Đồng yen dẫn dắt đà tăng của thị trường tiền tệ tuần qua

Diễn biến này làm dấy lên khả năng Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) có thể tiếp tục giữ nguyên lãi suất trong thời gian tới. Trong khi đó, đồng yen Nhật Bản ghi nhận tuần tăng giá mạnh nhất trong khoảng 15 tháng trở lại đây.

Số liệu do Bộ Lao động Mỹ công bố cho thấy chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 1/2026 của nước này chỉ tăng 0,2% so với tháng 12/2025, thấp hơn mức dự báo 0,3% trong khảo sát trước đó.

Đồng euro tăng nhẹ 0,02% lên 1,1873 USD/euro, đồng thời hướng tới mức tăng khoảng 0,5% trong cả tuần. So với đồng franc Thụy Sĩ (CHF), đồng USD giảm 0,22% xuống 0,76785 CHF/USD và ghi nhận mức giảm khoảng 1% trong tuần.

Ông Olivier Bellemare, chuyên gia giao dịch phái sinh cao cấp tại tổ chức tài chính Monex Canada (Montreal), cho biết diễn biến của đồng USD phản ánh tâm lý thận trọng của thị trường trong lúc chờ đợi những tín hiệu mới từ các ngân hàng trung ương về định hướng lãi suất.

Theo một số nhà phân tích, từ Mỹ, châu Âu đến châu Á – Thái Bình Dương, chính sách tiền tệ đang bước vào một chu kỳ mới: thận trọng, linh hoạt và chú trọng ổn định. Động thái mới nhất của các ngân hàng trung ương lớn cho thấy giai đoạn kịch tính nhất của chu kỳ thắt chặt tiền tệ đã khép lại. Tuy nhiên, thay vì bước vào thời kỳ nới lỏng rõ rệt, chính sách tiền tệ đang phải cân nhắc giữa hai thái cực: kích thích quá mức có thể khiến lạm phát quay lại, còn thận trọng quá có thể “bóp nghẹt” tăng trưởng.

Trong bối cảnh trên, các thị trường tài chính sẽ phản ứng mạnh hơn với từng tín hiệu nhỏ, còn đồng USD – vốn hưởng lợi suốt thời kỳ Fed tăng lãi suất – có thể bắt đầu mất ưu thế nếu Mỹ tiếp tục hạ lãi suất sâu hơn. Với các nền kinh tế mới nổi, điều này vừa mở ra cơ hội hạ áp lực tỷ giá, vừa đặt ra thách thức trong việc duy trì ổn định tài chính.

Trong khi đó, nền kinh tế Trung Quốc yếu hơn khi bước vào Năm Mới, thêm lý do để nước này cần tăng cường hỗ trợ chính sách trong những tuần tới khi xuất khẩu mạnh mẽ không bù đắp được nhu cầu nội địa yếu.

Chỉ số nhà quản trị mua hàng (PMI) chính thức được công bố gần đây cho thấy sự suy giảm chung và bất ngờ trong tháng 1/2026, với hoạt động trong lĩnh vực phi sản xuất giảm mạnh nhất kể từ cuối năm 2022. Mặc dù PMI tổng hợp do RatingDog và S&P Global công bố đầu tháng 2/2026 cho thấy tín hiệu khả quan hơn đối với các công ty sản xuất định hướng xuất khẩu trong tháng trước, nhưng điều này lại phản ánh một nền kinh tế mất cân bằng, có nguy cơ mất đà do nhu cầu nội địa yếu.

Các nhà phân tích Chang Shu và David Qu của Bloomberg Economics cho rằng thông điệp từ các cuộc khảo sát doanh nghiệp cho thấy cần có sự hỗ trợ chính sách khẩn cấp để ổn định tâm lý và hoạt động kinh tế. Cuối tháng 2/2026 được cho là thời điểm khả thi đầu tiên để cắt giảm lãi suất chính sách.

Đà tăng trưởng kinh tế của Trung Quốc chững lại trong những tháng gần đây, với rất ít dấu hiệu cho thấy các nhà hoạch định chính sách có ý định tung ra các gói kích thích lớn khi họ tiếp tục đối phó với các rủi ro liên quan đến nợ chính quyền địa phương.

Về phần mình, những chuyên gia của Bank of America Global Research nhận định, về dài hạn, rủi ro suy yếu của đồng yen vẫn còn. Tuy nhiên, trong ngắn hạn, khả năng Nhật Bản can thiệp thị trường cùng dư địa để thị trường định giá thêm các đợt tăng lãi suất của Ngân hàng trung ương Nhật Bản (BoJ) trong các cuộc họp tháng 3 và tháng 4 đang khiến tỷ giá USD/yen chịu áp lực giảm.

Kết thúc cuộc họp vào ngày 23/1 vừa qua, BoJ đã nâng dự báo tăng trưởng kinh tế, trong khi giữ nguyên lãi suất. BoJ nâng dự báo tăng trưởng kinh tế tài khóa 2025 (kết thúc tháng 3/2026) lên 0,9%, so với mức dự báo 0,7% hồi tháng 10/2025, và cũng nâng dự báo tăng trưởng kinh tế tài khóa 2026 từ 0,7% lên 1%.

Các số liệu GDP trước đó của Nhật Bản cho thấy nền kinh tế nước này trong quý II tài khóa 2025 (tháng 6-9/2025) giảm mạnh hơn dự kiến ban đầu, với mức giảm 0,6% so với quý trước đó và 2,3% so với cùng kỳ tài khóa trước đó.

BoJ duy trì lãi suất ổn định ở mức 0,75%, sau khi nâng lên mức cao nhất trong 30 năm vào tháng 12/2025.

Nhật Bản bắt đầu bình thường hóa chính sách tiền tệ vào tháng 3/2024, khi dừng áp dụng mức lãi suất âm và nhấn mạnh việc tăng lãi suất phụ thuộc vào chu kỳ tăng trưởng tiền lương và giá cả.

Tuy nhiên, chính sách hiện hành của BoJ chịu sức ép từ các nhà lãnh đạo, trong đó có Thủ tướng Sanae Takaichi, người ủng hộ việc duy trì hạ lãi suất thấp để thúc đẩy tăng trưởng.

Mặc dù BoJ đã thắt chặt chính sách tiền tệ, lợi suất trái phiếu của Nhật Bản vẫn tăng, đạt mức cao nhất trong nhiều thập kỷ qua, dẫn đến dòng vốn chảy ra ngoài và làm suy yếu đồng yen. Điều này diễn ra trong bối cảnh lãi suất thực vẫn ở mức âm và những lo ngại về tài chính ngày càng gia tăng.

Với các đồng tiền khác, đồng đô la Australia (AUD) – đồng tiền tăng mạnh nhất trong số các đồng tiền chủ chốt từ đầu năm 2026 nhờ lập trường “diều hâu” của Ngân hàng Dự trữ Australia (RBA, ngân hàng trung ương) – đã giảm 0,20% xuống 0,70765 USD/AUD, song vẫn hướng tới mức tăng gần 1% trong tuần. Còn đồng đô la Canada (CAD) tăng 0,10% so với USD lên 1,361 CAD/USD, dù tính chung cả tuần vẫn giảm khoảng 0,45%.