Iran, Oman họp lần đầu về quản lý eo biển Hormuz

Quang cảnh eo biển Hormuz, gần thị trấn Khasab, miền Bắc Oman. Ảnh: THX/TTXVN

Thông tin trên trang mạng MarineTraffic thuộc sở hữu của Kpler cho thấy sau khi một tàu bị tấn công vào sáng 27/6 theo giờ địa phương, các tàu tiếp tục sử dụng hành lang phía Nam qua vùng biển Oman trong vài giờ trước khi lưu lượng giao thông có vẻ chậm lại.

Tuy nhiên, số lượng tàu đi qua có thể nhiều hơn số liệu trên, do trang web này chỉ theo dõi các tàu bật thiết bị phát tín hiệu hoạt động. Tổng số liệu có thể tăng thêm khi các vụ vượt biển được xác định lại, đặc biệt là thông qua hình ảnh vệ tinh.

Đáng chú ý, số lượng tàu vào Vịnh Péc-xích cao hơn số lượng rời đi vào cuối tuần, cho thấy xu hướng đảo ngược so với tuần trước, khi các nỗ lực tập trung vào việc sơ tán các thủy thủ bị mắc kẹt ở Vịnh.

Trong khi đó, theo phóng viên TTXVN tại Seoul, Bộ Đại dương và Thủy sản Hàn Quốc ngày 28/6 cho biết hầu hết các tàu thương mại của Hàn Quốc mắc kẹt tại eo biển Hormuz do xung đột quân sự ở Trung Đông đã rời khỏi khu vực.

Cụ thể, bộ này cho biết sau khi hai tàu Hàn Quốc rời Eo biển Hormuz trong ngày 27/6, hiện chỉ còn 3 tàu vẫn ở lại khu vực này, trong đó, có một tàu đang được sửa chữa tại cảng Dubai sau khi bị hư hại trong một vụ tấn công hồi tháng 5. Hai tàu còn lại sẽ rời eo biển ngay sau khi hoàn tất việc bốc dỡ hàng hóa.

Ngày 29/6, Bộ Ngoại giao Iran cho biết Tehran và Oman đã tổ chức cuộc họp đầu tiên của Ủy ban Hỗn hợp Hormuz nhằm thảo luận việc quản lý eo biển Hormuz. Theo Thứ trưởng Ngoại giao Iran Kazem Gharibabadi, hai bên đã rà soát các vấn đề liên quan đến eo biển và trao đổi về cơ chế quản lý trong tương lai.

Eo biển Hormuz là tuyến hàng hải chiến lược đối với xuất khẩu năng lượng của vùng Vịnh và là một trong những nội dung then chốt trong đàm phán giữa Tehran và Washington. Theo biên bản ghi nhớ giữa Iran và Mỹ, Iran sẽ đối thoại với Oman để xây dựng cơ chế quản lý và cung cấp dịch vụ hàng hải tại eo biển Hormuz, với sự tham vấn các quốc gia ven Vịnh Péc-xích. Văn kiện cũng quy định việc qua lại eo biển được miễn phí trong 60 ngày kể từ khi ký thỏa thuận; cơ chế sau thời hạn này vẫn chưa được làm rõ.

Liên quan đến các điều khoản trong bản ghi nhớ giữa Mỹ và Iran, ngày 29/6, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian xác nhận 6 tỷ USD trong tổng số 12 tỷ USD tài sản của Iran bị phong tỏa tại Qatar sẽ được giải phóng và chuyển về nước. Theo Văn phòng Tổng thống Iran, ông Pezeshkian cho biết đối với số tiền còn lại, công việc hiện vẫn đang được tiến hành.

Trong khi đó, liên quan đến các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran, trong một bài đăng trên mạng xã hội vào sáng sớm 29/6 theo giờ địa phương, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết Iran đã yêu cầu một cuộc gặp tại Doha (Qatar) vào ngày 30/6; song không đề cập chi tiết cụ thể.

Trong khi đó, Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt cùng ngày cho biết đặc phái viên của Tổng thống Mỹ Steve Witkoff và cố vấn cấp cao Jared Kushner, sẽ đến Qatar để đàm phán cấp cao với Iran trong tuần này. Theo đó, bên lề các cuộc đàm phán cấp cao sẽ là các cuộc đàm phán kỹ thuật.

Ngược lại, Bộ Ngoại giao Iran cùng ngày tuyên bố không có cuộc gặp nào giữa các nhóm kỹ thuật của Iran và Mỹ trong những ngày tới.

Rạng sáng 18/6, Iran và Mỹ đã ký từ xa một bản ghi nhớ, quy định chấm dứt xung đột quân sự bắt đầu từ ngày 28/2. Hai bên dự kiến tiến hành đàm phán về vấn đề này trong vòng 60 ngày.

Theo dữ liệu từ công ty theo dõi hàng hải Kpler, tổng cộng 29 tàu chở hàng đã đi qua eo biển quan trọng này vào ngày 27/6 và chỉ 12 tàu đi qua vào ngày 28/6, giảm mạnh so với mức 70 lượt qua lại vào ngày 24/6, cũng là mức cao nhất kể từ khi bắt đầu cuộc chiến Trung Đông.