Mục tiêu kinh tế Lào Cai đứng trước thử thách sau thiên tai

Theo báo cáo từ Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh, nếu nhanh chóng phục hồi hậu quả sau bão và ổn định hoạt động sản xuất, mức tăng trưởng quý IV có thể đạt khoảng 6%, và cả năm ước đạt 7,23%. Để hiện thực hóa mục tiêu này, UBND tỉnh đã yêu cầu các cấp chính quyền và cơ quan liên quan thực hiện quyết liệt các biện pháp phát triển kinh tế.

Gián đoạn sản xuất và hạ tầng kinh tế

Năm 2024, Lào Cai có 42 chỉ tiêu phát triển kinh tế - xã hội cần hoàn thành, nhưng đến cuối tháng 9, có tới 7 chỉ tiêu chính và 1 chỉ tiêu thành phần không đạt mục tiêu đặt ra, tạo ra áp lực lớn đối với tăng trưởng. Các chỉ tiêu như tốc độ tăng trưởng kinh tế, GRDP bình quân đầu người, giá trị sản xuất công nghiệp và thu ngân sách đều không đạt mức kế hoạch. Chỉ tiêu GRDP bình quân đầu người dự kiến chỉ đạt 98 triệu đồng, bằng 94,23% kế hoạch. Tổng giá trị xuất nhập khẩu hàng hóa qua các cửa khẩu cũng chỉ đạt khoảng 3,8 tỷ USD, bằng 85% kế hoạch.

Ngoài ra, chỉ tiêu thu ngân sách dự kiến đạt 11.800 tỷ đồng, chỉ bằng 92,19% mục tiêu đề ra. Số lượng khách du lịch dự kiến chỉ đạt 7,5 triệu lượt, bằng 88,24% kế hoạch. Tổng thu từ du lịch ước tính đạt 25.000 tỷ đồng, tương ứng 91,91% mục tiêu. Tỷ lệ giảm nghèo cũng không đạt yêu cầu, chỉ giảm khoảng 3%, bằng 75% kế hoạch.

Trong khi đó, cơn bão số 3 diễn ra từ ngày 7-10/9/2024 đã để lại những hậu quả nghiêm trọng, tác động không nhỏ đến đời sống và kinh tế của Lào Cai, đặc biệt là khu vực vùng cao. Tính đến ngày 30/9/2024, tổng số thiệt hại do bão gây ra ước tính lên tới hơn 6.905 tỷ đồng. Những thiệt hại này bao gồm mất mát về người, hư hại nhà ở, giảm sút sản xuất nông nghiệp và phá hủy cơ sở hạ tầng. Trong đó, lĩnh vực nông nghiệp bị tổn thất khoảng 950 tỷ đồng. Hậu quả từ thiên tai đã làm gián đoạn sản xuất nông nghiệp, nhiều cơ sở hạ tầng bị hư hỏng nặng.

Trong lĩnh vực công nghiệp, nhiều nhà máy phải dừng hoặc chỉ hoạt động cầm chừng, trong đó 26 nhà máy thủy điện bị hư hỏng, với tổng công suất 292,65MW. Tổng thiệt hại của ngành công nghiệp ước tính trên 2.000 tỷ đồng. Trong khi đó, lĩnh vực xây dựng thiệt hại khoảng 3.000 tỷ đồng, giao thông bị ảnh hưởng nặng nề do ngập lụt và sạt lở trên các tuyến đường quan trọng, làm gián đoạn lưu thông hàng hóa và ảnh hưởng đến hoạt động du lịch. Ước tính lĩnh vực dịch vụ và du lịch đã chịu tổn thất khoảng 1.000 tỷ đồng, dẫn đến giảm thu ngân sách nhà nước khoảng 895,4 tỷ đồng.

Theo ông Phan Trung Bá, Giám đốc Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Lào Cai, nếu không nhanh chóng khắc phục hậu quả sau bão, đặc biệt là đối với nông nghiệp và các nhà máy thủy điện, tăng trưởng kinh tế của quý IV và cả năm 2024 sẽ tiếp tục bị ảnh hưởng nghiêm trọng.

