Doanh nghiệp đặt hàng sớm mở kỳ vọng cho vụ vải thiều 2026

Niên vụ vải thiều 2026 tại Hải Phòng được dự báo giảm về năng suất và sản lượng. Tuy nhiên, thị trường lại xuất hiện những tín hiệu khả quan khi nhiều doanh nghiệp chủ động kết nối sớm với vùng nguyên liệu và đặt hàng. Thời điểm này, người dân đang tập trung chăm sóc, nâng cao chất lượng quả vải nhằm giữ vững thương hiệu xuất khẩu, tạo giá trị kinh tế bền vững cho địa phương.

Thời tiết bất lợi, tỷ lệ vải ra hoa, đậu quả thấp

Xã Hà Đông được xem là thủ phủ của vải thiều Hải Phòng. Những ngày đầu tháng 4, các vườn vải sớm đã vào giai đoạn tạo cùi, một số diện tích vải u trứng trắng đã đẫy cùi và báo mã.

Gia đình ông Vũ Đức Nhuận ở thôn Thiệu Mỹ, xã Hà Đông có 3,2 mẫu trồng vải với các giống u trứng trắng, u hồng, vải tàu lai, vải thiều. Ông Nhuận chia sẻ, năm nay thời tiết dị thường, nắng nóng sớm nên bất lợi cho sự sinh trưởng, phát triển của cây vải. Công đoạn chăm sóc vì vậy cũng tốn công sức và vất vả hơn năm trước. Dự kiến, sản lượng trà vải sớm năm nay của gia đình ông chỉ bằng khoảng 70% so với năm ngoái, riêng vải u trứng trắng chỉ khoảng 1,5 tấn.

Đây cũng là tình trạng chung đối với nhiều hộ trồng vải ở xã Hà Đông. Theo thống kê, toàn xã Hà Đông có 1.600ha vải, chủ yếu là vải sớm. Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Hà Đông Hoàng Văn Đại nhận định, với tỷ lệ ra hoa và đậu quả hiện nay, sản lượng vải niên vụ 2026 của xã sẽ giảm khoảng 50%.

Niên vụ 2026, Hải Phòng có khoảng 9.500 ha vải được trồng chủ yếu ở khu vực phía Tây thành phố (Hải Dương cũ) với diện tích: 8.800 ha tập trung tại xã Hà Đông, Thanh Hà và phường Nguyễn Trãi; khu vực phía Đông (Hải Phòng cũ) có khoảng 700 ha được trồng chủ yếu tại xã An Trường. Trong đó, khoảng hơn 6.300ha là vải thiều chính vụ.

Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hải Phòng Lương Thị Kiểm cho biết, qua kiểm tra tình hình sản xuất, đánh giá sơ bộ có thể thấy năm nay sản lượng vải thấp hơn niên vụ năm 2025. Cụ thể, vải sớm chỉ bằng khoảng 70-80% sản lượng năm ngoái, vải thiều chính vụ tỉ lệ ra hoa và đậu quả thấp hơn, do không có những đợt lạnh sâu nên vải không phân hóa mầm hoa. Tuy vậy, những diện tích đã ra hoa, đậu quả thì chất lượng và mẫu mã quả to.

Tập trung kiểm soát chất lượng

Theo nhận định của cơ quan chuyên môn, với diễn biến thời tiết hiện nay, chỉ khoảng hơn 1 tháng nữa, trà vải cực sớm tại Hải Phòng sẽ cho thu hoạch. Vải sớm đại trà sẽ cho thu hoạch vào khoảng từ ngày 20/5.

Tại các vùng trồng vải, người dân xã Hà Đông đang tích cực chăm sóc vải, chủ động phòng trừ sâu bệnh, tuân thủ nghiêm quy trình canh tác được cán bộ ngành nông nghiệp hướng dẫn để hướng tới nâng cao chất lượng và giá trị cho quả vải. Vừa cắt tỉa lộc và những quả nhỏ, ông Vũ Đức Nhuận cho biết: “Vải sớm của xã Hà Đông đã có tiếng từ nhiều năm nay nên đầu mùa, việc tiêu thụ rất thuận, giá bán cao. Như diện tích vải u trứng trắng của gia đình tôi đã có người đặt mua. Đối với các loại vải khác, chúng tôi đều tuân thủ nghiêm quy trình sản xuất VietGAP, các tiêu chí của thị trường khó tính. Từ giờ đến khi thu hoạch, chúng tôi sẽ tập trung phòng trừ sâu hại gây bệnh nhất là sâu đục cuống quả. Những hôm nắng nóng, tưới nước đều hàng ngày để dưỡng ẩm cho cây”. Tranh thủ lúc sáng hoặc chiều muộn, ông Nhuận tỉa những quả xấu và các cành lộc để tối ưu dưỡng chất cho quả đồng đều.

