Làm rõ hoạt động và phạm vi khai thác mỏ đá Kim Sơn

Từ tháng 12/2014, theo văn bản yêu cầu của Sở Tài nguyên và Môi trường, mỏ đá Kim Sơn do Công ty Cổ phần I.D.P (Phú Yên) đã phải tạm dừng khai thác để điều chỉnh tọa độ và diện tích, tuy nhiên, người dân địa phương phản ánh, gần đây mỏ này đã hoạt động trở lại.

Ghi nhận của phóng viên tại khu vực mỏ đá cho thấy, lớp đất thực bì được cào bóc, nhiều khối đá lớn còn ngổn ngang, có những hố sâu ngập nước...

Có hay không hoạt động khai thác đá?

Trước phản ánh của người dân và cơ quan báo chí về hoạt động của mỏ đá Kim Sơn, ngày 25/7/2023, UBND huyện Phú Hòa đã phối hợp với các đơn vị liên quan kiểm tra thực địa và ghi nhận, tại thời điểm kiểm tra, Công ty Cổ phần I.D.P đã tạm dừng hoạt động khai thác. Hiện trạng khu vực 1 có diện tích 1,07ha mỏ đá; khu vực 2 là bãi đá và san lấp mặt bằng. Đoàn kiểm tra đã yêu cầu doanh nghiệp không khai thác tại khu vực này và giữ nguyên hiện trạng chờ kết quả giải quyết của cơ quan có thẩm quyền.

Ngày 31/7, thực hiện chỉ đạo của Thường trực HĐND tỉnh, Ban Kinh tế - Ngân sách khảo sát tại khu vực đang khai thác mỏ đá Kim Sơn (Công ty Cổ phần I.D.P) và mỏ đá ốp lát (Công ty Cổ phần Vật liệu xây dựng Phú Yên). Ông Lê Xuân Hà, Trưởng Ban Kinh tế - Ngân sách cho biết, việc tổ chức khảo sát tại các khu vực mỏ đã hoàn thành. Đoàn sẽ báo cáo chi tiết gửi Thường trực HĐND tỉnh và sau đó có kiến nghị gửi UBND tỉnh để xem xét giải quyết.

Tại Báo cáo số 38/BC-IDP, ngày 1/8/2023 của Công ty Cổ phần I.D.P có nêu, hoạt động của mỏ đá bắt đầu năm 2001, khai thác 14 năm thì tạm dừng để điều chỉnh tọa độ và địa danh trong giấy phép phù hợp với thực tế của mỏ. Trong thời gian chờ cập nhật Quy hoạch thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn 2050, hằng năm, trước khi vào mùa mưa (đầu tháng 7), công ty cho sửa lại đường để người dân chuyên chở lâm sản, nông sản. Đặc biệt là thực hiện san gạt đường, đào hố gom nước bùn khi trời mưa nhằm tránh ô nhiễm môi trường nguồn nước đầu nguồn suối Đá Bàn ảnh hưởng đến đời sống của người dân thôn Cẩm Tú, xã Hòa Kiến, thành phố Tuy Hòa.

Công ty Cổ phần I.D.P cam kết bảo vệ môi trường khu vực mỏ và thực hiện nghiêm các văn bản chỉ đạo của các cấp trong việc dừng hoạt động khai thác, giữ nguyên hiện trạng để chờ điều chỉnh tọa độ và địa danh trong giấy phép phù hợp với thực tế của mỏ đá Kim Sơn.

Nhập nhằng trong xác định vị trí

Công ty Sản xuất - Xuất nhập khẩu Công nghiệp Phú Yên được Bộ Công nghiệp cấp giấy phép khai thác khoáng sản số: 1953/GP-ĐCKS ngày 29/8/2001 tại mỏ đá ốp lát xã An Thọ, huyện Tuy An, tỉnh Phú Yên với diện tích 11,23 ha; trữ lượng khai thác 100.000m3, sản lượng khai thác 4.000 m3/năm; thời gian 25 năm kể từ ngày cấp phép. Đây là doanh nghiệp 100% vốn nhà nước, sau đó cổ phần hóa chuyển thành Công ty Cổ phần Công nghiệp Phú Yên, nay là Công ty Cổ phần I.D.P, trực tiếp quản lý mỏ đá ốp lát xã An Thọ.

Năm 2014, doanh nghiệp phát hiện việc khai thác mỏ đá không đúng với vị trí trong giấy phép được cấp. Tổng cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam có kiểm tra và có Thông báo số 2188/TB-ĐCKS ngày 27/10/2014 về việc khắc phục và điều chỉnh tọa độ của mỏ đá Kim Sơn.

Ngày 17/12/2014, Sở Tài nguyên và Môi trường có văn bản số 2154/STNMT-KS về việc tạm dừng hoạt động khai thác của mỏ đá và lập hồ sơ đề nghị điều chỉnh tọa độ, diện tích khu vực khai thác gửi Tổng cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam.

Công ty cổ phần I.D.P đã lập hồ sơ xin điều chỉnh tọa độ khu vực mỏ. Khu vực điều chỉnh có tọa độ trong hệ tọa độ VN 2000, thể hiện trên bản đồ hiện trạng là phù hợp thực địa. Do đó đề nghị Bộ Tài nguyên và Môi trường và Tổng cục Địa chất và Khoáng sản xem xét cho phép điều chỉnh mỏ đá ốp lát thôn Kim Sơn (xã An Thọ huyện Tuy An) thành khu vực xã Hòa Quang Bắc (huyện Phú Hòa).

Tại nội dung biên bản làm việc về khai thác khoáng sản của Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Phú Hòa với các đơn vị liên quan (trong đó có Công ty Cổ phần I.D.P) vào ngày 28/7/2023 có nêu: Theo giấy phép số 1953/GP-ĐCKS ngày 29/8/2001, diện tích khai thác 11,23ha. Hiện công ty quản lý sử dụng 7,07ha, trong đó diện tích khai thác 1,07ha, diện tích san gạt 2,27 ha còn lại 3,73 ha công ty quản lý, chưa tác động vào. Toàn bộ diện tích này là đất rừng sản xuất do UBND xã Hòa Quang Bắc quản lý (hiện không có rừng).

Theo quy hoạch sử dụng đất đến năm 2030 của huyện Phú Hòa (tại Quyết định số 798/QĐ-UBND ngày 27/6/2023 của UBND tỉnh Phú Yên) toàn bộ diện tích này được quy hoạch rừng sản xuất, hiện chưa có quy hoạch mỏ khoáng sản được các cơ quan có thẩm quyền phê duyệt.

UBND huyện Phú Hòa đã yêu cầu Công ty Cổ phần I.D.P cung cấp đầy đủ chứng cứ, tài liệu liên quan để xử lý theo thẩm quyền./.