền vững và sản xuất gắn với bảo vệ môi trường. 

Mục tiêu đến năm 2030, An Giang sẽ triển khai khoảng 350.000 ha vùng sản xuất lúa chất lượng cao với hơn 120.000 nông dân tiên tiến tham gia vào mạng lưới khuyến nông cơ sở và các tổ hợp tác, hợp tác xã. 

Bên cạnh đó, địa phương sẽ tổ chức lại hệ thống khuyến nông cơ sở theo mô hình chính quyền 2 cấp. Những nông dân nòng cốt sẽ được đào tạo về kiến thức và kỹ năng ứng dụng khoa học công nghệ, trở thành những cánh tay nối dài của lực lượng khuyến nông cơ sở trong việc vận hành các mô hình canh tác xanh, tuần hoàn, giảm phát thải. 

Theo ông Lê Hữu Toàn, việc tổ chức và vận hành vùng nguyên liệu của Đề án 1 triệu ha lúa chất lượng cao, giảm phát thải tại An Giang và những địa phương khác chỉ thành công khi có sự phối hợp chặt chẽ giữa ba trụ cột: khuyến nông – doanh nghiệp – nông dân. Trong đó, lực lượng khuyến nông là "cầu nối" đưa khoa học đến ruộng đồng, doanh nghiệp là "đầu kéo" đưa sản phẩm ra thị trường, còn nông dân là "trung tâm" của toàn bộ quá trình sản xuất. 

Sự hợp tác này không chỉ hỗ trợ kỹ thuật mà còn mở ra hướng phát triển thị trường, nâng cao giá trị sản phẩm. Từ đó hình thành hệ thống vận hành linh hoạt, giúp người dân tiếp cận công nghệ mới, áp dụng quy trình sản xuất chuẩn hóa, truy xuất nguồn gốc, giảm chi phí đầu vào và hướng tới sản xuất "xanh".

"Chúng ta đang chuyển từ giai đoạn đủ ăn, đủ xuất khẩu sang giai đoạn chú trọng chất lượng, gắn kết giữa sản xuất – chế biến – tiêu thụ. Trong đó, các mô hình canh tác toàn diện như của Tập đoàn Lộc Trời được xem là minh chứng cụ thể cho hướng đi đúng đắn, vừa tăng hiệu quả kinh tế vừa bảo vệ môi trường. Đây là bước đi tất yếu nếu muốn giữ vững vị thế của hạt gạo ở Đồng bằng sông Cửu Long"- Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh An Giang Lê Hữu Toàn nhấn mạnh. 

Trong khuôn khổ sự kiện, hơn 500 khách mời đại diện các cơ quan, ban, ngành, nhà khoa học, cán bộ khuyến nông cộng đồng, bà con nông dân, đối tác trong và ngoài nước được tiếp cận các giải pháp kỹ thuật, công nghệ tiên tiến trong canh tác lúa như robot giúp kiểm soát cỏ dại, ốc bươu vàng và giảm phát thải khí nhà kính; giống lúa Japo 3 Mùa với năng suất, chất lượng cao và lễ ký kết hợp tác chiến lược cung ứng và phân phối các sản phẩm bảo vệ, chăm sóc, nuôi dưỡng cây trồng thế hệ mới để cung ứng cho các mô hình canh tác giảm phát thải… nhằm xây dựng vùng nguyên liệu theo Đề án 1 triệu hecta lúa chất lượng cao gắn với phát thải thấp - hướng đến Net Zero 2050.