Giải pháp hữu hiệu trong triển khai chuyển đổi số ở Hà Nội

Nhằm đẩy mạnh chuyển đổi số, nâng cao nhận thức và kỹ năng số cho người dân, giúp nhân dân tiếp cận các dịch vụ công trực tuyến một cách dễ dàng, thuận tiện hơn, nhiều địa phương ở Hà Nội tích cực triển khai mô hình “Bình dân học vụ số lưu động” tới tận tổ dân phố. Đây cũng là một trong những giải pháp cụ thể hóa tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia của Thành ủy Hà Nội về đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, phát triển chính quyền số.

*Hỗ trợ trực tiếp cho hàng nghìn người dân

Thời gian gần đây, tại các Nhà văn hóa Tổ dân phố Thượng 2, Trung 6, Hạ 9, Nguyên Xá 2, Phúc Lý 2, Ngọa Long 2 (phường Tây Tựu, Hà Nội), hàng nghìn người dân đã được hỗ trợ, hướng dẫn cách kê khai, nộp hồ sơ giải quyết thủ tục hành chính trên Cổng Dịch vụ công quốc gia, cài đặt và sử dụng VNeID, iHanoi, Etax mobile, VssID, nền tảng "Bình dân học vụ số"…

Với sáng kiến triển khai 6 điểm “Bình dân học vụ số lưu động” ngay tại các tổ dân phố, nhiều hồ sơ dịch vụ công trực tuyến đã được thực hiện thành công. Đa số người dân biết cách tự tra cứu thông tin, nộp hồ sơ qua mạng.

Bà Nguyễn Thị Dêu (79 tuổi), trú tại Tổ dân phố Thượng 1, phường Tây Tựu đã biết cách sử dụng điện thoại thông minh để vào các ứng dụng với sự hướng dẫn của cán bộ phường Tây Tựu.

Bà Dêu cho biết, nhờ cán bộ phường và các cháu thanh niên chỉ dẫn tỉ mỉ, kiên nhẫn, bà đã biết cách tra cứu thông tin về bảo hiểm xã hội qua VssID ngay tại nhà mà không cần đi đến tận nơi, tiết kiệm thời gian, công sức.

Ông Nguyễn Mạnh Tường (Tổ dân phố 15, phường Tây Tựu) cũng là tấm gương điển hình về tinh thần học hỏi và tiên phong áp dụng công nghệ số. Dù đã 83 tuổi nhưng ông vẫn minh mẫn, nhanh nhẹn, sử dụng điện thoại thông minh thành thạo. Ông còn hăng hái tham gia lớp hướng dẫn "Bình dân học vụ số lưu động" để vừa nắm vững cách sử dụng ứng dụng cho bản thân, vừa xung phong làm “sứ giả chuyển đổi số” hỗ trợ, hướng dẫn lại những người cao tuổi khác.

Nhiệm vụ phổ cập kỹ năng số cũng được xã Phúc Thịnh (Hà Nội) triển khai quyết liệt. Xã tổ chức tập huấn cho 98 công chức và người hoạt động không chuyên trách, hội viên phụ nữ trực tại các điểm lưu động; bồi dưỡng 280 đại biểu lực lượng nòng cốt Tổ chuyển đổi số cộng đồng; tập huấn triển khai cho 402 đại biểu trong hệ thống chính trị ở cơ sở.

Các nội dung tập huấn tập trung vào đăng nhập và nộp hồ sơ trên Cổng Dịch vụ công quốc gia; thao tác VNeID (khôi phục tài khoản, đổi thiết bị/số điện thoại, ký số cá nhân trên VNeID); cài đặt và sử dụng eTax Mobile, iHanoi; quy trình dịch vụ công trực tuyến toàn trình. Các thành viên nòng cốt của 40 tổ chuyển đổi số cộng đồng hỗ trợ 594 lượt cài đặt ứng dụng thiết yếu, 83 công dân được hỗ trợ riêng khi gặp khó khăn trong sử dụng dịch vụ công trực tuyến.

