Giải mã chênh lệch giá vàng trong nước và thế giới đang thu hẹp

Có thời điểm mức chênh lệch lên tới gần 30 triệu đồng/lượng hiện nay chỉ còn dao động khoảng 6-12 triệu đồng/lượng. Tín hiệu tích cực này cho thấy thị trường vàng đang dần vận hành theo đúng quy luật cung - cầu và bám sát diễn biến quốc tế hơn.

*Thị trường đang trở về giá trị thực

Chỉ trong vài tháng, thị trường vàng đã trải qua một trong những đợt điều chỉnh mạnh nhất lịch sử. So với mức đỉnh 191,3 triệu đồng/lượng (giá bán) được thiết lập vào cuối tháng 1 năm nay, giá vàng miếng SJC hiện đã giảm gần 50 triệu đồng/lượng. Nếu tính cả mức chênh lệch giữa giá mua và giá bán khoảng 3 triệu đồng/lượng, những nhà đầu tư mua vàng tại vùng đỉnh hiện phải chịu khoản lỗ xấp xỉ 50 triệu đồng cho mỗi lượng vàng.

Dù vậy, đợt điều chỉnh này cũng mang lại điểm sáng đáng chú ý: khoảng cách giữa giá vàng trong nước và giá vàng thế giới đã được thu hẹp đáng kể. Theo các chuyên gia, đây là diễn biến tích cực và cho thấy phần "phụ phí tâm lý" từng được cộng thêm vào giá vàng đang dần biến mất.

Theo Chuyên gia tài chính Phan Dũng Khánh, yếu tố tác động lớn nhất đến giá vàng trong nước vẫn là diễn biến của giá vàng thế giới. Thông thường, khi giá vàng thế giới tăng giá vàng trong nước cũng sẽ tăng theo xu hướng đó. Mức tăng có thể thấp hơn hoặc cao hơn tùy từng thời điểm, nhưng xu hướng nhìn chung vẫn đồng pha.

Vị chuyên gia này cũng khẳng định, có những giai đoạn giá vàng thế giới tăng nhưng giá trong nước đi ngang hoặc giảm nhẹ. Tuy nhiên, những diễn biến như vậy thường mang tính ngắn hạn. Về dài hạn, giá vàng trong nước vẫn bám sát xu hướng của thị trường quốc tế.

Lý do vàng là loại tài sản mang tính toàn cầu. Khác với cổ phiếu hay các tài sản tài chính gắn với từng quốc gia, vàng không thuộc về bất kỳ nền kinh tế hay tổ chức phát hành nào. Chính vì vậy, giá vàng ở các thị trường đều có sự liên thông rất chặt với giá vàng thế giới.

Theo chuyên gia Phan Dũng Khánh, có những thời điểm chênh lệch giữa giá vàng trong nước và thế giới lên tới hàng chục triệu đồng mỗi lượng. Tuy nhiên, thời gian gần đây khoảng cách này đã thu hẹp đáng kể. Bên cạnh đó, giá vàng thế giới từ đầu năm đến nay đã điều chỉnh giảm khá mạnh.

Nếu như trước đây có thời điểm vượt mốc 5.500 USD/ounce thì hiện nay chỉ còn quanh 4.000 USD/ounce. Khi giá giảm, tâm lý FOMO – tức sợ bỏ lỡ cơ hội – cũng giảm theo. Nhiều người đã mua vàng ở vùng giá cao rơi vào trạng thái "kẹp hàng", trong khi những người có ý định mua mới lại chần chừ chờ giá giảm thêm. Điều đó khiến thanh khoản thị trường suy yếu.

Cùng quan điểm này, chuyên gia Trần Duy Phương cũng cho rằng, việc chênh lệch giá vàng thu hẹp chủ yếu do cung - cầu thị trường thay đổi. Từ đầu tháng 6, thị trường dần chững lại, người mua vàng thận trọng do giá đi ngang kéo dài, chưa xác định rõ xu hướng và khả năng sinh lời trong ngắn hạn.

Ông Phan Dũng Khánh cũng nhìn nhận, một trong những nguyên nhân là các biện pháp quản lý của cơ quan quản lý nhà nước đã góp phần giảm mức chênh lệch giữa hai thị trường.

