Doanh nghiệp nâng chuẩn quản trị để hút vốn ngoại khi Việt Nam lên hạng

Ngày 5/12, tại TP. Hồ Chí Minh, Viện Thành viên Hội đồng Quản trị Việt Nam (VIOD) tổ chức Diễn đàn thường niên lần thứ 8 (AF8), với chủ đề: "Hội đồng Quản trị bứt phá: Vươn tầm Khu vực, định vị niềm tin và danh tiếng trên thị trường vốn".

Các diễn giả tham gia phiên thảo luận về định vị giá trị niềm tin và thương hiệu công ty trên thị trường vốn. Ảnh: Hứa Chung - TTXVN

AF8 là nơi các nhà lãnh đạo doanh nghiệp cùng trao đổi, cam kết hành động nhằm nâng cấp “hệ điều hành quản trị công ty”, bứt phá khỏi tư duy tuân thủ truyền thống để tham gia sân chơi thị trường vốn khu vực và quốc tế với hai tài sản đặc biệt: Niềm tin và Danh tiếng.

Thị trường chứng khoán Việt Nam được đánh giá ngày càng hấp dẫn, với khả năng thu hút lượng vốn đáng kể từ các quỹ đầu tư quốc tế. Nhiều dự báo cho thấy dòng vốn ngoại có thể đạt 3–5 tỷ USD trong ngắn hạn sau khi thị trường chính thức được nâng hạng; về dài hạn, quy mô có thể tăng lên khoảng 25 tỷ USD vào năm 2030 nếu cả FTSE Russell và MSCI cùng đưa Việt Nam vào rổ chỉ số của họ.

Tuy nhiên, việc vận hành thị trường mới nổi cũng đặt ra những yêu cầu cao hơn trong việc phát triển thị trường vốn theo chiều sâu, đa dạng sở hữu, gia tăng sở hữu của các nhà đầu tư tổ chức, các quỹ đầu tư quốc tế, tiếp tục nâng cao giá trị và sức hút của doanh nghiệp niêm yết.

Bà Vũ Thị Chân Phương, Chủ tịch Uỷ ban Chứng khoán Nhà nước phát biểu tại diễn đàn. Ảnh: Hứa Chung - TTXVN

Theo bà Vũ Thị Chân Phương, Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, trong bối cảnh thị trường chứng khoán Việt Nam bước vào nhóm mới nổi, việc quản trị công ty đóng vai trò then chốt. Kinh nghiệm quốc tế đã chứng minh những thị trường có chuẩn mực quản trị tốt luôn là điểm đến ưu tiên của dòng vốn dài hạn, đặc biệt là các quỹ hưu trí, các định chế tài chính lớn. 

Dẫn kết quả Thẻ điểm Quản trị công ty ASEAN, bà Phương cho rằng, Việt Nam đã có bước tiến quan trọng, nhưng vẫn còn khoảng cách đáng kể so với nhóm dẫn đầu. Khoảng cách ấy đặt ra yêu cầu cấp thiết rằng doanh nghiệp Việt Nam cần tiếp tục nâng chuẩn quản trị để đáp ứng kỳ vọng ngày càng cao của thị trường và nhà đầu tư quốc tế.

Với chủ đề “Hội đồng quản trị bứt phá: Vươn tầm khu vực, định vị niềm tin và danh tiếng trên thị trường vốn”, lãnh đạo Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cho rằng, diễn đàn là thông điệp mang tính thời sự và có ý nghĩa thực tiễn sâu sắc. Bởi lẽ, hội đồng quản trị là trung tâm của mọi hoạt động quản trị, một hội đồng chuyên nghiệp, giàu kinh nghiệm, có tầm nhìn và đủ độc lập sẽ quyết định hướng đi dài hạn của doanh nghiệp.

Lãnh đạo Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cũng đánh giá cao sáng kiến “ACGS – Khát vọng vươn tầm khu vực”, nơi 20 doanh nghiệp tiên phong cam kết nâng chuẩn quản trị theo thông lệ ASEAN. Đây là bước đi thiết thực giúp định hình mặt bằng quản trị mới cho doanh nghiệp Việt Nam.

“Sự phát triển của thị trường vốn Việt Nam trong giai đoạn mới phụ thuộc lớn vào cộng đồng doanh nghiệp - những chủ thể trực tiếp định hình chất lượng thị trường. Doanh nghiệp cần coi quản trị công ty là chiến lược dài hạn, minh bạch thông tin là cam kết với nhà đầu tư và quản trị rủi ro là nền tảng bền vững. Khi cùng chung tầm nhìn này, doanh nghiệp Việt Nam sẽ không chỉ bứt phá trong khu vực, mà còn có thể vươn ra thị trường quốc tế”, bà Vũ Thị Chân Phương nhận định. 

