Nghị quyết 57-NQ/TW: Chuyển đổi số đưa nông nghiệp vào kỷ nguyên hiện đại

Sự phát triển khoa học công nghệ và chuyển đổi số đã được nông dân tỉnh Đồng Tháp dần tiếp cận và ứng dụng. Đây không chỉ là hành động thúc đẩy nông dân Đồng Tháp trở thành nông dân chuyên nghiệp, văn minh mà còn là đòn bẩy để thúc đẩy ngành nông nghiệp tỉnh Đồng Tháp dần chuyển thành nông nghiệp hiện đại theo Nghị quyết số 19-NQ/TW, ngày 16/6/2022 về nông nghiệp, nông dân, nông thôn đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045; trong đó, có sản xuất cây ăn trái.

Phát triển nông nghiệp sang hướng nông nghiệp hiện đại và quản lý trên môi trường số trở thành mục tiêu của ngành nông nghiệp tỉnh Đồng Tháp trong những năm gần đây. Song song với áp dụng Nghị quyết 19-NQ/TW về nông nghiệp, nông dân, nông thôn, ngành nông nghiệp tỉnh Đồng Tháp cũng đã thực hiện cùng với Nghị quyết 57-NQ/TW về phát triển khoa học, công nghệ và chuyển đổi số quốc gia vào quản lý sản xuất nông nghiệp.

Theo ông Lê Hà Luân, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Tháp, hiện nay tỉnh đã áp dụng rộng rãi chuyển đổi số trong nhiều lĩnh vực như: xây dựng nền tảng dữ liệu số nông nghiệp; ứng dụng công nghệ cao trong sản xuất (tưới tiêu thông minh, drone); cơ giới hóa và tự động hóa các khâu sản xuất, chăn nuôi. Qua đó, giúp giảm chi phí, tăng năng suất, minh bạch hóa thông tin, nâng cao giá trị chuỗi sản phẩm nông nghiệp. Bên cạnh đó, việc số hóa vùng trồng, vùng khai thác phục vụ truy xuất nguồn gốc được đẩy mạnh, đặc biệt trong các sản phẩm trái cây chủ lực, thủy sản.

Tính đến tháng 6/2026, toàn tỉnh Đồng Tháp có 314 hợp tác xã nông nghiệp và trên 120 hội quán với hơn 79.000/95.000 thành viên, người lao động hợp tác xã/ hội quán (đạt 85%) có kiến thức cơ bản về công nghệ số, kỹ năng số, sử dụng thiết bị thông minh để phục vụ sản xuất kinh doanh, nâng cao năng suất lao động.

Để đạt được điều này, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Tháp phối hợp với nhiều đơn vị liên quan tiến hành đào tạo và hướng dẫn cho gần 300 hợp tác xã (hơn 70% tổng số hợp tác xã) ứng dụng công nghệ thông tin vào sản xuất như truy xuất nguồn gốc, xây dựng mã số vùng trồng, khai thác thông tin cung - cầu, thông tin về sản xuất nông nghiệp, môi trường thông qua mạng Internet.

Cho đến nay, trên địa bàn tỉnh có 229 hợp tác xã, hội quán được cấp mã số vùng trồng phục vụ thị trường nội địa và xuất khẩu; trong đó, có 208 hợp tác xã (887 vùng trồng, diện tích gần 173.000 ha) và 21 hội quán (46 vùng trồng, diện tích hơn 1.300 ha). Ứng dụng công nghệ thông tin trong việc thiết lập và quản lý mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói được áp dụng đạt khoảng 60% nhằm theo dõi và kiểm soát sinh vật gây hại, an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc và phát triển bền vững góp phần đáp ứng yêu cầu trong nước và xuất khẩu.

