Gỡ "điểm nghẽn" nhập siêu và điện năng

Theo ông Bùi Huy Sơn, trong quý IV, Bộ Công Thương sẽ tập trung tháo gỡ khó khăn cho sản xuất công nghiệp, thúc đẩy các ngành và địa phương còn tăng thấp hơn kịch bản; đẩy nhanh tiến độ các dự án nguồn, lưới điện trọng điểm, bảo đảm cung ứng điện; theo dõi sát xuất nhập khẩu, đa dạng hóa thị trường và khai thác hiệu quả các FTA.

Đồng thời, Bộ Công Thương sẽ tiếp tục kích cầu, kết nối cung - cầu trong nước; hỗ trợ doanh nghiệp nâng chất lượng, thương hiệu, đáp ứng các yêu cầu về thuế quan, xuất xứ, tiêu chuẩn xanh và truy xuất nguồn gốc; thúc đẩy thương mại điện tử B2C đạt dải mục tiêu 20-22%, gắn với hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, thương mại điện tử xuyên biên giới, chống hàng giả và bảo vệ người tiêu dùng.

Bà Lê Hoàng Oanh- Cục trưởng Cục Thương mại điện tử cho hay: Trong quý III/2026, Cục tập trung kiểm tra, giám sát hoạt động thương mại điện tử, nâng cao trách nhiệm của các sàn và bảo vệ người tiêu dùng. Từ đầu năm đến ngày 30/9, các nền tảng đã gỡ bỏ hơn 120.000 sản phẩm và xử lý hơn 31.000 gian hàng vi phạm. Riêng quý III, số trường hợp xử lý gấp 1,6 lần 6 tháng đầu năm.

Trao đổi tại hội nghị, ông Trần Hữu Linh, Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước cho biết: Trong 9 tháng, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ đạt 5,93 triệu tỷ đồng, tăng 3,4% so với cùng kỳ năm 2025. Tuy nhiên, vẫn còn 16/34 tỉnh, thành phố chưa đạt chỉ tiêu được giao, trong đó, có một số địa phương, thành phố lớn như Quảng Ninh và Thành phố Hồ Chí Minh.

Trong quý IV, Bộ Công Thương sẽ tập trung tăng cường kết nối giữa doanh nghiệp sản xuất và phân phối, thúc đẩy tiêu thụ hàng hóa, nhất là hàng Việt Nam; đồng thời đẩy mạnh các chương trình khuyến mại, kích cầu quy mô lớn trong bối cảnh nhu cầu mua sắm thường tăng cao vào cuối năm.

Về quản lý thị trường, ông Trần Hữu Linh lưu ý giá hàng hóa, dịch vụ đang có xu hướng tăng, trong khi CPI dự kiến tiếp cận mức hơn 5% vào cuối tháng 9. Do đó, các địa phương cần chủ động xây dựng chương trình phát triển thị trường, hỗ trợ doanh nghiệp sản xuất, phân phối hàng thiết yếu tiếp cận nguồn tín dụng phù hợp để chủ động mua sớm, dự trữ hàng hóa, bảo đảm nguồn cung, nhất là trước mùa bão và các dịp lễ, Tết.

Liên quan phát triển hạ tầng thương mại, Bộ Công Thương đã ban hành các đề án, chính sách nhằm thúc đẩy lĩnh vực này. Luật Phát triển Đô thị số 18/2026/QH16, được Quốc hội thông qua ngày 24/8/2026 và có hiệu lực từ ngày 1/10/2026, được kỳ vọng tạo thêm điều kiện phát triển hạ tầng thương mại, góp phần kích cầu du lịch.

Ông Nguyễn Anh Sơn- Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu nhấn mạnh: Xuất khẩu 9 tháng năm 2026 tiếp tục tăng trưởng tích cực và vượt chỉ tiêu. Tuy nhiên, nhập siêu khoảng 22 tỷ USD đang là vấn đề cần tập trung xử lý trong những tháng cuối năm.

Thực hiện chỉ đạo của Chính phủ và Bộ Công Thương, Cục Xuất nhập khẩu đã làm việc với doanh nghiệp sản xuất máy vi tính, điện thoại và doanh nghiệp nhập khẩu nông sản lớn để tìm giải pháp kiểm soát nhập siêu. Từ nay đến cuối năm, nhu cầu tiêu dùng quốc tế được kỳ vọng cải thiện nhờ các dịp lễ, Tết, qua đó tạo thêm dư địa cho xuất khẩu.

