Đề xuất nâng cấp Cửa khẩu quốc tế Bình Hiệp theo hướng đồng bộ, hiện đại

Chiều 27/8, Ban Quản lý Khu kinh tế tỉnh Tây Ninh phối hợp với các sở, ban, ngành địa phương, tổ chức khảo sát hiện trạng và trao đổi, đề xuất chủ trương đầu tư Dự án Nâng cấp cửa khẩu quốc tế Bình Hiệp, nhằm từng bước hoàn thiện hạ tầng cửa khẩu, đáp ứng yêu cầu quản lý, kiểm soát biên giới, tạo thuận lợi cho hoạt động xuất nhập khẩu và lưu thông hàng hóa theo hướng đồng bộ, hiện đại.

Theo ông Thái Bình An, Phó Trưởng Ban Quản lý Khu kinh tế tỉnh Tây Ninh, nội dung đề xuất đầu tư tập trung vào hai nhóm chính. Thứ nhất là cải tạo, nâng cấp các công trình hiện hữu và xây mới trụ sở một số cơ quan, lực lượng chức năng đang làm nhiệm vụ tại cửa khẩu; trong đó, việc sửa chữa Trạm kiểm soát liên hợp và bổ sung trang thiết bị nhằm phục vụ công tác kiểm tra, kiểm soát, kiểm hóa, kiểm dịch.

Thứ hai là xây dựng mới trụ sở Trung tâm quản lý cửa khẩu, Hải quan, Kiểm dịch y tế, Kiểm dịch động vật và Kiểm dịch thực vật. Ông Thái Bình An nhấn mạnh, các nội dung sửa chữa, nâng cấp cần được xác định trên cơ sở khảo sát thực tế, bảo đảm tính phù hợp và là căn cứ quan trọng trong quá trình thẩm định dự án.

Theo báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư của Ban Quản lý Khu kinh tế tỉnh Tây Ninh, Dự án Nâng cấp cửa khẩu quốc tế Bình Hiệp thuộc nhóm C, địa điểm thực hiện tại xã Bình Hiệp, tỉnh Tây Ninh, với tổng mức đầu tư dự kiến 43,359 tỷ đồng. Dự án được xác định thực hiện trong giai đoạn 2026-2030; trong đó chuẩn bị dự án trong năm 2026-2027 và thực hiện đầu tư từ năm 2028 đến năm 2030.

Đáng chú ý, công trình Trạm kiểm soát liên hợp hiện hữu có quy mô nhà cấp 3, hai tầng, diện tích xây dựng 2.113 m², tổng diện tích sàn khoảng 5.043 m², được đưa vào sử dụng từ năm 2015. Theo đánh giá trong báo cáo, kết cấu công trình hiện còn sử dụng tốt, không có hiện tượng lún, nứt; tuy nhiên, phần kiến trúc hoàn thiện và hệ thống kỹ thuật qua khảo sát được đánh giá có mức độ hư hỏng khoảng 40-50%.

Từ thực tế hoạt động tại cửa khẩu, ông Nguyễn Nhựt Linh, Trưởng Trạm Kiểm dịch Y tế Cửa khẩu quốc tế Bình Hiệp cho rằng, việc xây dựng trụ sở mới cho các lực lượng là cần thiết, nhất là với lực lượng kiểm dịch động vật và thực vật. Hiện không gian làm việc của các lực lượng này còn hạn chế, việc bố trí phòng làm việc chưa thực sự thuận tiện cho quá trình thực hiện nhiệm vụ.

Đối với kiểm dịch thực vật, khó khăn nổi bật là diện tích phòng làm việc nhỏ, trong khi đặc thù công việc phải tiếp nhận, kiểm tra và lưu mẫu nông sản, trong đó có lúa tươi và các loại trái cây. Do thiếu không gian lưu mẫu phù hợp, mẫu phải để trong phòng làm việc, dễ phát sinh tình trạng hư hỏng, lên men, ảnh hưởng môi trường làm việc. Ông Nguyễn Nhựt Linh đề nghị khi xây dựng trụ sở mới cần bố trí lại không gian làm việc và khu vực lưu mẫu phù hợp với đặc thù chuyên môn.

Ông Nguyễn Nhựt Linh cũng kiến nghị trong thời gian chờ triển khai dự án, cần xem xét hỗ trợ sửa chữa, thay thế hệ thống các thiết bị đã hư hỏng tại khu trạm kiểm soát liên hợp; đồng thời nghiên cứu khôi phục luồng xuất, nhập cho lực lượng kiểm dịch thực vật theo hướng thuận tiện như trước đây.

Ở góc độ bảo đảm an ninh, kiểm soát biên giới, Trung tá Nguyễn Văn Giào, Phó Tham mưu trưởng Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Tây Ninh đánh giá, việc đầu tư, nâng cấp cơ sở vật chất tại cửa khẩu là cần thiết, công trình hiện nay đã qua khoảng 10 năm sử dụng và một số hạng mục đã xuống cấp; trong khi điều kiện sinh hoạt, nơi ở của cán bộ, chiến sĩ còn chật hẹp, phải khắc phục trong thời gian dài.

Trung tá Nguyễn Văn Giào cho biết, trang thiết bị kỹ thuật phục vụ chuyên môn của lực lượng Biên phòng cơ bản đã được cấp, gồm máy tính, máy soi và các thiết bị phục vụ kiểm tra giấy tờ. Tuy nhiên, trước lưu lượng người xuất nhập cảnh ngày càng lớn, việc kiểm tra thủ công không còn đáp ứng yêu cầu. Vì vậy, cần bổ sung thêm trang thiết bị chuyên môn để tăng hiệu quả kiểm soát, giám sát hoạt động tại cửa khẩu.

Theo Ban Quản lý Khu kinh tế tỉnh Tây Ninh, tổng mức đầu tư dự án Nâng cấp cửa khẩu quốc tế Bình Hiệp dự kiến 43,359 tỷ đồng, trong đó chi phí xây dựng hơn 28,806 tỷ đồng, chi phí thiết bị hơn 7,121 tỷ đồng, dự án không phát sinh chi phí bồi thường, hỗ trợ và tái định cư. Nguồn vốn thực hiện là vốn đầu tư công từ ngân sách địa phương, thời gian bố trí vốn bắt đầu từ năm 2028.

Dự án được xác định nhằm hoàn thiện đồng bộ hạ tầng phục vụ kiểm soát xuất nhập cảnh, kiểm dịch, hải quan và vận chuyển hàng hóa; nâng cao năng lực thông quan, rút ngắn thời gian xử lý thủ tục, đồng thời tăng cường bảo đảm quốc phòng - an ninh, trật tự an toàn khu vực biên giới. Báo cáo đánh giá việc đầu tư còn góp phần thúc đẩy thương mại biên giới, dịch vụ logistics và giao thương Việt Nam - Campuchia.

Theo tiến độ dự kiến, sau khi hoàn tất các thủ tục chuẩn bị đầu tư, dự án sẽ tổ chức đấu thầu từ tháng 3/2028, khởi công từ tháng 4/2028 và hoàn thành công trình trong năm 2030. Việc khảo sát thực tế, tiếp thu ý kiến các lực lượng trực tiếp làm nhiệm vụ tại cửa khẩu được xem là cơ sở để hoàn thiện đề xuất, bảo đảm các hạng mục đầu tư sát thực tiễn, ưu tiên xử lý những điểm nghẽn về cơ sở vật chất và trang thiết bị, qua đó nâng cao hiệu quả quản lý, kiểm soát tại Cửa khẩu quốc tế Bình Hiệp.