Yếu tố quan trọng cho phục hồi sau bão

Tại cuộc họp thường kỳ tháng 10, Phó Chủ tịch thường trực UBND tỉnh Lào Cai Hoàng Quốc Khánh, yêu cầu các cấp, ngành và địa phương tiếp tục chủ động tập trung nguồn lực để khắc phục hậu quả và khôi phục sản xuất sau bão, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh. Trong đó, cần ưu tiên công tác sắp xếp nơi ở cho người dân; rà soát và củng cố cơ sở vật chất trường lớp sau cơn bão số 3 để đảm bảo an toàn và đáp ứng đầy đủ điều kiện học tập cho học sinh và giáo viên.

Đồng thời cần tiếp tục triển khai các biện pháp nâng cao hiệu quả thu ngân sách nhà nước, mở rộng đối tượng thu, đảm bảo thu đúng, đủ và kịp thời; đồng thời đẩy mạnh công tác quy hoạch, khôi phục cơ sở hạ tầng như giao thông, thủy lợi, nước sạch, điện và viễn thông. Cần rà soát các cơ chế, chính sách và đưa ra giải pháp đồng bộ để tháo gỡ khó khăn, hỗ trợ các doanh nghiệp bị ảnh hưởng bởi bão số 3 nhanh chóng khôi phục sản xuất.

Trong đó, để đạt được mục tiêu đề ra, UBND tỉnh Lào Cai yêu cầu Sở Tài chính, Cục Thuế, Cục Hải quan và UBND các địa phương triển khai đồng loạt các giải pháp nhằm hoàn thành chỉ tiêu thu ngân sách nhà nước là 11.800 tỷ đồng.

Sở Kế hoạch và Đầu tư cũng được giao phối hợp với các đơn vị liên quan để đảm bảo tiến độ giải ngân vốn đầu tư, với mục tiêu thực hiện giải ngân xây dựng cơ bản đạt từ 95 - 100% trong năm 2024. Lĩnh vực xây dựng được xác định sẽ là chủ lực trong việc giúp tỉnh đạt mục tiêu tăng trưởng, thông qua việc triển khai các dự án tái thiết sau bão và thực hiện giải ngân vốn đầu tư công.

Trong giải ngân vốn đầu tư xây dựng cơ bản, lãnh đạo các huyện, thị xã và người đứng đầu các sở, ban quản lý dự án được yêu cầu tăng cường trách nhiệm, thường xuyên nắm bắt tình hình để tháo gỡ khó khăn, đặc biệt là các vấn đề liên quan đến bồi thường, giải phóng mặt bằng. Kết quả giải ngân và hiệu quả dự án sẽ là tiêu chí đánh giá mức độ hoàn thành công việc của các cá nhân được giao nhiệm vụ.

Để đạt được mục tiêu tăng trưởng chung của tỉnh trên 7%, ngành công nghiệp phải đạt mức tăng trưởng quý IV là 8,16%, và cả năm đạt 9,85%, tương đương giá trị sản xuất công nghiệp phải đạt 45.727 tỷ đồng. Để hiện thực hóa mục tiêu này, tỉnh cần tập trung hỗ trợ sớm đưa 16 nhà máy thủy điện trở lại hoạt động, đồng thời giải quyết những vướng mắc về thủ tục pháp lý cho các dự án thủy điện đã hoàn thành.

Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh cũng lưu ý ngành nông nghiệp và các đơn vị liên quan cần xây dựng phương án phối hợp chặt chẽ với các địa phương để hướng dẫn người dân khôi phục sản xuất nông nghiệp. Đồng thời, đẩy mạnh tuyên truyền, vận động và huy động tối đa sự tham gia của người dân vào hoạt động khôi phục sản xuất, đảm bảo đúng khung thời vụ; chú trọng thực hiện tốt các nội dung liên quan đến an sinh và phúc lợi xã hội, đồng thời nâng cao thu nhập cho người dân ở khu vực nông thôn, nhất là những nơi còn khó khăn và các hộ gia đình bị ảnh hưởng bởi bão số 3.

Trước đó, đối diện với những thách thức hiện hữu, Lào Cai đã đưa ra một kịch bản tăng trưởng mới cho năm 2024, với dự báo tốc độ tăng trưởng kinh tế ước đạt khoảng 7,32%. Trong đó, ngành nông lâm nghiệp thủy sản dự kiến tăng 1,07%, còn công nghiệp - xây dựng tăng trên 9,85%.