Pháp thu hàng trăm triệu euro từ những tài khoản bị “bỏ quên”

Theo nhật báo kinh tế Les Echos, những khoản tiền nằm im nhiều năm trong các tài khoản ngân hàng, sổ tiết kiệm hay hợp đồng bảo hiểm nhân thọ đang trở thành một nguồn thu đáng kể cho ngân sách Pháp. Theo quy định, nếu sau 30 năm không có chủ sở hữu hoặc người thừa kế đến nhận, số tiền này sẽ được chuyển vào ngân sách nhà nước.

Riêng trong năm 2025, Nhà nước Pháp đã tiếp nhận 89 triệu euro (102,96 triệu USD) từ các tài khoản và sản phẩm tài chính không có người nhận sau khi hết thời hạn 30 năm. Con số này được dự báo sẽ tăng mạnh trong những năm tới do lượng tiền đang nằm trong các tài khoản không hoạt động ngày càng lớn.

Cơ chế xử lý các khoản tiền bị “bỏ quên” được quy định chặt chẽ kể từ khi Luật Eckert có hiệu lực năm 2016. Theo đó, các ngân hàng và công ty bảo hiểm phải rà soát hằng năm để xác định những tài khoản không còn hoạt động, đồng thời tìm cách thông báo cho chủ tài khoản hoặc người thừa kế.

Trong trường hợp không phát sinh giao dịch trong 10 năm, số dư sẽ được chuyển cho Cơ quan quản lý tiền gửi và ký quỹ Pháp (Caisse des dépôts). Thời hạn này được rút xuống còn 3 năm nếu chủ tài khoản đã qua đời, trong khi đối với một số sản phẩm tiết kiệm nhà ở, thời hạn có thể kéo dài tới 20 năm.

Sau khi tiếp nhận, Caisse des dépôts tiếp tục bảo quản số tiền và cho phép chủ sở hữu hoặc người thừa kế hợp pháp tìm kiếm, yêu cầu hoàn trả thông qua cổng thông tin Ciclade. Nếu hết tổng thời hạn 30 năm kể từ khi tài khoản ngừng hoạt động mà vẫn không có người đến nhận, số tiền còn lại sẽ được chuyển cho Nhà nước. Trong trường hợp thông thường, điều này có nghĩa tiền được ngân hàng giữ trong 10 năm và Caisse des dépôts quản lý thêm 20 năm.

Trên thực tế, một phần đáng kể tiền bị “bỏ quên” vẫn được tìm lại và trả về cho chủ sở hữu hoặc người thừa kế. Kể từ đầu năm 2017, Caisse des dépôts đã hoàn trả khoảng 1,2 tỷ euro cho những người chứng minh được quyền sở hữu hợp pháp. Tuy nhiên, trong cùng thời gian, các ngân hàng đã chuyển tới cơ quan này tới 9,7 tỷ euro từ những tài khoản không còn hoạt động.

Khoảng cách giữa số tiền được chuyển đến và số tiền được trả lại ngày càng lớn. Chỉ riêng năm 2025, Caisse des dépôts hoàn trả tổng cộng 164 triệu euro cho khoảng 174.000 người, trong khi các tổ chức tài chính chuyển tới 671 triệu euro từ khoảng 760.000 tài khoản không hoạt động.

Xu hướng này khiến tổng số tiền đang được Caisse des dépôts quản lý tăng nhanh. Nếu năm 2016 con số này chỉ vào khoảng 3,7 tỷ euro thì đến năm 2025 đã lên gần 7,9 tỷ euro, tức hơn gấp đôi trong chưa đầy một thập kỷ.

Sau khi hết thời hạn 30 năm, những khoản tiền không có người nhận cuối cùng trở thành tài sản của Nhà nước. Tính từ năm 2017 đến nay, ngân sách Pháp đã tiếp nhận tổng cộng 641 triệu euro theo cơ chế này. Đáng chú ý, khoảng 40% số tiền được sử dụng để hỗ trợ hoạt động của các hội, đoàn thể, trong đó có các chương trình đào tạo tình nguyện viên, thông qua Quỹ Phát triển đời sống hiệp hội.

Nguồn thu này được dự báo sẽ tăng đáng kể trong thập niên tới. Theo một báo cáo của Kiểm toán Nhà nước Pháp, số tiền chuyển vào ngân sách do hết thời hạn 30 năm có thể vẫn ở mức tương đối thấp cho đến cuối thập niên này, dưới 200 triệu euro mỗi năm. Tuy nhiên, giai đoạn 2031-2037 được dự báo sẽ chứng kiến mức tăng mạnh khi ngày càng nhiều tài khoản hết thời hạn chờ người nhận. Đỉnh điểm có thể rơi vào năm 2032, khi số tiền từ các tài khoản và sản phẩm tài chính không có người nhận chuyển vào ngân sách nhà nước được dự báo lên tới khoảng 570 triệu euro.

Những con số trên cho thấy một nghịch lý đáng chú ý: trong khi hàng tỷ euro vẫn nằm chờ chủ sở hữu hoặc người thừa kế tìm đến, lượng tiền mới từ các tài khoản bị lãng quên tiếp tục tăng nhanh hơn nhiều so với số được hoàn trả. Nếu không có người nhận trong thời hạn luật định, những khoản tiết kiệm từng thuộc về cá nhân hoặc gia đình cuối cùng sẽ trở thành nguồn thu của Nhà nước Pháp.