Sự kiện kinh tế thế giới nổi bật tuần qua

1. EU lùi thời điểm ký hiệp định Mercosur sang tháng 1/2026. Thông tin được Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen thông báo tại cuộc họp thượng đỉnh Liên minh châu Âu (EU) ngày 18/12, trong bối cảnh đang diễn ra làn sóng biểu tình dữ dội của nông dân. Quyết định này cho thấy những thách thức không nhỏ mà EU phải đối mặt trong nỗ lực cân bằng giữa tự do hóa thương mại, bảo vệ lợi ích của người nông dân và duy trì sự ổn định xã hội trong nội khối.

2. Trung Quốc áp thuế thấp hơn dự kiến đối với thịt lợn châu Âu. Ngày 16/12, Bộ Thương mại Trung Quốc thông báo nước này sẽ áp thuế chống bán phá giá đối với thịt lợn nhập khẩu từ EU trong 5 năm, bắt đầu từ ngày 17/12, nhưng thấp hơn mức thuế tạm thời được áp dụng từ tháng 9/2025. Quyết định trên được đưa ra sau khi Trung Quốc hoàn tất cuộc điều tra được khởi xướng trong năm nay, trong đó kết luận rằng thịt lợn nhập khẩu từ châu Âu đang bán phá giá và ngành công nghiệp thịt lợn của Trung Quốc chịu thiệt hại đáng kể.

3. Kinh tế toàn cầu thiệt hại 220 tỷ USD vì thiên tai. Báo cáo sơ bộ từ tập đoàn tái bảo hiểm hàng đầu thế giới Swiss Re công bố ngày 16/12 cho hay tổng thiệt hại về kinh tế trên toàn cầu do thảm họa thiên nhiên trong năm 2025 đã giảm mạnh nhờ sự "vắng bóng" bất thường của các cơn bão lớn đổ bộ vào Mỹ. Tuy nhiên, các hình thái thời tiết cực đoan khác như cháy rừng và giông bão vẫn gây ra những tổn thất nặng nề, duy trì gánh nặng bồi thường ở mức cao kỷ lục trong lịch sử ngành bảo hiểm. Tổng thiệt hại về kinh tế trên toàn cầu ước tính ở mức 220 tỷ USD, giảm 33% so với năm 2024.

4. EU ngày 16/12 nới lỏng lệnh cấm ô tô chạy xăng và dầu diesel mới vào năm 2035, cột mốc quan trọng trong cuộc chiến chống biến đổi khí hậu. Theo các đề xuất mới, các nhà sản xuất ô tô sẽ phải cắt giảm 90% lượng khí thải từ xe mới so với mức năm 2021 – thấp hơn so với mức dự kiến ban đầu là cắt giảm hoàn toàn 100%. Điều này đồng nghĩa rằng trên thực tế, các hãng xe vẫn có thể bán một số lượng hạn chế các loại xe có mức độ gây ô nhiễm nhất định – từ xe hybrid cắm sạc đến xe chạy dầu diesel – sau năm 2035, miễn là lượng khí thải phát sinh được "bù đắp" bằng nhiều cách thức khác nhau.

5. Nhật Bản nâng lãi suất lên mức cao nhất trong 30 năm. Ngân hàng trung ương Nhật Bản (BoJ) ngày 19/12 quyết định nâng lãi suất cơ bản từ 0,5% lên 0,75% và để ngỏ khả năng tiếp tục tăng lãi suất, trong bối cảnh lạm phát lõi vẫn duy trì ở mức 3%, cao hơn đáng kể so với mục tiêu 2%. Đây là lần đầu tiên kể từ tháng 1/2025, BoJ tăng lãi suất dựa trên đà phục hồi của nền kinh tế, dù vẫn còn những lo ngại về tác động từ các chính sách thương mại toàn cầu.

6. Tỷ lệ thất nghiệp tại Mỹ chạm mức cao nhất trong 4 năm. Theo báo cáo ngày 16/12 của Cục Thống kê Lao động Mỹ (BLS), tỷ lệ thất nghiệp tại nền kinh tế lớn nhất thế giới đã tăng lên mức 4,6% trong tháng 11/2025, phát đi tín hiệu rõ ràng về sự hạ nhiệt của thị trường lao động, trong bối cảnh bất ổn kinh tế gia tăng. Đây là mức cao nhất được ghi nhận kể từ tháng 9/2021, tăng đáng kể so với con số 4% hồi đầu năm.

7. Giá bạc thế giới đã tăng vọt lên mức cao chưa từng có trong phiên 19/12, do nhu cầu đầu tư và nguồn cung khan hiếm. Giá bạc giao ngay tăng 2,6% lên 67,14 USD/ounce, kết thúc tuần tăng 8,4%, sau khi đạt mức cao kỷ lục 67,45 USD/ounce trong phiên.

8. Giá trị tài sản của người giàu nhất thế giới lần đầu tiên vượt 600 tỷ USD. Giá trị tài sản của tỷ phú Elon Musk đã đạt đến một mức cao mới nhờ giá trị thị trường của SpaceX gia tăng mạnh. Theo bảng xếp hạng Bloomberg Billionaires Index, người giàu nhất thế giới sở hữu khối tài sản gần 638 tỷ USD, sau khi SpaceX đạt mức định giá khoảng 800 tỷ USD trong đợt bán cổ phần nội bộ. Thương vụ đưa nhà sản xuất tên lửa có trụ sở tại Starbase, Texas, này trở thành công ty tư nhân có giá trị nhất thế giới.

9. Nvidia thâu tóm hãng phần mềm SchedMD nhằm mở rộng mảng AI mã nguồn mở. Nvidia ngày 15/12 thông báo đã mua lại công ty phần mềm về trí tuệ nhân tạo (AI) SchedMD. Động thái này cho thấy nhà thiết kế chip hàng đầu thế giới đang tăng cường tập trung vào công nghệ mã nguồn mở và đẩy mạnh đầu tư vào hệ sinh thái AI nhằm đối phó với sự cạnh tranh ngày càng gay gắt.