Nhiều cơ sở thẩm mỹ hoạt động “chui”: Tiềm ẩn rủi ro sức khỏe cộng đồng

Trước nhu cầu làm đẹp ngày càng gia tăng của người dân, đặc biệt là giới trẻ, hàng loạt cơ sở thẩm mỹ đã mọc lên tại tỉnh Đắk Lắk. Tuy nhiên, trong số đó, không ít cơ sở hoạt động không phép, thực hiện nhiều dịch vụ vượt ngoài phạm vi được đăng ký, tiềm ẩn nhiều nguy cơ, rủi ro cho sức khỏe cộng đồng. Thực trạng này đang đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc tăng cường thanh, kiểm tra và xử lý nghiêm minh của cơ quan chức năng.

Nguy cơ biến chứng từ dịch vụ làm đẹp “chui”

Tại thành phố Buôn Ma Thuột và nhiều địa phương khác trong tỉnh Đắk Lắk, không khó để bắt gặp các cơ sở thẩm mỹ quảng cáo rầm rộ trên mạng xã hội với những cam kết “hiệu quả ngay”, “không đau, không sẹo”. Thực tế, không ít trong số đó là các cơ sở chăm sóc sắc đẹp “núp bóng” spa, tiệm tóc, phun xăm, hộ kinh doanh cá thể… để thực hiện dịch vụ xâm lấn như, tiêm filler, botox, cắt mí, nâng mũi, điều trị trẻ hóa da bằng công nghệ cao mà không được cấp phép hành nghề.

Theo thống kê của Sở Y tế tỉnh Đắk Lắk, đến nay, trên địa bàn tỉnh có hơn 1.200 cơ sở khám, chữa bệnh được cấp phép và chỉ có 5 phòng khám chuyên khoa phẫu thuật thẩm mỹ được cấp phép.

Bác sĩ chuyên khoa II Nguyễn Thị Quỳnh Mi, Trưởng Đơn vị Da liễu - Thẩm mỹ da, Bệnh viện Đại học Y dược Buôn Ma Thuột (thành phố Buôn Ma Thuột) cho biết, thời gian gần đây, nhu cầu về làm đẹp của người dân tăng khá cao. Trước đây, chỉ có phụ nữ lớn tuổi mới quan tâm tới làm đẹp, hiện nay, cả nam giới, đặc biệt là các bạn trẻ như sinh viên, thậm chí là học sinh cấp ba cũng quan tâm. Hầu hết, mọi người quan tâm tới chăm sóc, điều trị bệnh lý da. Ngoài ra, còn có các cái dịch vụ trẻ hóa da công nghệ cao, trẻ hóa xâm lấn tối thiểu như tiêm filler, botox, meso... được thực hiện tại đơn vị rất nhiều.

Theo bác sĩ Quỳnh Mi, khi nhu cầu gia tăng sẽ dẫn đến người dân bị thu hút, hấp dẫn bởi những quảng cáo sai và không đúng thực tế. Những cơ sở thẩm mỹ “núp bóng” dưới hoạt động của spa, phun xăm, hộ kinh doanh... nhưng lại làm các điều trị như tiêm filler, botox, thậm chí còn cắt mí, nâng mũi... Các loại hình này thuộc phạm trù của ngành Y và phải được thực hiện bởi bác sĩ chuyên khoa có chứng chỉ hành nghề tương ứng (bác sĩ khoa khác cũng không thể làm).

Khi thực hiện tại các cơ sở không an toàn, không có chuyên môn sẽ dẫn tới nhiều hệ lụy, biến chứng cho bệnh nhân như, sốc phản vệ, nhiễm trùng, viêm mãn tính, bỏng gây sẹo trên bề mặt da... Đặc biệt là đối với trường hợp tiêm filler - chất làm đầy. Người thực hiện không có chuyên môn, nếu tiêm vào mạch máu, khối gel đặc sẽ trôi trong mạch máu, gây tắc mạch khiến hoại tử da, gây biến chứng mù mắt hoặc thậm chí dẫn tới đột quỵ.

“Người dân làm đẹp tại những cơ sở không uy tín, được thực hiện bởi người không có chuyên môn, không có kiến thức, không hiểu rõ về giải phẫu, khi làm sai sẽ dẫn đến các biến chứng. Các sản phẩm, thuốc được sử dụng không rõ nguồn gốc cũng gây ra nguy cơ. Bên cạnh đó, địa điểm, môi trường thực hiện không đảm bảo, có thể dẫn tới biến chứng nhiễm trùng. Đặc biệt, trong trường hợp xảy ra biến chứng, cơ sở không có chuyên môn và không đủ điều kiện xử lý kịp thời sẽ rất nguy hiểm”, bác sĩ Quỳnh Mi nhấn mạnh.

Chị Trần Thị Đào (tại huyện Đắk Song, tỉnh Đắk Nông) cho biết, là phụ nữ nên chị rất có nhu cầu về làm đẹp. Trước tình hình hiện nay rất nhiều tiệm spa, thẩm mỹ mọc ra, với vai trò là người tiêu dùng, chị Đào cho rằng, các cơ sở phải đảm bảo chất lượng sản phẩm, an toàn dịch vụ. Chị mong muốn, cơ quan chức năng có biện pháp xử lý cơ sở không được cấp phép gây biến chứng nguy hiểm, mất an toàn cho người dân.