Thực tế đã cho thấy, các chính sách điều hành cũng góp phần quan trọng đưa thị trường vàng trở nên cân bằng hơn. Đáng chú ý nhất là việc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) tập trung vào việc xem xét, xử lý 11 hồ sơ cấp phép sản xuất vàng miếng và nhập khẩu nguyên liệu.

Cùng với đó, Ngân hàng Nhà nước mới đây đã ban hành thông tư 82/2025/TT-NHNN quy định về trạng thái vàng của các tổ chức tín dụng. Thông tư nêu rõ, trạng thái vàng của tổ chức tín dụng được xác định vào thời điểm cuối ngày làm việc. Trạng thái vàng cuối ngày không được vượt quá 5% so với vốn tự có đối với các tổ chức tín dụng được phép sản xuất vàng miếng. Tổ chức tín dụng không được duy trì trạng thái vàng âm.

Theo giới chuyên gia, việc nâng giới hạn lên 5% cho phép các tổ chức tín dụng có dư địa lớn hơn để nắm giữ, giao dịch và cung ứng vàng ra thị trường khi cần thiết. NHNN cũng chủ động phối hợp chặt chẽ với Bộ Công an, Bộ Công Thương và các lực lượng chức năng liên quan siết chặt kỷ luật thị trường vàng.

Những thông điệp từ nhà điều hành và diễn biến thị trường đang cho thấy, thị trường vàng đang dần quay trở lại trạng thái cân bằng, giảm thiểu tình trạng "vàng hóa" nền kinh tế.

* Tránh tâm lý "mua đỉnh, bán đáy"

Dù khoảng cách giữa giá vàng trong nước và thế giới đã được thu hẹp, giới chuyên gia cho rằng điều đó không đồng nghĩa rủi ro đầu tư đã giảm.

Thị trường vàng quốc tế vẫn đang chịu tác động từ hàng loạt yếu tố khó dự báo như chính sách lãi suất của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), diễn biến lạm phát, biến động tỷ giá USD, căng thẳng địa chính trị cũng như xu hướng mua vàng của các ngân hàng trung ương.

Trong bối cảnh đó, chuyên gia tài chính Phan Dũng Khánh cho rằng điều quan trọng nhất là nhà đầu tư phải xác định rõ mục tiêu khi mua vàng. Nếu mục tiêu là tích lũy và bảo toàn tài sản trong dài hạn thì vàng vẫn là lựa chọn phù hợp. Lịch sử nhiều thập kỷ cho thấy vàng luôn giữ được vai trò là tài sản phòng ngừa lạm phát và bảo vệ giá trị trước những biến động kinh tế. Tuy nhiên, nếu mục tiêu tìm kiếm lợi nhuận ngắn hạn thì vàng không phải là công cụ đầu tư lý tưởng.

Theo ông Khánh, ngay khi mua vàng, nhà đầu tư đã phải chịu khoản chênh lệch khá lớn giữa giá mua và giá bán. Đây là chi phí giao dịch khiến việc lướt sóng trở nên kém hiệu quả hơn nhiều so với các tài sản có tính thanh khoản cao như cổ phiếu. Thực tế thời gian qua đã minh chứng rõ điều đó. Nhiều người mua vàng theo tâm lý đám đông khi giá liên tục lập đỉnh đã phải chịu khoản lỗ lên tới hàng chục triệu đồng mỗi lượng chỉ sau một thời gian ngắn.

Thực tế, nhiều người nhìn thấy giá vàng tăng mạnh trong một thời gian dài rồi mặc nhiên cho rằng đây là công cụ kiếm lời nhanh. Khi thị trường đảo chiều, họ dễ rơi vào trạng thái hoảng loạn và bán tháo ngay tại vùng giá thấp.

Theo các chuyên gia, giai đoạn hiện nay cũng là lời nhắc giá vàng không chỉ có thể tăng mà cũng có thể giảm rất mạnh trong thời gian ngắn. Do đó, nhà đầu tư cần hạn chế tâm lý chạy theo đám đông và nên phân bổ tài sản hợp lý thay vì tập trung toàn bộ nguồn vốn vào một kênh đầu tư.