Xã Phúc Thịnh cũng bố trí 40 điểm “Bình dân học vụ số” lưu động tại nhà văn hóa, điểm sinh hoạt cộng đồng. Toàn bộ 40 điểm này được lắp đặt wifi tốc độ cao phục vụ nhập hồ sơ và hướng dẫn trực tiếp.

Chỉ trong 2 tháng đầu vận hành, có 2.655 hồ sơ dịch vụ công được tiếp nhận trực tuyến. Riêng quý III năm 2025, xã có 7.413 hồ sơ trực tuyến (đạt 90,9%), trong đó 1.079 hồ sơ trực tuyến toàn trình (đạt 13,2%). Toàn xã có 22.609 hộ cài đặt, sử dụng ứng dụng công nghệ thông tin phục vụ đời sống; 594 lượt cài đặt ứng dụng thiết yếu tại các điểm hỗ trợ (eTax Mobile, iHanoi, VNeID, VssID…)...

Ông Đặng Việt Hà, Trưởng phòng Văn hóa - Xã hội xã Phúc Thịnh cho biết, xã đã tổ chức một số mô hình phục vụ công tác chuyển đổi số, bước đầu mang lại hiệu quả rõ rệt. Đó là các mô hình như “Mỗi công dân - một danh tính số”, “Thanh niên tình nguyện hỗ trợ kỹ năng số”, “Gia đình số - thôn, xóm số”, “Trường học số - học sinh hỗ trợ cha mẹ thao tác số”... Mô hình “Bình dân học vụ số lưu động” nhận được sự hưởng ứng tích cực của người dân trong xã. Các chuyên viên sẵn sàng giải đáp mọi thắc mắc của người dân một cách tường tận, tỉ mỉ, đảm bảo mọi người dân nắm được các thao tác cơ bản.

*Nhân rộng các hoạt động hỗ trợ

Theo Phó Chủ tịch UBND phường Tây Tựu Nguyễn Sỹ Thắng, đợt cao điểm “Bình dân học vụ số lưu động” của phường được triển khai đồng bộ khắp các tổ dân phố. Phường xác định việc đến tận nơi hướng dẫn người dân sẽ mang lại hiệu quả thực chất hơn. Nhiều người cao tuổi trước đây ngại sử dụng công nghệ nhưng khi được hướng dẫn tận tình đều rất hào hứng học hỏi. Đặc biệt, các ứng dụng liên quan đến Dịch vụ công quốc gia và thanh toán không tiền mặt nhận được sự quan tâm lớn.

Bên cạnh hướng dẫn sử dụng các ứng dụng thiết thực như VNeID, iHanoi, Cổng Dịch vụ công quốc gia, chương trình còn giới thiệu nền tảng “Bình dân học vụ số” - kho dữ liệu mở giúp người dân dễ dàng tra cứu tài liệu học tập số, tìm hiểu về trí tuệ nhân tạo (AI), bảo mật dữ liệu hay đăng ký các dịch vụ điện tử. Với cách làm sáng tạo, đưa công nghệ đến từng ngõ phố, hộ dân, chương trình góp phần hình thành thói quen sử dụng dịch vụ công trực tuyến, thanh toán không tiền mặt, hướng tới mục tiêu xây dựng chính quyền điện tử, xã hội số từ cơ sở.

“Thời gian tới, phường tiếp tục mở rộng mô hình, nâng cao chất lượng các lớp học, từng bước hình thành “công dân số” ngay từ cộng đồng dân cư, đánh dấu bước đi tiên phong trong tiến trình xây dựng mô hình chính quyền điện tử 2 cấp tại Thủ đô”, ông Nguyễn Sỹ Thắng cho biết.