* Hỗ trợ doanh nghiệp thực hành quản trị bền vững 

Theo bà Hà Thu Thanh, Chủ tịch HĐQT VIOD, quản trị công ty đã trở thành mục tiêu trung tâm và ưu tiên hàng đầu, bởi đây chính là yếu tố quyết định cách doanh nghiệp sử dụng vốn, quản trị rủi ro, bảo vệ cổ đông và xây dựng uy tín với nhà đầu tư. Quản trị công ty cũng chính là nguồn gốc của tính minh bạch và chất lượng quản trị công ty luôn là tiêu chí số một trong quyết định phân bổ vốn của các nhà đầu tư có trách nhiệm vào những thị trường mới nổi như Việt Nam.

Song song đó, sự chuyển dịch và nâng cấp của thị trường vốn Việt Nam cũng đặt ra yêu cầu mới đối với toàn bộ hệ sinh thái thị trường, đòi hỏi một sự thay đổi tư duy chiến lược bắt đầu từ chính các doanh nghiệp và bắt đầu từ Hội đồng quản trị (HĐQT) với tư duy bứt phá, hướng tới quản trị hiệu quả theo các nguyên tắc và chuẩn mực quản trị công ty quốc tế.

“Một HĐQT có trách nhiệm, giám sát hiệu quả và quản trị rủi ro tốt sẽ tạo ra hiệu ứng lan toả mạnh mẽ để xây dựng Niềm tin của nhà đầu tư và Danh tiếng trên thị trường. Đây chính là hai thành tố phi tài chính quan trọng làm gia tăng giá trị doanh nghiệp, song hành cùng các chỉ số tài chính truyền thống”, đại diện VIOD cho biết.

Bà Nguyễn Hồng Giang, đại diện Cục Kinh tế Liên bang Thụy Sĩ (SECO) phát biểu tại Diễn đàn. Ảnh: Hứa Chung - TTXVN

Bà Nguyễn Hồng Giang, Giám đốc Chương trình cấp cao, Cục Kinh tế Liên bang Thụy Sĩ (SECO) cũng cho rằng, trong bối cảnh kinh doanh biến động liên tục đòi hỏi doanh nghiệp không chỉ nâng cao năng lực quản trị hiệu quả mà còn phải củng cố niềm và danh tiếng - những yếu tố quyết định khả năng cạnh tranh và tăng trưởng bền vững trên thị trường toàn cầu.

“Các nhà đầu tư ngày nay hiểu rằng kết quả tài chính tốt không chỉ dựa vào sản phẩm hay dịch vụ, mà còn gắn liền với hệ thống quản trị đề cao trách nhiệm giải trình, minh bạch và bền vững. Những nguyên tắc này không chỉ củng cố uy tín doanh nghiệp mà còn tăng sức hút trên thị trường, qua đó nâng cao giá trị doanh nghiệp”, bà Giang nói.

Đại diện SECO cho biết, Việt Nam hiện là một đối tác trọng tâm trong chiến lược hợp tác kinh tế của Thụy Sĩ. Quốc gia này tiếp tục ưu tiên hỗ trợ khu vực tư nhân Việt Nam, nhất là các SME và tập trung vào nâng cao năng lực quản trị, hoàn thiện khung pháp lý và phát triển hạ tầng thị trường.

Bên cạnh hỗ trợ tài chính và kỹ thuật, Thụy Sĩ đề cao các giá trị cốt lõi như minh bạch, quản trị tốt và trách nhiệm giải trình - nền tảng của một môi trường kinh doanh bền vững. Đồng thời cam kết đồng hành cùng Việt Nam trong việc giải quyết các thách thức dài hạn về quản trị doanh nghiệp. Đây được xem là yếu tố quyết định để Việt Nam khai thác trọn vẹn tiềm năng, trở thành nền kinh tế hấp dẫn, đáng tin cậy và có khả năng chống chịu cao.

“Chúng tôi rất vui khi thấy nhiều doanh nghiệp hàng đầu tại Việt Nam, đặc biệt là các doanh nghiệp niêm yết, ngày càng tuân thủ các chuẩn mực quản trị quốc tế. Điều này không chỉ giúp tăng cường niềm tin của nhà đầu tư quốc tế mà còn tạo ra giá trị cho toàn bộ hệ sinh thái kinh doanh. Trong bối cảnh thị trường toàn cầu nhiều biến động, dòng vốn sẽ ưu tiên chảy vào các nền kinh tế thể hiện rõ tính minh bạch và thực hành quản trị tốt”, đại diện SECO chia sẻ.

Về phía Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cũng đang triển khai một số định hướng lớn nhằm hỗ trợ doanh nghiệp đại chúngchuyển đổi từ mô hình “tuân thủ” sang “thực hành quản trị hiệu quả, minh bạch và bền vững” như hoàn thiện khung pháp lý về quản trị công ty theo chuẩn OECD và thông lệ quốc tế; mở rộng hợp tác quốc tế với các tổ chức uy tín… Những điều này được kỳ vọng hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh và thu hút dòng vốn chất lượng cao.