Theo Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Hà Đông Hoàng Văn Đại, xác định cây vải cây chủ lực của địa phương nên ngay từ đầu vụ, Ủy ban nhân dân xã đã tổ chức tập huấn về kỹ thuật chăm sóc vải, chỉ đạo cơ quan chuyên môn tăng cường tuyên truyền cho người dân theo dõi chặt chẽ diễn biến thời tiết để có biện pháp chăm sóc phù hợp với cây vải. Năm nay, do ảnh hưởng bởi thời tiết khắc nghiệt, tỷ lệ vải ra hoa và đậu quả kém hơn năm trước nhưng với sự nghiêm túc tuân thủ quy trình sản xuất vải VietGAP và Global GAP, tin tưởng cây vải sẽ có chất lượng, giá bán tốt.

Theo ngành Nông nghiệp và Môi trường, ngay từ đầu vụ đã ghi nhận những tín hiệu thị trường rất tích cực khi có nhiều doanh nghiệp lớn đã đặt hàng sớm, chủ động làm việc với vùng nguyên liệu từ trước Tết. Cụ thể, Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ Rồng Đỏ, Công ty TNHH Dragon Berry Việt Nam, Công ty Cổ phần Ameii Việt Nam đang kết nối với các vùng trồng để sẵn sàng nguồn hàng xuất khẩu sang các thị trường như Hoa Kỳ, Canada, Australia, Nhật Bản…

Để nâng cao chất lượng, giá trị cho quả vải, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã có kế hoạch tổ chức tập huấn cho người dân, hợp tác xã và các hộ kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật tập trung cao điểm các giải pháp chăm sóc vải giai đoạn cuối vụ, kiểm soát chặt chẽ chất lượng, vệ sinh an toàn vệ sinh thực phẩm hướng tới mục tiêu quả vải đảm bảo mọi tiêu chuẩn xuất khẩu sang các thị trường khó tính.

Theo bà Lương Thị Kiểm, một điều đáng mừng là sau nhiều năm ngành nông nghiệp làm tốt công tác chỉ đạo sản xuất, đồng hành cùng địa phương trong chăm sóc cây vải xuất khẩu nên hiện nay, nhận thức của người dân và kỹ thuật của cán bộ chuyên môn tại địa phương đều đã được nâng cao.

Cơ bản các diện tích vải khu vực phía Tây thành phố đều được sản xuất theo quy trình sản xuất an toàn, trong đó có 12 vùng đã được chứng nhận GlobalGAP, 56 được chứng nhận VietGAP. Tổng diện tích được chứng nhận đạt tiêu chuẩn VietGAP, GlobalGAP là 721 ha.

Toàn thành phố đã được cấp 198 mã số vùng trồng vải để phục vụ xuất khẩu theo yêu cầu của các thị trường, trong đó, khu vực có nhiều diện tích vải được cấp mã số là Hà Đông, Thanh Hà và phường Nguyễn Trãi; đã được cấp 16 mã cơ sở đóng gói vải phục vụ xuất khẩu, tập trung chủ yếu ở xã Hà Đông, xã Thanh Hà, xã Hà Bắc.

Niên vụ năm 2025, sản lượng vải thiều Hải Phòng đạt khoảng 64.900 tấn (khu vực phía Tây thành phố 60.600 tấn, phía Đông 4.300 tấn). Có khoảng 54% sản lượng được tiêu thụ trong nước, 46% sản lượng còn lại xuất khẩu, trong đó xuất khẩu sang Trung quốc khoảng 26.000 tấn, xuất khẩu sang thị trường cao cấp khoảng 4.000 tấn. Giá trị thực tế thu từ sản xuất vải quả của thành phố niên vụ 2025 đạt khoảng 1.750 tỷ đồng.