Giá vàng thế giới tăng hơn 3% nhờ hoạt động bắt đáy

Bên cạnh đó, những diễn biến mới tại khu vực Trung Đông tiếp tục là tâm điểm chú ý của thị trường.

Vào khoảng 17 giờ 45 phút ngày 27/3 giờ địa phương (tức khoảng 0 giờ 45 phút sáng ngày 28/3 theo giờ Việt Nam), giá vàng giao ngay tăng 2,6% lên 4.491,78 USD/ounce, sau khi có thời điểm chạm mức cao nhất trong phiên là 4.554,39 USD/ounce. Giá vàng kỳ hạn của Mỹ giao tháng 4/2026 cũng chốt phiên tăng 2,7% lên 4.492,5 USD/ounce.

Đà tăng này đánh dấu sự phục hồi ấn tượng sau khi giá vàng từng rơi xuống mức thấp nhất trong 4 tháng là 4.097,99 USD/ounce vào phiên đầu tuần 23/3. Ông Daniel Pavilonis, chiến lược gia thị trường cấp cao tại công ty thương mại hàng hóa kỳ hạn RJO Futures, nhận định đợt bán tháo gần đây đã tạo ra một cơ hội mua vào thực sự tốt. Khi giá giảm xuống dưới đường trung bình động 200 ngày, đây là thời điểm tốt để tích lũy vàng.

Thị trường kim loại quý đang chịu tác động trực tiếp từ những bất ổn địa chính trị. Tổng thống Mỹ Donald Trump vừa quyết định gia hạn thời hạn để Iran mở cửa trở lại eo biển Hormuz đến ngày 7/4, sau khi Iran từ chối đề xuất 15 điểm của Mỹ nhằm chấm dứt chiến sự. Cuộc xung đột bước sang tuần thứ tư này đã lan rộng khắp Trung Đông, đẩy giá dầu thô duy trì ở mức trên 110 USD/thùng và làm trầm trọng thêm lo ngại về lạm phát toàn cầu do giá năng lượng và phân bón tăng cao.

Áp lực lạm phát gia tăng đã làm thay đổi kỳ vọng về chính sách của Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed). Theo công cụ FedWatch của CME Group, các nhà giao dịch hiện đã loại bỏ hoàn toàn kịch bản Fed cắt giảm lãi suất trong năm 2026, thay vào đó là lo ngại về khả năng tăng lãi suất để kiềm chế lạm phát. Thông thường, lãi suất cao sẽ gây áp lực lên vàng vốn là tài sản không sinh lời.

Tuy nhiên, ngân hàng Commerzbank mới đây đã nâng dự báo giá vàng cuối năm từ 4.900 USD/ounce lên mức 5.000 USD/ounce. Ngân hàng này nhận định đợt điều chỉnh giảm vừa qua khó có thể duy trì lâu dài. Commerzbank dự báo xung đột tại Trung Đông sẽ kết thúc vào mùa Xuân, từ đó có thể làm dịu kỳ vọng về việc tăng lãi suất và Fed có thể nối lại lộ trình cắt giảm lãi suất, khoảng 75 điểm cơ bản, vào giữa năm tới.

Trong tuần qua, thị trường vàng đã trải qua những biến động dữ dội. Sau khi giảm sâu vào đầu tuần do xu hướng "tháo chạy sang tiền mặt" của các nhà đầu tư, giá vàng đã có những nhịp hồi phục kỹ thuật vào giữa tuần phiên 25/3 nhờ kỳ vọng căng thẳng hạ nhiệt, trước khi tiếp tục chịu áp lực giảm trong phiên 26/3 do đồng USD mạnh lên. Phiên tăng vọt cuối tuần này đã giúp củng cố lại vị thế của kim loại quý này.

Theo đà tăng của vàng, giá bạc giao ngay trong phiên 27/3 cũng tăng 2,2% lên 69,54 USD/ounce. Giá bạch kim tăng 2,3% lên 1.868,89 USD/ounce và giá palladium tăng 1,8% lên mức 1.377,25 USD/ounce.

Việc đồng USD suy yếu đã giúp vàng trở nên hấp dẫn hơn đối với những người nắm giữ các loại tiền tệ khác. Kể từ khi cuộc xung đột giữa Mỹ và Iran bùng nổ vào ngày 28/2, giá vàng đã giảm khoảng 16%, chịu áp lực từ việc đồng bạc xanh tăng hơn 2% trong cùng giai đoạn.

Các chuyên gia phân tích tại công ty môi giới KCM Trade nhận định rằng sau nhiều tuần bị xem như một tài sản thanh khoản để bù đắp biến động ở các danh mục khác, vàng đang trở thành một lựa chọn đầu tư hấp dẫn với mức giá hiện tại. Tuy nhiên, công ty cũng cảnh báo rằng quan điểm cứng rắn của các ngân hàng trung ương trước áp lực lạm phát do giá dầu tăng cao sẽ tiếp tục kìm hãm đà bứt phá của kim loại quý này.

