Kinh tế - xã hội năm 2025 đạt nhiều kết quả quan trọng, GDP tăng 8%

Quang cảnh phiên họp sáng 15/10. Ảnh: Tuấn Anh - TTXVN

Tiếp tục chương trình Phiên họp thứ 50, sáng 15/10, Ủy ban Thường vụ Quốc hội nghe và cho ý kiến vào các báo cáo của Chính phủ về kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2025, dự kiến kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2026; kết quả thực hiện các nghị quyết của Quốc hội về kế hoạch 5 năm giai đoạn 2021-2025: phát triển kinh tế - xã hội, cơ cấu lại nền kinh tế. 

Phó Chủ tịch Quốc hội Vũ Hồng Thanh điều hành phiên thảo luận. 

Thay mặt Chính phủ, Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi trình bày Tờ trình, báo cáo tóm tắt các điểm chính trong các báo cáo của Chính phủ. Thứ trưởng nhấn mạnh tình hình kinh tế - xã hội năm 2025 tiếp tục đạt được nhiều kết quả quan trọng và toàn diện trên hầu hết các lĩnh vực. 

Theo Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi, nổi bật tình hình kinh tế - xã hội năm 2025 là kinh tế vĩ mô được giữ vững, tăng trưởng kinh tế cao, lạm phát được kiểm soát, các cân đối lớn được đảm bảo; dự kiến đạt và vượt 15/15 chỉ tiêu chủ yếu của năm 2025; tăng trưởng GDP cả nước ước đạt 8%, lạm phát ước đạt mức kiểm soát 4%; GDP bình quân đầu người ước đạt trên 5.000 đô la Mỹ, đưa Việt Nam trở thành nước có thu nhập trung bình cao; triển khai quyết liệt các cuộc cách mạng sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy của Chính phủ và thực hiện mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp gắn với đẩy mạnh phân cấp, phân quyền cũng như chuyển từ nền hành chính quản lý sang kiến tạo phát triển, phục vụ nhân dân; hoàn thiện thể chế-pháp luật đạt nhiều kết quả nổi bật, nhất là tư duy xây dựng pháp luật, tháo gỡ điểm nghẽn, khơi thông nguồn lực cho phát triển, tạo chuyển biến rõ nét về môi trường đầu tư kinh doanh; tiếp tục thực hiện hiệu quả phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực. 

Cũng trong năm 2025, phát triển kết cấu hạ tầng chiến lược đạt được nhiều kết quả nổi bật, mở ra không gian phát triển mới; đạt và vượt mục tiêu hoàn thành 3.000 km đường bộ cao tốc và 1.700 km đường ven biển. 

Kinh tế vĩ mô được cơ cấu lại gắn với đổi mới mô hình tăng trưởng tiếp tục được đẩy mạnh; xử lý các ngân hàng yếu kém, các dự án-doanh nghiệp chậm tiến độ, kém hiệu quả, tồn đọng kéo dài, đạt kết quả tích cực.

Đột phá về khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số đạt kết quả tích cực. Chỉ số đổi mới sáng tạo toàn cầu năm 2025 xếp thứ 44/139 quốc gia, đứng thứ ba trong khu vực ASEAN.

Phát triển văn hóa-xã hội có nhiều điểm tích cực rõ nét; an sinh xã hội được bảo đảm; tổ chức thành công chuỗi hoạt động kỷ niệm các ngày lễ lớn của đất nước, thúc đẩy công nghiệp văn hóa-giải trí; làm tốt công tác an sinh xã hội, hoàn thành vượt tiến độ mục tiêu xóa nhà tạm, nhà dột nát. Chất lượng giáo dục-đào tạo có nhiều chuyển biến rõ nét, thực chất. Chỉ số hạnh phúc năm 2025 đứng thứ 46 trên thế giới, tăng 8 bậc so với năm 2024...

Báo cáo về kết quả giai đoạn 2021-2025, Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi cho biết, đánh giá chung, Chính phủ cơ bản hoàn thành các mục tiêu, chỉ tiêu, nhiệm vụ phát triển, cơ bản năm sau tốt hơn năm trước; đặc biệt hoàn thành toàn bộ chỉ tiêu về xã hội; riêng chỉ tiêu về kinh tế, bình quân cả giai đoạn 2021-2025, tăng trưởng GDP ước đạt 6,3%, xấp xỉ mục tiêu đề ra (6,5% đến 6,7%). Nếu trừ năm 2021 (do ảnh hưởng của đại dịch COVID-19), giai đoạn 2022-2025 đạt khoảng 7,2% một năm, vượt mục tiêu.

Trình bày báo cáo thẩm tra các báo của Chính phủ, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế - Tài chính Phan Văn Mãi cho biết Thường trực Ủy ban nhận định năm 2025 và giai đoạn 2021 - 2025, phát triển kinh tế-xã hội đạt kết quả toàn diện, nổi bật, trong đó thể hiện sự nỗ lực bứt phá trong hai năm cuối nhiệm kỳ.

