Hưng Yên đề xuất Khu kinh tế tự do, mở lối tăng trưởng mới

Trong bối cảnh Việt Nam bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu tăng trưởng nhanh và bền vững. Việc hình thành những mô hình kinh tế đột phá không còn là lựa chọn, mà đã trở thành đòi hỏi cấp thiết. Đề án Khu kinh tế tự do Hưng Yên được đề xuất trong thời điểm này mang ý nghĩa vượt ra ngoài phạm vi một dự án phát triển thông thường. Đó là bước đi chiến lược của Hưng Yên nhằm kiến tạo một không gian tăng trưởng mới, gắn kết chặt chẽ giữa nội địa và hướng biển, đủ sức dẫn dắt và lan tỏa tới toàn vùng và cả nước. 

*Mô hình mở lối phát triển mới 

Trước đây, tỉnh Thái Bình (cũ) đã có Khu kinh tế Thái Bình, được thành lập theo Quyết định số 36/2017/QĐ-TTg ngày 29/7/2017 của Thủ tướng Chính phủ.Tuy nhiên, khi 2 tỉnh Hưng Yên và Thái Bình hợp nhất, tỉnh Hưng Yên quyết định nâng tầm Khu kinh tế kể trên với việc xây dựng Đề án Khu kinh tế tự do Hưng Yên. Như vậy, có thể hiểu, Đề án Khu kinh tế tự do Hưng Yên được đề xuất trên cơ sở Khu kinh tế Thái Bình. 

Một góc thành phố Hưng Yên. Ảnh: Phạm Kiên/TTXVN

Theo UBND tỉnh Hưng Yên, Đề án Khu kinh tế tự do Hưng Yên có diện tích tự nhiên khoảng 30.583 ha. Ngoài ra, Khu kinh tế tự do Hưng Yên có tiềm năng mở rộng diện tích thông qua mở rộng về phía Tây, dự kiến 13.000 ha và qua lấn biển dự kiến khoảng 17.000 ha. Dự kiến năm 2030, Đề án thu ngân sách Nhà nước khoảng 4.200 tỷ đồng, đến năm 2040 khoảng 25.000 tỷ đồng; năm 2050 khoảng 50.000 tỷ đồng. Vào năm 2030, dự kiến Đề án tạo việc làm cho hơn 300.000 người, năm 2040 là hơn 870.000 người và năm 2050 là hơn 1,2 triệu người. 

Cũng theo UBND tỉnh Hưng Yên, tỉnh có điều kiện thuận lợi nhất để thí điểm để xây dựng Đề án Khu kinh tế tự do Hưng Yên, bởi có diện tích bờ biển dài 54 km, có quỹ đất đủ lớn, có nền tảng là Khu kinh tế Thái Bình. Đặc biệt, Hưng Yên nằm tại trung tâm vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ và vùng Thủ đô, Hưng Yên có tiềm năng trở thành điểm bứt phá chiến lược với khả năng lan tỏa rộng khắp toàn khu vực phía Bắc. Việc triển khai mô hình Khu kinh tế tự do tại Hưng Yên sẽ là bước đi tiên phong, mang tính thử nghiệm cho một hướng tiếp cận mới, tạo điều kiện cho các địa phương chưa có lợi thế nền tảng tiếp cận mô hình phát triển hiện đại, tích hợp và linh hoạt. 

Làm rõ hơn những điểm nổi trội của Đề án Khu tinh tế tự do Hưng Yên so với những mô hình kinh tế khác, ông Lê Quang Hòa - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hưng Yên thông tin, Khu Kinh tế tự do Hưng Yên sẽ là công cụ thể chế quan trọng để triển khai các chính sách đột phá, thúc đẩy tăng trưởng tại khu vực chưa có lợi thế nền tảng, đồng thời tạo dựng mô hình phát triển mới có thể nhân rộng trên phạm vi cả nước. 