Tăng cường kiểm soát

Trước thực trạng trên, ngành Y tế tỉnh Đắk Lắk phối hợp cơ quan chức năng đẩy mạnh thanh, kiểm tra, kiên quyết xử lý cơ sở vi phạm. Theo thống kê, từ đầu năm 2025 đến nay, Thanh tra Sở Y tế tỉnh đã kiểm tra 13 cơ sở hành nghề y (bao gồm thẩm mỹ và nha khoa), trong đó, phát hiện và xử phạt hành chính 9 cơ sở với tổng số tiền 324 triệu đồng.

Công an tỉnh Đắk Lắk đã chuyển hồ sơ xử phạt 8 cơ sở vi phạm khác cho Sở Y tế, với số tiền xử phạt lên tới 360 triệu đồng. Một số cơ sở bị phạt như: Huyền Bela Beauty Center, Huyền Smile Beauty & Academy, Thẩm mỹ viện Thảo Xinh 2, Lami Beauty Center, Mai Ca Spa, Phòng khám bác sĩ gia đình Doctor Help, Di Di Beauty & Academy…

Ông Cao Văn Thành, Phó Chánh Thanh tra Sở Y tế tỉnh Đắk Lắk cho biết, Đoàn kiểm tra hồ sơ pháp lý có liên quan đến điều kiện hoạt động của cơ sở; thực tế về nhân lực, bằng cấp, chứng chỉ, chuyên môn... Việc cấp phép cho các cơ sở do Hội đồng thẩm định thuộc Sở Y tế thành lập, khi đủ điều kiện sẽ tham mưu cấp phép.

Tuy nhiên, qua kiểm tra, hầu hết cơ sở bị xử phạt đều không có giấy phép hành nghề do cơ quan có thẩm quyền cấp. Nhân viên tại những cơ sở này chủ yếu chỉ có chứng chỉ phun xăm, thêu do các cơ sở, trung tâm dạy nghề cấp. Đối với hoạt động thẩm mỹ (tiêm filler, botox, cắt mí, nâng mũi...) theo quy định bắt buộc phải do phòng khám chuyên khoa phẫu thuật thẩm mỹ thực hiện. Các chứng chỉ trên không đáp ứng điều kiện để thực hiện kỹ thuật có tính chất can thiệp y khoa.

Theo ông Cao Văn Thành, việc xử lý các cơ sở thẩm mỹ hoạt động không phép trên địa bàn tỉnh gặp nhiều khó khăn. Đa phần các cơ sở vi phạm hoạt động tinh vi, “núp bóng” dưới danh nghĩa spa, tiệm cắt tóc, gội đầu hoặc hộ kinh doanh để “che mắt” cơ quan chức năng cung cấp dịch vụ không được phép; chủ cơ sở có địa chỉ không ổn định, là người từ địa phương khác đến, không đăng ký tạm trú, tạm vắng... dẫn đến khó khăn trong xác minh, xử phạt và đôn đốc chấp hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính. Một số cơ sở sau khi bị xử lý lại thay tên, chuyển địa điểm, đổi hình thức kinh doanh để tiếp tục hoạt động. Lực lượng y tế mỏng, trong khi địa bàn rộng, khiến việc nắm bắt tình hình và tổ chức thanh, kiểm tra thường xuyên gặp hạn chế...

Ông Cao Văn Thành cho biết, thời gian tới, Sở tăng cường phối hợp cơ quan chức năng liên quan thanh, kiểm tra các cơ sở một cách đồng bộ. Nếu phát hiện cơ sở vi phạm sẽ xử lý nghiêm theo đúng quy định của pháp luật.

Các cơ sở hoạt động không đủ điều kiện theo quy định pháp luật, người dân không biết rõ trình độ chuyên môn của đội ngũ y, bác sĩ, nhân viên, khi tìm đến sử dụng dịch vụ gây hậu quả khôn lường. Do đó, người dân có nhu cầu trong khám, chữa bệnh, làm đẹp nên lựa chọn, kiểm tra thông tin trên website của Sở Y tế, tìm hiểu cơ sở được cấp phép, dịch vụ uy tín để đảm bảo sức khỏe, tránh rủi ro, ông Thành khuyến cáo.

Rõ ràng, khi nhu cầu làm đẹp ngày càng gia tăng thì việc kiểm soát hoạt động của các cơ sở thẩm mỹ cần được siết chặt. Không thể để những cơ sở hoạt động “chui”, không phép, thiếu chuyên môn tiếp tục tồn tại và gây ra hậu quả nghiêm trọng cho sức khỏe cộng đồng. Bên cạnh sự vào cuộc quyết liệt của cơ quan chức năng, mỗi người dân cần tỉnh táo, chủ động trang bị kiến thức, lựa chọn địa chỉ uy tín, được cấp phép và có bác sĩ chuyên môn phụ trách. Làm đẹp là nhu cầu chính đáng nhưng chỉ thực sự có ý nghĩa khi đi kèm với sự an toàn.