Mất khoản trợ cấp 7.500 USD, thị trường xe điện Mỹ đứng trước cú sốc lớn

Phát biểu tại một sự kiện mới đây ở Detroit, Giám đốc điều hành (CEO) Ford, ông Jim Farley, nhận định chương trình trợ cấp nói trên của chính phủ kết thúc là một yếu tố làm thay đổi cuộc chơi. Ông Farley dự đoán doanh số xe điện sẽ giảm xuống còn 5% trên tổng doanh số xe tại Mỹ vào tháng tới. Con số này sẽ chỉ bằng khoảng một nửa so với mức kỷ lục của tháng 8 – thời điểm người tiêu dùng tranh thủ mua xe để tận dụng ưu đãi – và là một trong những mức thấp nhất trong vài năm qua.

Tương tự, ông Christian Meunier, Chủ tịch Nissan châu Mỹ, cho rằng thị trường xe điện sẽ sụp đổ vào tháng 10. Tập đoàn Nissan của Nhật Bản hiện vẫn đang trong quá trình ra mắt phiên bản cải tiến của mẫu xe điện cỡ nhỏ Nissan Leaf tại Mỹ, nhưng ông Meunier dự báo một sự cạnh tranh tại thị trường này sẽ rất khốc liệt khi lượng xe tồn kho còn rất nhiều và các hãng xe đối thủ cũng phải chật vật tìm kiếm khách hàng.

Theo một nghiên cứu chung vào tháng 11/2024 của các giáo sư từ Đại học California, Berkeley, Đại học Duke và Đại học Stanford, lượng đăng ký xe điện có thể giảm 27% nếu không có khoản tín dụng thuế nói trên.

Một số đại lý lo ngại rằng việc loại bỏ khoản tín dụng thuế 7.500 USD sẽ khiến họ phải gánh chịu lượng xe điện tồn kho không bán được. Ông Scott Kunes, Giám đốc vận hành của một nhóm đại lý ở miền Trung Tây nước Mỹ, cho biết nhóm của ông sẽ nhập ít xe điện hơn từ các nhà sản xuất trong thời gian tới để chờ xem nhu cầu của người tiêu dùng sẽ diễn biến ra sao.

Ông Brad Sowers, chủ sở hữu các đại lý bán xe Chevrolet, Jeep và các thương hiệu khác tại khu vực St. Louis, Missouri, nhận định rằng các mẫu xe điện có giá cả phải chăng hơn sẽ tiếp tục bán được. Tuy nhiên, ông lo ngại rằng các mẫu xe đắt tiền hơn như chiếc bán tải điện Chevy Silverado của General Motors – có thể có giá lên tới hơn 90.000 USD – sẽ gặp khó khăn.

Tuần này, Reuters đưa tin, để giảm bớt cú sốc từ việc chính sách ưu đãi thuế kết thúc, GM và Ford đang tìm cách hỗ trợ khách hàng. Cụ thể, họ sẽ triển khai các chương trình cho phép đại lý tích hợp khoản lợi ích trị giá 7.500 USD này trực tiếp vào hợp đồng cho thuê xe, giúp giảm chi phí thuê xe cho khách hàng trong vài tháng nữa.

Trong khi đó, ông Randy Parker, CEO của Hyundai Motor Bắc Mỹ, cho biết Hyundai đang áp dụng chương trình giảm giá 7.500 USD cho các mẫu xe điện Ioniq 5 đời 2025 và giảm giá tới 9.800 USD cho các mẫu xe đời 2026.

Quốc hội Mỹ đã phê duyệt khoản tín dụng thuế 7.500 USD vào năm 2008 cho người mua xe điện và xe hybrid (xe lai) cắm sạc. Đạo luật Giảm lạm phát năm 2022 đã gia hạn khoản tín dụng này, đồng thời giới hạn điều kiện áp dụng cho xe điện được sản xuất tại Mỹ và có tỷ lệ nội địa hoá nhất định.

Tuy nhiên, dự luật chi tiêu và cắt giảm thuế của Tổng thống Donald Trump, được ký thành luật vào tháng 7, đã ấn định ngày hết hạn của chính sách này là 30/9. Chính quyền của ông cũng đã đưa ra các quy định có thể làm chậm đà phát triển của xe điện, chẳng hạn như tạm dừng các khoản phạt mà các công ty ô tô phải trả nếu không đạt được các quy định về hiệu quả nhiên liệu.

Mỹ vốn đã tụt hậu so với các thị trường ô tô lớn khác về tỷ lệ sử dụng xe điện. Tại Trung Quốc, quốc gia dẫn đầu toàn cầu về xe điện cũng như sản xuất pin và nguyên liệu thô cho xe điện, tỷ trọng doanh số xe điện và xe hybrid cắm sạc đã vượt 40% trong những tháng gần đây. Con số này của thị trường châu Âu dao động gần mức 20%.

Ngay cả khi khoản tín dụng thuế của Mỹ còn hiệu lực, tốc độ tăng trưởng doanh số xe điện tại đây đã chậm lại trong hai năm qua, trước khi diễn ra đợt mua sắm cao điểm vào mùa hè vừa rồi. Sự giảm tốc này diễn ra bất chấp việc các nhà sản xuất ô tô tung ra hàng loạt mẫu xe điện mới. Theo Cox Automotive, doanh số xe điện trong nửa đầu năm nay chỉ tăng 1,5% so với cùng kỳ năm ngoái.