Hoàn thành phục hồi suối Côn Sơn trong tháng 3/2026

Khu vực đền Nguyễn Trãi, suối Côn Sơn. Ảnh: Mạnh Tú/TTXVN

Ban Quản lý dự án Đầu tư xây dựng công trình nông nghiệp và phát triển nông thôn Hải Phòng thông tin, dự kiến công trình phục hồi suối Côn Sơn nằm trong khu di sản thế giới Côn Sơn – Kiếp Bạc, phường Trần Hưng Đạo, thành phố Hải Phòng sẽ hoàn thành trong tháng 3/2026. 

Suối Côn Sơn có chiều dài khoảng 5km nằm giữa khu vực núi Côn Sơn và núi Ngũ Nhạc, sau đó chảy về hồ Côn Sơn. Trước kia, suối chảy quanh năm nhưng gần đây do biến đổi về địa chất, môi trường, nguồn nước suy giảm nên dòng suối không được duy trì thường xuyên. Hiện nay, suối hầu như không có dòng chảy vào mùa khô; còn vào mùa mưa, chỉ khi mưa lớn mới có dòng chảy. Dự án phục hồi suối Côn Sơn hiện đã hoàn thiện khoảng 90% tiến độ, đã cấp nước cho suối; đang hoàn thiện đập dâng trên đầu tuyến suối, trám vá lòng suối và cảnh quan các điểm. 

Suối Côn Sơn gắn với cuộc đời Danh nhân Văn hóa thế giới Nguyễn Trãi, là hình ảnh đẹp, thiêng liêng của khu di tích nên việc duy trì dòng suối Côn Sơn có ý nghĩa quan trọng về mặt văn hóa tâm linh và gìn giữ cảnh quan khu di tích… 

Khu di tích Côn Sơn được xây dựng từ thế kỷ thứ X gắn liền với Thiền phái Trúc Lâm. Năm 2000, tỉnh Hải Dương (cũ) đã xây dựng Đền thờ Nguyễn Trãi tại Côn Sơn với tên gọi Ức Trai linh từ. Bên phải đền là dòng suối Côn Sơn. Những năm qua, công tác bảo vệ, tu bổ, tôn tạo đền thờ Nguyễn Trãi được đặc biệt quan tâm. Trong dịp Tết Nguyên đán, Khu di tích Côn Sơn – Kiếp Bạc đã đón khoảng 18 vạn lượt khách. 

Trước khi hợp nhất Hải Phòng và Hải Dương, tỉnh Hải Dương (cũ) đã phối hợp với Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức nhiều hội thảo khoa học với nhiều nhà khoa học, chuyên gia hàng đầu để lấy ý kiến về "Nghiên cứu, đề xuất, lựa chọn phương án cấp nước cho suối Côn Sơn thuộc di tích Đền thờ Nguyễn Trãi". Các chuyên gia, đều khẳng định tầm quan trọng và sự cần thiết của việc phục hồi dòng chảy suối Côn Sơn, thuộc Đền thờ Nguyễn Trãi, Khu di tích quốc gia đặc biệt Côn Sơn - Kiếp Bạc.

Quần thể di tích và danh thắng Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc nằm trên địa bàn 3 tỉnh, thành phố gồm Bắc Ninh, Quảng Ninh và Hải Phòng đã được UNESCO công nhận là Di sản thế giới vào ngày 12/7/2025 tại Kỳ họp lần thứ 47 diễn ra tại Paris (Pháp). Quần thể gồm 12 di tích. Trong đó, tỉnh Quảng Ninh có 5 điểm: Thái Miếu, chùa Lân, chùa Hoa Yên, chùa Ngọa Vân, bãi cọc Yên Giang; thành phố Hải Phòng có 5 điểm: chùa Côn Sơn, đền Kiếp Bạc, chùa Thanh Mai, động Kính Chủ, chùa Nhẫm Dương; tỉnh Bắc Ninh có 2 điểm là chùa Vĩnh Nghiêm và chùa Bổ Đà. Một điểm nhấn thu hút du khách khi đến di tích Côn Sơn – Kiếp Bạc là suối Côn Sơn.

Dự án phục hồi suối Côn Sơn có tổng đầu tư trên 45,4 tỷ đồng. Sau khi được phục hồi sẽ đảm bảo dòng chảy của suối Côn Sơn đạt khoảng 100-120lít nước/giây. Dự án gồm: trạm bơm cấp nước; đường ống cấp nước có chiều dài khoảng 2.500m; xây dựng 2 đập dâng thượng nguồn nằm trực nước phục vụ cấp nước cho suối và phòng cháy, chữa cháy rừng, khu đền thờ Trần Nguyên Đán, đền thờ Nguyễn Trãi. Cùng với đó, dự án sẽ cải tạo cảnh quan, trám vá các vị trí mất nước, nạo vét bùn, cát trong lòng suối, trồng cây xanh và tạo thảm thực vật dọc suối...