Giúp người dân dễ dàng tiếp cận hơn, phường Tây Tựu còn cấp phát “Cẩm nang Tây Tựu số”, hỗ trợ đăng ký chữ ký số, tặng sim 5G miễn phí, đồng thời hướng dẫn bà con theo dõi các kênh thông tin chính thức của phường như Zalo OA, Fanpage, YouTube để cập nhật kịp thời chính sách, hoạt động, nội dung về chuyển đổi số. Qua đợt triển khai 6 điểm “Bình dân học vụ số lưu động”, phường Tây Tựu có hơn 1.000 người dân tham dự các hoạt động tiếp cận kiến thức, kỹ năng và ứng dụng chuyển đổi số tại các tổ dân phố; tặng miễn phí trên 500 sim 5G cho người dân, giúp khuyến khích thói quen truy cập, sử dụng Internet trong đời sống và công việc.

Điểm qua một số khó khăn như khối lượng đầu việc lớn, yêu cầu đồng bộ nhiều lớp từ hạ tầng, nền tảng, dữ liệu, an toàn thông tin, trong khi xã mới sắp xếp cần thời gian chuẩn hóa quy trình, dữ liệu và phối hợp liên thông; một bộ phận người dân (người cao tuổi, hộ khó khăn) hạn chế kỹ năng số, cần điểm hỗ trợ “Bình dân học vụ số” lưu động và hướng dẫn trực tiếp để tiếp cận dịch vụ công trực tuyến, định danh điện tử..., ông Đặng Việt Hà, Trưởng phòng Văn hóa - Xã hội xã Phúc Thịnh cho biết: Dù còn nhiều khó khăn, thách thức, song các cán bộ, chuyên viên của xã luôn xác định phải kiên trì, bền bỉ, quyết tâm đẩy mạnh hoạt động hỗ trợ chuyển đổi số. Xã coi đây là chìa khóa để cải thiện chất lượng phục vụ người dân, thúc đẩy kinh tế số, xã hội số, góp phần hiện thực hóa mục tiêu xây dựng nền hành chính chuyên nghiệp, liêm chính, hoạt động vì người dân, doanh nghiệp.

“Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, yêu cầu nâng cao năng lực số, kỹ năng số của cán bộ, công chức, viên chức, người lao động và nhân dân ngày càng cấp thiết. Trong đó, làm thay đổi nhận thức của người dân từ suy nghĩ thủ tục hành chính trực tuyến là xa vời, là gánh nặng trở nên quen thuộc và dễ dàng, thuận tiện cần phải triển khai đầu tiên”, ông Đặng Việt Hà chia sẻ.

Ngày 14/11 vừa qua, tại Hội nghị đánh giá tiến độ thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm về khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số do Ban Chỉ đạo 57 Thành ủy Hà Nội tổ chức theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến đến các điểm cầu sở, ban, ngành, xã, phường, Đảng ủy trực thuộc Thành ủy, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố, với sự tham gia của 3.152 đại biểu tại 212 điểm cầu, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy Hà Nội Nguyễn Duy Ngọc cho biết, theo cách tính của Cục Thống kê, GDP nhóm khoa học công nghệ - đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong 3 quý đầu năm cả nước đạt 16,3%. Riêng Hà Nội, chỉ số này đạt 16,9%, cao hơn mức chung. Như vậy, có thể khẳng định, việc triển khai 7 nhóm nhiệm vụ trọng tâm của Nghị quyết 57 đang đi đúng hướng, phù hợp với chỉ đạo của Trung ương.

Chỉ rõ những điểm nghẽn, hạn chế trong triển khai Nghị quyết 57, Bí thư Thành ủy Hà Nội Nguyễn Duy Ngọc yêu cầu, toàn hệ thống chính trị không chủ quan, nhìn thẳng vào thực tế để khắc phục, tự mổ xẻ, chấn chỉnh, không vòng vo, không đùn đẩy.

Với tinh thần “Hà Nội đã nói là làm - làm nhanh, làm đúng, làm hiệu quả, làm đến cùng”, với sự nỗ lực, quyết tâm từ thành phố đến cơ sở, các nút thắt sẽ được tháo gỡ, các điểm nghẽn sẽ được khơi thông, hướng tới xây dựng Thủ đô hiện đại, phục vụ ngày càng tốt hơn nhu cầu của người dân.