Phú Thọ xây dựng lộ trình di dời nhà máy, mở không gian đô thị​

Ngày 3/10, tại hội nghị về Kế hoạch di dời các nhà máy có nguy cơ gây ô nhiễm môi trường trên địa bàn thành phố Việt Trì (trước hợp nhất), Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ Trần Duy Đông yêu cầu xây dựng lộ trình di dời cụ thể, phù hợp với từng doanh nghiệp; đồng thời nghiên cứu cơ chế, chính sách hỗ trợ để doanh nghiệp ổn định sản xuất, kinh doanh.

Theo Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ, việc di dời các cơ sở sản xuất không còn phù hợp với quy hoạch hoặc có nguy cơ gây ô nhiễm môi trường sẽ góp phần tổ chức lại không gian phát triển đô thị, khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế của khu vực Việt Trì; đồng thời tạo điều kiện để doanh nghiệp đổi mới công nghệ, nâng cao năng lực sản xuất và mở rộng thị trường. Tỉnh đặt mục tiêu cơ bản hoàn thành việc di dời các cơ sở này vào năm 2030.

Để xây dựng lộ trình phù hợp, bảo đảm hài hòa lợi ích của Nhà nước, doanh nghiệp và người lao động, Chủ tịch UBND tỉnh giao Sở Tài chính nghiên cứu, tham khảo kinh nghiệm di dời các cơ sở sản xuất tại một số địa phương; tiếp tục tham mưu hoàn thiện kế hoạch với lộ trình cụ thể đến từng mốc thời gian, đồng thời đánh giá đầy đủ tác động đến phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.

Trong quá trình xây dựng kế hoạch, các cơ sở được phân loại theo nhóm: Có nguy cơ gây ô nhiễm môi trường; công nghiệp nặng; cần di dời để tổ chức lại không gian đô thị; doanh nghiệp chấm dứt hoạt động, phá sản... Trên cơ sở đó, nghiên cứu, đề xuất cơ chế, chính sách hỗ trợ phù hợp với từng nhóm và từng doanh nghiệp.

Tỉnh sẽ thành lập Tổ công tác do Phó Chủ tịch UBND tỉnh Phan Trọng Tấn làm Tổ trưởng, với sự tham gia của lãnh đạo các sở, ngành, đơn vị liên quan. Tổ công tác có nhiệm vụ nghiên cứu, xây dựng phương án cụ thể đối với từng doanh nghiệp; rà soát cơ chế, chính sách hỗ trợ và giải quyết các thủ tục hành chính liên quan trong quá trình di dời. Các sở, ngành, cơ quan chuyên môn được yêu cầu chủ động hướng dẫn doanh nghiệp tiếp cận chính sách hỗ trợ, kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, bảo đảm tiến độ nhưng không làm gián đoạn hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Báo cáo tại hội nghị, đại diện Sở Tài chính tỉnh Phú Thọ cho biết, khu vực đô thị Việt Trì trước sáp nhập và vùng lân cận đang được nghiên cứu quy hoạch nhằm tổ chức lại không gian phát triển, khai thác tiềm năng, lợi thế của đô thị trung tâm tỉnh. Ngày 22/8/2025, Ban Thường vụ Tỉnh ủy đã thống nhất chủ trương di dời các cơ quan, nhà máy, xí nghiệp có nguy cơ gây ô nhiễm môi trường trên địa bàn thành phố Việt Trì (trước hợp nhất). Theo dự thảo kế hoạch, giai đoạn 2026 - 2030, tỉnh dự kiến di dời các nhà máy trong trung tâm đô thị Việt Trì cũ có nguy cơ gây ô nhiễm, thuộc ngành công nghiệp nặng, sử dụng nhiều lao động hoặc không bảo đảm khoảng cách an toàn với khu dân cư đến các khu công nghiệp, cụm công nghiệp trên địa bàn tỉnh. Theo lộ trình dự kiến, giai đoạn 2026 - 2028 di dời Nhà máy Hóa chất Việt Trì; giai đoạn 2026 - 2029 di dời Nhà máy Giấy Việt Trì, Nhà máy sản xuất sứ vệ sinh Viglacera và Nhà máy sản xuất xi măng Hùng Vương; các cơ sở còn lại thực hiện trong giai đoạn 2026 - 2030. Riêng Nhà máy sản xuất bột ngọt Miwon dự kiến trả lại đất cho tỉnh khi hết thời hạn thuê đất vào cuối tháng 7/2029.

Tại hội nghị, đại diện các sở, ngành liên quan tập trung trao đổi về lộ trình di dời, phương án bố trí địa điểm mới, các thủ tục về đất đai, môi trường, quy hoạch và cơ chế hỗ trợ doanh nghiệp. Theo ông Nguyễn Xuân Quang, Giám đốc Sở Xây dựng tỉnh Phú Thọ, việc di dời các nhà máy trong khu vực trung tâm Việt Trì gắn với quá trình rà soát, điều chỉnh quy hoạch đô thị, qua đó tổ chức lại không gian phát triển, xác định rõ hơn vai trò của Việt Trì trong cấu trúc đô thị của tỉnh. Quá trình này cũng nhằm khai thác hiệu quả quỹ đất sau di dời, tạo thêm không gian phát triển đô thị và các chức năng phù hợp với định hướng phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.

Đại diện Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Phú Thọ cho biết, quá trình di dời cần gắn với đánh giá, kiểm soát nguy cơ tác động đến môi trường và thực hiện đầy đủ các quy định về đất đai, môi trường đối với từng cơ sở. Sở sẽ phối hợp với các đơn vị liên quan rà soát hiện trạng, hướng dẫn doanh nghiệp thực hiện các thủ tục theo quy định, đồng thời tham mưu phương án quản lý, sử dụng quỹ đất sau khi các nhà máy được di dời.

Về chủ trương di dời nhà máy, xí nghiệp khỏi khu vực trung tâm đô thị, đại diện các doanh nghiệp cơ bản thống nhất và đề nghị tỉnh đẩy nhanh đầu tư hạ tầng các khu công nghiệp, bố trí quỹ đất sạch, có chính sách hỗ trợ kinh phí di dời, ưu đãi về tiền thuê đất, thuế, tín dụng; đồng thời đơn giản hóa thủ tục hành chính, hỗ trợ đào tạo, tuyển dụng, chuyển đổi việc làm và ổn định đời sống người lao động. Một số doanh nghiệp kiến nghị được tiếp tục duy trì sản xuất tại vị trí hiện tại trong thời gian xây dựng nhà máy mới, nhằm bảo đảm hoạt động không bị gián đoạn.

Trước đó, Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ Trần Duy Đông cùng lãnh đạo các sở, ban, ngành đã khảo sát thực tế tại Nhà máy Giấy Việt Trì thuộc Công ty Cổ phần Giấy Việt Trì.