Thương mại biên giới tăng tốc nhờ loạt lợi thế mới

Kiên Giang có nhiều tiềm năng, lợi thế để phát triển thương mại biên giới, do tỉnh có vị trí địa lý thuận lợi, giáp biên với Campuchia và sở hữu hệ thống cửa khẩu quốc tế, quốc gia cùng nhiều cửa khẩu phụ, tạo điều kiện cho việc mở rộng giao thương, thúc đẩy xuất nhập khẩu hàng hóa và dịch vụ.

Lợi thế phát triển

Tỉnh có đường biên giới dài gần 50 km với Campuchia, có cửa khẩu quốc tế Hà Tiên và cửa khẩu chính Giang Thành, thông quan cho người, phương tiện, hàng hóa xuất nhập khẩu qua biên giới, tăng cường hợp tác kinh tế thương mại giữa hai nước Việt Nam - Campuchia. Mặt khác, tỉnh có vị trí chiến lược quan trọng, nằm trong vùng vịnh Thái Lan, gần với các nước  khu vực Đông Nam Á như: Campuchia, Thái Lan, Malaysia, Singapore… đóng vai trò cầu nối giữa các tỉnh miền Tây Nam bộ với các nước trong khu vực, mở rộng giao lưu kinh tế quốc tế.

Lãnh đạo tỉnh Kiên Giang nhấn mạnh, việc phát triển kinh tế biên mậu giúp Kiên Giang tiếp cận thị trường Campuchia và các nước Đông Nam Á, tạo điều kiện cho doanh nghiệp hai bên phát triển, nhất là đẩy mạnh hợp tác với các tỉnh giáp biên của Campuchia, thúc đẩy xuất khẩu hàng hóa. Tỉnh tạo môi trường thuận lợi để thu hút đầu tư vào hạ tầng thương mại biên giới, nâng cao năng lực cạnh tranh. Đặc biệt là quy hoạch và đầu tư vào các khu kinh tế cửa khẩu để tận dụng tối đa lợi thế biên giới, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

Trong phát triển thương mại biên giới, Quyết định số 189/QĐ-TTg ngày 22/02/2024 của Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt đồ án quy hoạch chung cho thành phố và Khu kinh tế cửa khẩu Hà Tiên, tỉnh Kiên Giang đến năm 2040. Thành phố Hà Tiên phát triển thành đô thị cửa khẩu quốc tế của tỉnh, với các khu vực phát triển như: Du lịch sinh thái biển, truyền thống lịch sử, di sản văn hóa, thiên nhiên đa dạng về hệ sinh thái… là một cực tăng trưởng phía Tây của Kiên Giang, đô thị trọng điểm của vùng Đồng bằng sông Cửu Long.

Bí thư Thành ủy Hà Tiên Nguyễn Lưu Trung chia sẻ, Hà Tiên trên đà phát triển, trở thành một trong 3 đô thị trọng điểm, là cực tăng trưởng kinh tế của tỉnh. Năm 2020, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 21/2020/QĐ-TTg thành lập Khu kinh tế cửa khẩu Hà Tiên, là khu kinh tế thứ 2 của tỉnh, là căn cứ pháp lý quan trọng để các dự án đầu tư được hưởng cơ chế, chính sách ưu đãi khi đầu tư vào khu kinh tế cửa khẩu, góp phần thu hút đầu tư cho thành phố Hà Tiên. Hà Tiên đang từng bước trở thành trung tâm kinh tế biên mậu quan trọng của khu vực Tây Nam bộ, góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế tỉnh và hội nhập khu vực.

Theo đó, khu kinh tế cửa khẩu Hà Tiên giáp biên giới Campuchia, diện tích 1.600 ha, quy hoạch phát triển thương mại, dịch vụ và công nghiệp. Khu kinh tế này bao gồm: Khu kinh doanh bán hàng miễn thuế, phục vụ các hoạt động thương mại miễn thuế; chợ phục vụ giao lưu hàng hóa khu vực biên giới; kho ngoại quan, hỗ trợ xuất nhập khẩu hàng hóa; khu bảo thuế, phục vụ các hoạt động xuất nhập khẩu, tạm nhập tái xuất và một số hạng mục khác có liên quan.

Tiếp đến, tỉnh quy hoạch xây dựng khu kinh tế cửa khẩu chính Giang Thành, quy mô diện tích khoảng 46 ha, phục vụ phát triển kinh tế thương mại biên giới. Cửa khẩu này nằm trên địa bàn huyện Giang Thành, là một trong 2 cửa khẩu quan trọng của tỉnh Kiên Giang với tỉnh Kam Pốt nói riêng và của Việt Nam - Campuchia  nói chung. Việc giao thương và trao đổi hàng hóa giữa hai nước qua cửa khẩu chính Giang Thành ngày càng tăng.

Hiện tại, khu vực cửa khẩu chính Giang Thành đang được quy hoạch, đầu tư xây dựng nâng cấp cơ sở hạ tầng như: Khu bảo thuế, hải quan, trạm kiểm soát liên hợp và các dịch vụ hỗ trợ xuất nhập khẩu. Tỉnh mời gọi thu hút đầu tư vào khu vực cửa khẩu chính Giang Thành, xây dựng cơ sở hạ tầng kỹ thuật hoàn chỉnh, tạo môi trường thuận lợi cho nhà đầu tư, doanh nghiệp đầu tư vào khu vực cửa khẩu, thúc đẩy phát triển kinh tế biên mậu.