Theo ông Nguyễn Anh Sơn, để kiểm soát nhập siêu, cần thúc đẩy sản xuất trong nước, khai thác hiệu quả các FTA, đa dạng hóa thị trường và chủ động cảnh báo về thuế quan, phòng vệ thương mại, xuất xứ, tiêu chuẩn xanh, truy xuất nguồn gốc; đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp trong nước nâng cao chất lượng, thương hiệu và khả năng tiếp cận thị trường.

Về xúc tiến thương mại và kết nối giao thương những tháng cuối năm, Cục trưởng Cục Xúc tiến thương mại Vũ Bá Phú cho biết: Cục sẽ tiếp tục bám sát chỉ đạo của Chính phủ, Bộ Công Thương, tập trung xúc tiến xuất khẩu và hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng thị trường.

Theo đó, ưu tiên hỗ trợ doanh nghiệp có năng lực, thị trường và hoạt động kinh doanh hiệu quả để phát huy lợi thế; đồng thời nghiên cứu chuyển hướng từ xúc tiến xuất khẩu sang xúc tiến nhập khẩu với những doanh nghiệp phù hợp với nhu cầu thực tế.

Từ nay đến cuối năm, Cục sẽ triển khai một số hoạt động xúc tiến thương mại quy mô lớn; trong đó, có Lễ công bố sản phẩm đạt Thương hiệu quốc gia dự kiến ngày 16/10. Đáng chú ý, Chương trình Vươn ra thị trường quốc tế giai đoạn 2026-2030 (GoGlobal) cũng được xác định là nhiệm vụ trọng tâm, với hội nghị công bố dự kiến tổ chức ngày 28/10, nhằm hỗ trợ doanh nghiệp chủ động mở rộng hoạt động và vươn ra thị trường thế giới.

Tại hội nghị, đại diện các Thương vụ Việt Nam tại Hoa Kỳ, Trung Quốc và Canada kiến nghị nhiều giải pháp nhằm chủ động ứng phó chính sách thương mại, nâng cao năng lực cung ứng, mở rộng hệ thống phân phối và tăng hiệu quả phối hợp giữa doanh nghiệp trong nước với cơ quan đại diện ở nước ngoài.

Theo ông Đỗ Ngọc Hưng, Tham tán Thương mại, Trưởng Cơ quan Thương vụ Việt Nam tại Hoa Kỳ, chính sách thương mại của Hoa Kỳ tiếp tục diễn biến nhanh, với các biện pháp thuế quan, phòng vệ và kiểm soát thương mại mới. 8 tháng đầu năm 2026, kim ngạch thương mại Việt Nam - Hoa Kỳ đạt 137,42 tỷ USD, tăng 23,4% so với cùng kỳ, trong đó Hoa Kỳ tiếp tục là thị trường xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam.

Tuy nhiên, doanh nghiệp ngày càng chịu yêu cầu cao về xuất xứ, chuyển tải, giá trị gia tăng và nguồn nguyên liệu. Thương vụ Việt Nam tại Hoa Kỳ đề nghị doanh nghiệp nâng tỷ lệ giá trị gia tăng tại Việt Nam, đa dạng hóa nguồn cung và chủ động đáp ứng các tiêu chuẩn của thị trường; đồng thời chuyển mạnh xúc tiến thương mại từ giới thiệu sản phẩm sang kết nối trực tiếp với các hệ thống phân phối, nhà mua hàng lớn.

Ông Nông Đức Lai, Tham tán Thương mại Việt Nam tại Trung Quốc lưu ý, áp lực cạnh tranh ngày càng lớn từ cả doanh nghiệp quốc tế và nhà cung cấp Trung Quốc. Doanh nghiệp cần chủ động chuẩn bị nguồn hàng, bảo đảm chất lượng, hoàn thiện logistics và cập nhật quy định thông quan, cửa khẩu. Hoạt động xúc tiến cũng cần lựa chọn đúng đối tác, tập trung vào nhà nhập khẩu có nhu cầu thực chất và tiếp tục theo dõi kết quả sau kết nối.

Bà Trần Thu Quỳnh, Tham tán Thương mại Việt Nam tại Canada kiến nghị mở rộng kênh phân phối trực tiếp, kết nối vận chuyển, nhất là với nông sản, thực phẩm giá trị cao; đồng thời thúc đẩy doanh nghiệp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng và tận dụng thế mạnh của đối tác Canada trong lĩnh vực như công nghệ, công nghiệp và đầu tư.

Cùng đó, đại diện các Thương vụ cũng nhấn mạnh cần tăng cường phối hợp giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp và hệ thống thương vụ; gắn xúc tiến với cung cấp thông tin thị trường, cảnh báo sớm chính sách, hỗ trợ xử lý vướng mắc và theo dõi kết quả sau kết nối.