Đối với hoạt động sản xuất cây ăn trái, toàn tỉnh Đồng Tháp có khoảng 134.000 ha sản xuất các loại cây ăn trái như sầu riêng, thanh long, bưởi da xanh, xoài, mít,… Trong tổng diện tích này, mới có khoảng 60% diện tích được cấp mã số vùng trồng, với hơn 1.100 ha, áp dụng các tiêu chí VietGAP, GlobalGAP vào sản xuất để gia tăng lợi thế cạnh tranh trên thị trường quốc tế. Những diện tích còn lại vẫn đang trong quá trình tiến tới áp dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số vào quản lý.

Theo ông Nguyễn Văn Phùng, xã Tân Thuận Bình, tỉnh Đồng Tháp, gia đình ông sản xuất 2.000 m2 bưởi da xanh theo hướng hữu cơ. Hiện vườn bưởi vẫn được chăm sóc thủ công theo hướng hữu cơ. Hầu như các thời điểm bón phân, phun thuốc vi sinh, hay tạo ẩm cho vườn cây, tưới nước đều được ông Nguyễn Văn Phùng ghi nhớ, thay vì dùng sổ ghi chép hay ghi chép bằng nhật ký điện tử. Để vườn cây tươi tốt, ông Nguyễn Văn Phùng thường tự dọn vườn, lấy lục bình che chắn gốc cây trong mùa khô để giảm mức độ thoát nước. Đồng thời, vườn bưởi da xanh của ông Phùng cũng được tưới, tiêu nước bằng máy bơm, chưa được lắp hệ thống tưới tự động do chỉ cung cấp nước và độ ẩm bề mặt đất, nhưng gốc bưởi và rễ vẫn cần độ ẩm riêng.

Còn anh Nguyễn Hồng Phước, sản xuất 2.000 m2 dừa trồng xen chanh hoa tím tại xã Tân Thuận Bình, tỉnh Đồng Tháp cũng đang sản xuất thủ công theo hướng dẫn của gia đình. Vườn dừa cho trái được 3 năm, cho thu nhập ổn định vào mùa khô vì giá dừa cao. Trong mùa mưa, anh Phước khai thác cả 2 loại dừa và chanh mới đảm bảo chi phí và thu nhập, vì nhu cầu của người tiêu dùng không cao vào thời điểm này, làm giá xuống thấp.

Anh chia sẻ thêm, thời gian qua anh nhận nhiều thông tin về ứng dụng công nghệ và chuyển đổi số vào sản xuất vườn cây, nhưng anh chưa thể tham gia tập huấn vì còn nhiều bỡ ngỡ. Hiện nay nhiều vườn cây xung quanh cũng đã ứng dụng công nghệ, quản lý tưới bằng điện thoại rất thuận tiện nên anh mong muốn được tập huấn để áp dụng.

Ông Võ Văn Mười, Chủ tịch Hội Nông dân xã Tân Thuận Bình cho biết, thời gian qua, Hội Nông dân xã Tân Thuận Bình cũng đã có nhiều đợt hướng dẫn nông dân trên địa bàn xã tiếp cận khoa học công nghệ để nắm thông tin thị trường nông sản, tiếp cận các phương thức sản xuất hiện đại, cập nhật các sàn thương mại điện tử để bán hàng, cũng như các công nghệ phục vụ cho quản lý sản xuất. Tuy nhiên, có nhiều trường hợp vì việc gia đình nên không thể tham gia tập huấn, tiếp nhận thông tin kịp thời. Bên cạnh cập nhật thông tin cho người dân, Hội Nông dân xã Tân Thuận Bình cũng hỗ trợ, kết nối người sản xuất với Ngân hàng Chính sách xã hội Chợ Gạo, tiếp cận vốn tín chấp, với số lượng hơn 1.000 hộ, nguồn vốn là 54 tỷ đồng.

Qua đó, dù hiện nay người sản xuất nông nghiệp nói chung, sản xuất cây ăn trái nói riêng của tỉnh Đồng Tháp vẫn chưa thể tiếp cận hết ứng dụng công nghệ và chuyển đổi số vào quản lý sản xuất, nhưng tinh thần cầu tiến, học hỏi vẫn thôi thúc để những người nông dân này theo kịp thời đại, trở thành những nông dân văn minh, hoà vào nhịp phát triển của quốc tế.