Việc phát triển khu kinh tế cửa khẩu Hà Tiên và khu vực cửa khẩu chính Giang Thành đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy kinh tế thương mại biên giới, đảm bảo an ninh quốc phòng, tạo điều kiện thuận lợi cho giao thương giữa hai nước Việt Nam - Campuchia phát triển, trong đó có tỉnh Kiên Giang.

Khơi dậy tiềm năng

Thành phố Hà Tiên đang triển khai các dự án nâng cấp đường bộ, cảng biển, cửa khẩu để tăng cường kết nối với các khu vực lân cận và nước láng giềng. Hà Tiên mời gọi thu hút nhiều dự án đầu tư lớn, góp phần phát triển kinh tế và hạ tầng đô thị vùng biên với nhiều doanh nghiệp cam kết tham gia, tổng diện tích hơn 1.200 ha, với 17 dự án, tổng vốn hơn 37.400 tỷ đồng.

Các lĩnh vực đầu tư bao gồm du lịch nghỉ dưỡng; khu dân cư Hòn Đốc và các dự án đô thị mới; thương mại và dịch vụ, phát triển khu kinh tế cửa khẩu, logistics; công nghiệp và chế biến với nhà máy chế biến thủy sản, sản xuất hàng điện tử, giày da xuất khẩu... Đặc biệt là đầu tư dự án khu kinh tế cửa khẩu Hà Tiên. Cùng đó, tỉnh tăng cường xúc tiến, kêu gọi đầu tư vào các khu, cụm công nghiệp, khu kinh tế trên địa bàn, trong đó, ưu tiên thu hút đầu tư vào Khu kinh tế cửa khẩu Hà Tiên và khu vực khẩu chính Giang Thành.

Bà Quảng Xuân Lụa, Giám đốc Trung tâm Xúc tiến Đầu tư, Thương mại và Du lịch Kiên Giang cho biết, đơn vị xây dựng danh mục dự án kêu gọi đầu tư, cung cấp đầy đủ thông tin kịp thời đến nhà đầu tư, doanh nghiệp trong và ngoài tỉnh về các lĩnh vực xúc tiến đầu tư, chính sách ưu đãi. Đơn vị hỗ trợ các tổ chức, doanh nghiệp, nhà đầu tư trong việc tìm hiểu về pháp luật, chính sách, thủ tục đầu tư; tiềm năng, thị trường, đối tác và cơ hội đầu tư; triển khai dự án sau khi được cấp giấy chứng nhận đầu tư; đồng thời, thực hiện các hoạt động hợp tác trong nước và quốc tế về xúc tiến đầu tư.

Nhiều doanh nghiệp hoạt động xuất nhập khẩu, nhất là những doanh nghiệp vừa và nhỏ ở các tỉnh, thành khu vực miền Tây Nam bộ chia sẻ, xuất nhập khẩu hàng hóa qua cửa khẩu quốc tế Hà Tiên và cửa khẩu chính Giang Thành mang lại nhiều lợi thế cho các doanh nghiệp. Cụ thể, Hà Tiên và Giang Thành nằm ở biên giới Việt Nam - Campuchia, cửa ngõ giao thương quan trọng kết nối với các nước ASEAN; hạ tầng giao thông thuận lợi giúp vận chuyển hàng hóa nhanh chóng, giảm chi phí logistics.

Mặt khác, khu kinh tế cửa khẩu Hà Tiên được hưởng nhiều chính sách hỗ trợ, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp xuất nhập khẩu; doanh nghiệp có thể tiếp cận thị trường Campuchia và các nước lân cận dễ dàng, mở rộng cơ hội kinh doanh. Ngoài ra, các cơ quan quản lý tại cửa khẩu tạo điều kiện thuận lợi cho thủ tục xuất nhập khẩu, giúp doanh nghiệp tiết kiệm thời gian và chi phí…

Lãnh đạo tỉnh Kiên Giang nhấn mạnh, tỉnh linh hoạt áp dụng các chính sách hỗ trợ phát triển kinh tế biên mậu, thúc đẩy thương mại biên giới, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp và cư dân khu vực biên giới, nhất là thu hút đầu tư phát triển khu kinh tế cửa khẩu quốc tế Hà Tiên và khu vực cửa khẩu chính Giang Thành. Đặc biệt là Nghị quyết 68-NQ/TW của Bộ Chính trị, xác định kinh tế tư nhân là động lực quan trọng của nền kinh tế quốc gia, tạo môi trường thuận lợi, giảm rào cản pháp lý và hỗ trợ doanh nghiệp phát triển đầu tư, sản xuất kinh doanh.

Tỉnh Kiên Giang triển khai nhiều giải pháp để phát triển kinh tế biên giới, đặc biệt là khu vực cửa khẩu quốc tế Hà Tiên và cửa khẩu quốc gia Giang Thành. Đồng thời, thúc đẩy thương mại biên mậu, mở rộng giao thương với Campuchia, tạo môi trường đầu tư thuận lợi và nâng cấp hạ tầng thương mại biên giới; phát triển khu kinh tế cửa khẩu, nâng cấp hạ tầng, mở rộng không gian đô thị và phát triển các ngành kinh tế trọng điểm, chủ lực trên vùng biên Hà Tiên - Giang Thành.

Tỉnh nghiên cứu mở hướng phát triển vận tải biển sang Campuchia, Thái Lan, Malaysia; trong đó, ưu tiên tuyến vận tải ven biển kết nối Phú Quốc, Hà Tiên với Campuchia và Thái Lan để kết nối tuyến du lịch hành lang ven biển phía Nam.