Đề án Tây Bắc: Phát hiện thêm 110 mỏ khoáng sản quý, quan trọng

Ngày 28/3, tại Hà Nội, Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổ chức Hội nghị công bố kết quả Đề án “Điều tra tổng thể về khoáng sản và hoàn thiện nền bản đồ địa chất tỷ lệ 1:50.000 vùng Tây Bắc phục vụ quy hoạch phát triển bền vững kinh tế - xã hội” (hay còn gọi là Đề án Tây Bắc) - một trong những nhiệm vụ địa chất quan trọng nhất trong chiến lược điều tra cơ bản của ngành địa chất và khoáng sản Việt Nam, đánh dấu kết thúc một chặng đường và mở ra những cơ hội mới để khai thác tiềm năng tài nguyên một cách hiệu quả, bền vững, gắn với phát triển kinh tế - xã hội của vùng Tây Bắc trong thời gian tới.

Phát biểu tại hội nghị, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trần Quý Kiên cho biết, sau gần 8 năm triển khai, Đề án Tây Bắc đã hoàn thành bản đồ địa chất - khoáng sản tỷ lệ 1:50.000 trên 13.381 km, bao phủ vùng Tây Bắc; phát hiện 110 mỏ khoáng sản thuộc 25 loại khoáng sản quý, quan trọng. Trong số các mỏ khoáng sản kim loại, có tới 40 mỏ vàng với tổng tài nguyên cấp 333 xác định được hơn 29,8 tấn vàng, 5 mỏ đồng với tổng tài nguyên cấp 333 xác định được hơn 13.000 tấn đồng kim loại.

Tại một mỏ đồng ở tỉnh Lào Cai, các đơn vị nghiên cứu còn phát hiện khoáng sản đi kèm có vàng với tổng tài nguyên cấp 333 xác định được hơn 420 kg vàng. Đề án cũng đã xây dựng cơ sở dữ liệu địa chất - khoáng sản hiện đại, cho phép tra cứu, quản lý và chia sẻ thông tin nhanh chóng, minh bạch, phục vụ hiệu quả về quy hoạch và khai thác tài nguyên khoáng sản tại các địa phương; khoanh định 7 khu vực khoáng sản ẩn sâu và dự báo nhiều khu vực tiềm năng để tiếp tục điều tra, đánh giá trong giai đoạn tới.

Các kết quả của đề án đã được tích hợp vào Quy hoạch thăm dò, khai thác và sử dụng khoáng sản quốc gia giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, giúp các địa phương có căn cứ khoa học để thăm dò, khai thác hợp lý và quản lý hiệu quả nguồn tài nguyên. Tuy nhiên, dù đề án đã hoàn thành, song để phát huy tối đa giá trị của kết quả điều tra, trong thời gian tới, các địa phương cần sử dụng cơ sở dữ liệu địa chất - khoáng sản đã được bàn giao để phục vụ quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội, thu hút đầu tư và đảm bảo khai thác khoáng sản bền vững, Thứ trưởng Trần Quý Kiên nhấn mạnh.

Các địa phương cũng cần tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong quản lý tài nguyên khoáng sản; nâng cao năng lực giám sát, kịp thời phát hiện, ngăn chặn các hoạt động khai thác trái phép, bảo vệ tài nguyên thiên nhiên và môi trường. Về phía cơ quan quản lý Nhà nước, các đơn vị có liên quan cần tiếp tục điều tra chuyên sâu các khu vực có tiềm năng khoáng sản ẩn sâu và mở rộng phạm vi nghiên cứu để làm rõ thêm những khu vực có triển vọng; chú trọng đào tạo, nâng cao năng lực chuyên môn cho đội ngũ cán bộ địa chất tại địa phương, đảm bảo tiếp cận và sử dụng thành thạo hệ thống dữ liệu khoáng sản mới.

Theo Thứ trưởng Trần Quý Kiên, Tây Bắc không chỉ là vùng phên dậu chiến lược của đất nước, mà còn là kho tài nguyên khoáng sản phong phú và đa dạng. Tuy nhiên, thời gian qua, tiềm năng khoáng sản quý giá vẫn chưa được khai thác đúng mức do thiếu dữ liệu khoa học chính xác và đồng bộ. Việc hoàn thành Đề án “Điều tra tổng thể về khoáng sản và hoàn thiện nền bản đồ địa chất tỷ lệ 1:50.000 vùng Tây Bắc phục vụ quy hoạch phát triển bền vững kinh tế-xã hội” hay còn gọi là Đề án Tây Bắc không chỉ giúp làm rõ tiềm năng tài nguyên khoáng sản, mà còn cung cấp bản đồ địa chất chi tiết, cập nhật và chuẩn hóa để phục vụ cho công tác quản lý, quy hoạch, khai thác khoáng sản hiệu quả, phát triển bền vững của các địa phương.

Tại hội nghị, ông Trần Bình Trọng, Cục trưởng Cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam cho biết, Đề án Tây Bắc đã vượt 200% mục tiêu được phê duyệt. Với 110 mỏ thuộc 25 loại khoáng sản quý, quan trọng mới phát hiện trong quá trình triển khai dự án - đây là nguồn nguyên liệu khoáng đáng kể, quan trọng cung cấp cho các ngành, các địa phương trong việc phát triển kinh tế - xã hội nếu được khai thác, chế biến, sử dụng trong thời gian tới. Đề án Tây Bắc cũng đã hoàn thành điều tra, lập bản đồ địa chất, khoáng sản tỷ lệ 1:50.000 trên tổng diện tích 13.081 km, góp phần cơ bản phủ kín nền bản đồ địa chất tỷ lệ 1:50.000 vùng Tây Bắc; làm rõ hơn cấu trúc địa chất và lịch sử phát triển địa chất của vùng, đã phát hiện nhiều điểm biểu hiện khoáng sản và khoanh định được nhiều khu vực có tiềm năng khoáng sản…

Trong thời gian tới, ngành địa chất và khoáng sản Việt Nam sẽ tiếp tục hỗ trợ kỹ thuật và chuyển giao dữ liệu để các địa phương khai thác hiệu quả nguồn tài nguyên điều tra; tiếp tục điều tra chuyên sâu vào các khu vực khoáng sản ẩn sâu và bổ sung điều tra theo chỉ đạo của bộ. Đồng thời, hỗ trợ nâng cao năng lực quản lý và đào tạo cán bộ địa phương trong sử dụng cơ sở dữ liệu địa chất - khoáng sản đã bàn giao.