Đây là bước đi chiến lược, góp phần thực hiện hiệu quả các chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước về đổi mới mô hình tăng trưởng, hoàn thiện thể chế và hội nhập quốc tế. Đề án đề xuất 31 cơ chế chính sách, chia thành 12 nhóm chính sách ưu việt, khác biệt. Đơn cử như: Nhóm chính sách về đơn giản hóa thủ tục hành chính nhóm chính sách về ưu đãi tiền thuê đất, thuê mặt nước và ưu đãi về thuế nhóm chính sách về hỗ trợ phát triển hạ tầng và lấn biển… 

*Lấy người dân là trung tâm 

Để Đề án Khu kinh tế tự do Hưng Yên có chất lượng cao, với tầm nhìn dài hạn, là hình mẫu để có thể nhân rộng, tỉnh Hưng Yên đã mời tư vấn nước ngoài thực hiện với yêu cầu cốt lõi: phát huy hết tiềm năng đất đai, cơ chế, nguồn nhân lực và đặc biệt là phát triển kinh tế hướng ra biển, đáp ứng được mục tiêu tăng trưởng; động lực cho cả vùng phát triển cho cả vùng. Mới đây, ngày 13/3, Ban chấp hành Đảng bộ tỉnh Hưng Yên đã chính thức thông qua đề án; đồng thời, yêu cầu cơ quan chức năng của tỉnh trình đề án với cấp có thẩm quyền phê duyệt. 

Sau khi có căn cứ pháp lý bước đầu; đồng thời cũng do nắm bắt được cơ hội đầu tư thuận lợi tại Hưng Yên, ngày 20/3, ông Lê Quang Hòa, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hưng Yên đã ký kết ghi nhớ hợp tác nghiên cứu, triển khai các dự án trong Khu kinh tế Thái Bình giữa UBND tỉnh và Công ty TNHH Lotus Vietnam Hospitality (Liên hiệp Vương quốc Anh và Bắc Ireland) với tổng mức đầu tư khoảng 5 tỷ USD. Từ việc ký kết trên có thể thấy, Hưng Yên đang phát tín hiệu mạnh mẽ về những ưu đãi trong đầu tư. Tỉnh có thể “may đo” chính sách sao cho phù hợp với nhà đầu tư, nhất là những nhà đầu tư lớn, tiềm năng, có công nghệ hiện đại. 

Trong giai đoạn 2026-2030, các tỉnh thành trong cả nước đang nỗ lực hướng tới mục tiêu tăng trưởng kinh tế “hai con số”; trong đó Hưng Yên được kỳ vọng tiếp tục đóng góp vai trò quan trọng như một cực tăng trưởng mới của vùng Đồng bằng sông Hồng nên việc thiết lập Khu kinh tế tự do Hưng Yên sẽ tạo ra một không gian thể chế đột phá, thử nghiệm các chính sách mới có khả năng nhân rộng, qua đó đóng góp trực tiếp vào tăng trưởng quốc gia. 

Đồng thời, mô hình này sẽ cung cấp các luận chứng và thực tiễn quan trọng phục vụ quá trình nghiên cứu, hoàn thiện và xác lập mô hình phát triển mới của đất nước trong thời gian tới, phù hợp với yêu cầu đổi mới tư duy phát triển và tái cấu trúc nền kinh tế theo hướng hiện đại, bền vững.

Với tinh thần nội dung trên, ông Nguyễn Hữu Nghĩa - Bí thư Tỉnh ủy Hưng Yên cho biết, để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng liên tục 10%/năm, không thể chỉ dựa vào các động lực tăng trưởng truyền thống như lao động hay tài nguyên thiên nhiên. Bởi tất cả các nguồn lực trên đều có giới hạn. Thay vào đó, tỉnh cần khơi thông những động lực tăng trưởng mới thông qua các mô hình kinh tế đột phá và khác biệt, từ đó có cơ hội thu hút dòng vốn đầu tư chiến lược từ nước ngoài. Việc tạo ra sự đột phá từ mô hình kinh tế, sẽ tạo lập nền tảng năng lực sản xuất mới cho địa phương và cho đất nước. 

Đề cập đến việc người dân ở đâu trong Đề án Khu kinh tế tự do Hưng Yên, Bí thư Tỉnh ủy Hưng Yên nhấn mạnh, người dân vẫn là trung tâm, bởi lập ra khu kinh tế để phục vụ người dân. Trong khu kinh tế tự do, không đặt vấn đề di dân ra nơi khác. Người dân vẫn sống, làm việc lao động tại đó.

Bí thư Nguyễn Hữu Nghĩa tin tưởng, khi Đề án Khu kinh tế tự do Hưng Yên được hình thành, người dân, người lao động có nhiều cơ hội thuận lợi hơn, được tiếp cận với công việc mới có thu nhập cao và ổn định. Hiện tỉnh đang định hướng cơ chế chính sách hỗ trợ cho người dân chuyển đổi nghề để được đào tạo, có thể đáp ứng cho nhu cầu về lao động, làm việc ở các dự án trong Khu kinh tế tự do Hưng Yên.