Tuy nhiên, Thường trực Ủy ban Kinh tế - Tài chính cũng chỉ ra những khó khăn và thách thức cần quan tâm đánh giá kỹ hơn. Theo đó, động lực tăng trưởng chưa mạnh. Mục tiêu tăng trưởng đang chịu sức ép do các động lực chính (xuất khẩu, tiêu dùng, đầu tư) chưa thực sự tạo xung lực đủ mạnh. Xuất khẩu vẫn phụ thuộc lớn vào khu vực FDI... Chất lượng tăng trưởng còn hạn chế. Nền kinh tế vẫn chủ yếu dựa vào gia công, nhập khẩu nguyên liệu và công nghệ. Tỷ lệ nội địa hóa chỉ đạt 36,6%. Năng suất lao động thấp; cải thiện chậm, bình quân giai đoạn 2021-2025 chỉ đạt 5,24%, thấp hơn nhiều so với mục tiêu 6,5%.

Ổn định vĩ mô tiềm ẩn rủi ro khi giá một số mặt hàng thiết yếu tăng cao tác động đến đời sống người dân. Tín dụng bất động sản tăng nhanh (gần 17% đến cuối tháng 7/2025), trong khi vốn cho sản xuất kinh doanh còn khó khăn.

Công tác hoàn thiện thể chế pháp luật chưa theo kịp yêu cầu phát triển, còn 55 văn bản quy định chi tiết chưa ban hành, một số quy định còn chồng chéo...

Về định hướng phát triển kinh tế - xã hội năm 2026, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế - Tài chính Phan Văn Mãi cho biết, Thường trực Ủy ban nhấn mạnh năm 2026 là năm đầu triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và kế hoạch 5 năm 2026-2030; cơ bản nhất trí với mục tiêu Chính phủ đề ra cho năm 2026, trong đó phấn đấu đạt mục tiêu tăng trưởng GDP 10% trở lên cùng các nhóm giải pháp chủ yếu.

Thảo luận tại phiên họp, các thành viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội tập trung cho ý kiến về mức độ phù hợp và tính khả thi của các mục tiêu tăng trưởng cho năm 2026, đồng thời nhấn mạnh sự cần thiết của việc kiên định ổn định vĩ mô, điều hành chính sách tiền tệ chặt chẽ, phát huy vai trò chủ đạo của tài khóa, và mở rộng các động lực tăng trưởng mới như chuyển đổi số, năng lượng xanh.

Một số ý kiến của các Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội thảo luận các giải pháp để ổn định và minh bạch hóa các thị trường tài chính (vàng, bất động sản), cải thiện môi trường kinh doanh, đột phá thể chế ngay trong năm 2026 để tháo gỡ các điểm nghẽn về đầu tư công và huy động vốn xã hội.

Kết luận phiên thảo luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Vũ Hồng Thanh nêu rõ, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ghi nhận các báo cáo của Chính phủ được chuẩn bị công phu, nghiêm túc, với nhiều nội dung được cập nhật, phân tích kỹ lưỡng. Các báo cáo phản ánh khá toàn diện tình hình kinh tế - xã hội và cơ cấu lại nền kinh tế của năm 2025 cũng như giai đoạn 2021-2025.

Tuy nhiên, Ủy ban Thường vụ Quốc hội nhấn mạnh, bên cạnh các kết quả quan trọng, kinh tế - xã hội nước ta vẫn còn một số khó khăn, thách thức cần đặc biệt lưu ý trong công tác điều hành thời gian tới, như sức ép tăng trưởng lớn do các động lực tăng trưởng chính (xuất khẩu, đầu tư, tiêu dùng trong nước) chưa tạo lực mạnh; tiến độ và hiệu quả giải ngân vốn đầu tư công chưa như kỳ vọng; chất lượng tăng trưởng và năng suất lao động cải thiện còn chậm; mô hình tăng trưởng vẫn dựa nhiều vào vốn và lao động; nền kinh tế có độ mở cao, chịu tác động và phụ thuộc vào đầu tư trực tiếp nước ngoài...

Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị Chính phủ tiếp thu ý kiến của Ủy ban Thường vụ Quốc hội và các cơ quan thẩm tra. Ủy ban Thường vụ Quốc hội thống nhất trình Quốc hội xem xét, quyết định các mục tiêu, chỉ tiêu, giải pháp chủ yếu phát triển kinh tế - xã hội của năm 2026 như Chính phủ trình.

*Thời gian còn lại của phiên họp, Ủy ban Thường vụ Quốc hội nghe và cho ý kiến vào các báo cáo của Chính phủ về tình hình thực hiện ngân sách nhà nước năm 2025, dự toán ngân sách nhà nước, phương án phân bổ ngân sách trung ương năm 2026 (trong đó có Kế hoạch tài chính - ngân sách nhà nước 3 năm 2026-2028; tình hình thực hiện kế hoạch đầu tư công vốn ngân sách nhà nước năm 2025, dự kiến Kế hoạch đầu tư công vốn ngân sách nhà nước năm 2026; tình hình thực hiện Kế hoạch tài chính năm 2025, dự kiến Kế hoạch tài chính năm 2026 của các quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách do trung ương quản lý); kết quả thực hiện các Nghị quyết của Quốc hội về kế hoạch 5 năm giai đoạn 2021-2025: đầu tư công trung hạn; tài chính quốc gia và vay, trả nợ công; dự kiến các kế hoạch tài chính 5 năm quốc gia giai đoạn 2026-2030; đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026-2030.