Dù lạm phát thường thúc đẩy nhu cầu trú ẩn vào vàng, nhưng lãi suất cao lại làm giảm sức hấp dẫn của tài sản không sinh lời này. Bởi lãi suất tăng sẽ giúp đồng USD mạnh lên, khiến các tài sản được định giá bằng đồng bạc xanh trở nên đắt đỏ hơn đối với người mua nắm giữ các đồng tiền khác.

Lâu nay vàng vẫn thường được xem là "vịnh tránh bão" mỗi khi địa chính trị bất ổn. Tuy nhiên, đợt sụt giảm gần 17% giá trị kể từ khi xung đột tại Trung Đông bắt đầu đã tạo ra một kịch bản khác thường, buộc các nhà đầu tư phải đánh giá lại vai trò của kim loại quý này trong bối cảnh kinh tế mới.

Theo ông Daniel Marburger, Giám đốc điều hành tại nền tảng mua bán kim loại quý trực tuyến StoneX Bullion, thị trường đang chứng kiến một ví dụ điển hình về việc phản ứng của nhà đầu tư chuyển dịch từ "cú sốc địa chính trị" sang "cú sốc lạm phát".

Ban đầu, khi xung đột nổ ra, vàng đã thực hiện đúng vai trò tài sản trú ẩn khi tăng vọt lên trên 5.400 USD/ounce. Tuy nhiên, khi các đợt tấn công khiến giá dầu thô tăng gần 50%, vượt ngưỡng 110 USD/thùng và đe dọa trực tiếp đến 20% lưu lượng dầu và khí hóa lỏng toàn cầu qua eo biển Hormuz, mối lo ngại về lạm phát đã lấn át nỗi sợ chiến tranh.

Sự lo ngại này đã dẫn đến sự thay đổi trong kỳ vọng lãi suất. Thay vì mong đợi các đợt cắt giảm lãi suất trong năm 2026, các nhà giao dịch hiện đang đặt cược vào khả năng 50% Fed sẽ có một đợt tăng lãi suất vào tháng 10 tới. Ông Jigar Trivedi, chuyên gia phân tích tại công ty môi giới chứng khoán IndusInd Securities, nhấn mạnh rằng giá dầu tăng cao đã khiến thị trường dự đoán các ngân hàng trung ương lớn sẽ án binh trong thời gian dài hoặc thậm chí là tăng lãi suất.

Trên thực tế, Fed dù giữ nguyên lãi suất ở mức 3,5% - 3,75% trong cuộc họp gần nhất nhưng đã phát đi thông điệp "diều hâu", khẳng định sự cần thiết của việc thắt chặt nếu áp lực lạm phát dai dẳng. Tương tự, Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) và Ngân hàng trung ương Vương quốc Anh (BoE) cũng phát tín hiệu sẵn sàng thắt chặt hơn nữa chính sách tiền tệ. Môi trường lãi suất cao không có lợi cho tài sản không sinh lãi như vàng.

Nhìn lại lịch sử, ông Mark Haefele, Giám đốc Đầu tư tại UBS Global Wealth Management, dẫn chứng rằng hiện tượng này từng xảy ra trong xung đột Nga-Ukraine (U-crai-na) năm 2022. Khi đó, giá vàng tăng 15% khi cuộc xung đột bắt đầu xảy ra nhưng sau đó giảm ngược 15-18% khi Fed bắt đầu nâng lãi suất.

Như vậy, sự sụt giảm của giá vàng không phải vì rủi ro địa chính trị đã biến mất, mà vì nỗi lo ngại về lạm phát do cú sốc năng lượng đang thúc đẩy các ngân hàng trung ương duy trì mức lãi suất cao, trực tiếp triệt tiêu sức hấp dẫn của kim loại quý này.

Một rào cản lớn khác khiến giá vàng không thể bứt phá và thậm chí còn lao dốc chính là sự trỗi dậy mạnh mẽ của đồng USD và lợi suất trái phiếu. Trong bối cảnh địa chính trị bất ổn, nhà đầu tư không chỉ tìm đến vàng mà còn đặc biệt ưu tiên “đồng bạc xanh” nhờ tính thanh khoản sâu và sự chấp nhận rộng rãi trên toàn cầu. Số liệu cho thấy Chỉ số đồng USD đo sức mạnh của đồng tiền này so với rổ các đồng tiền chủ chốt khác đã tăng vọt từ mức khoảng 97 vào giữa tháng 2 lên 100,15 vào giữa tháng 3.

Theo ông Matt Bance, chiến lược gia tại công ty quản lý đầu tư T. Rowe Price, việc Mỹ là quốc gia xuất khẩu năng lượng ròng đã giúp đồng USD hưởng lợi trực tiếp từ cú sốc giá dầu, củng cố vị thế của nó như một loại tiền tệ dự trữ hàng đầu trong những thời điểm căng thẳng. Vì vàng được định giá bằng USD, việc đồng tiền này mạnh lên khiến kim loại quý này trở nên đắt đỏ hơn đối với các nhà đầu tư nắm giữ những loại tiền tệ khác, từ đó bóp nghẹt nhu cầu tiêu thụ và đầu tư.