Từ tháng 3-5, Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ xuất hiện mưa trái mùa cục bộ

Nhận định về các hình thái thời tiết từ tháng 3 - 5/2026, Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia thông tin, mưa trái mùa cục bộ có khả năng xuất hiện tại khu vực Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ trong tháng; từ tháng 4 trở đi, các khu vực trên có khả năng xuất hiện các đợt mưa chuyển mùa.

Rét đậm, rét hại ngắn ngày tập trung ở vùng núi Bắc Bộ

Theo Phó Trưởng phòng Dự báo khí hậu, Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia Nguyễn Đức Hòa, không khí lạnh có khả năng hoạt động yếu hơn trung bình nhiều năm, tuy nhiên trong tháng 3 vẫn có thể xảy ra rét đậm, rét hại ngắn ngày tập trung chủ yếu ở khu vực vùng núi phía Bắc Bắc Bộ. Hiện tượng mưa nhỏ, mưa phùn tại các tỉnh, thành phố tại khu vực phía Đông Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ còn xuất hiện trong tháng 3.

Nhiệt độ trung bình trên phạm vi toàn quốc phổ biến xấp xỉ so với trung bình nhiều năm, riêng khu vực Bắc Bộ và các tỉnh từ Thanh Hóa-Nghệ An trong tháng 3- 4 nhiệt độ trung bình cao hơn từ 0,5-1 độ C so với trung bình nhiều năm cùng thời kỳ.

Tháng 3, nắng nóng tiếp tục có khả năng xuất hiện trên diện rộng ở khu vực miền Đông Nam Bộ, sang tháng 4 có xu hướng gia tăng cường độ và mở rộng dần sang khu vực Cao nguyên Trung Bộ và miền Tây Nam Bộ đến khoảng nửa đầu tháng 5; sau đó nắng nóng ở khu vực có khả năng suy giảm và thu hẹp dần ở các khu vực trên.

Khu vực phía Tây Bắc Bộ có thể xuất hiện nắng nóng cục bộ từ khoảng nửa cuối tháng 3. Đến nửa đầu tháng 4, nắng nóng tiếp tục xuất hiện và mở rộng dần ra các khu vực Tây Bắc Bộ và từ Thanh Hóa đến Huế. Từ nửa cuối tháng 4  các đợt nắng nóng bắt đầu xuất hiện trên diện rộng tại khu vực Bắc Bộ và Trung Bộ.

Đề cập đến xu thế lượng mưa, ông Nguyễn Đức Hòa cho rằng, từ tháng 3-5, tổng lượng mưa trên cả nước phổ biến ở mức xấp xỉ so với trung bình nhiều năm.

Cụ thể, khu vực Bắc Bộ trong tháng 3, tổng lượng mưa phổ biến từ 40-70mm; tháng 4 phổ biến từ 70-120mm, riêng khu vực vùng núi có nơi cao hơn; tháng 5/2026 phổ biến từ 170-250mm, riêng khu vực vùng núi có nơi cao hơn.

Trong tháng 3, khu vực Thanh Hóa - Huế có tổng lượng mưa phổ biến 40-70mm, phía Nam của khu vực Duyên hải Nam Trung Bộ và Cao nguyên Trung Bộ phổ biến 30-60mm. Tháng 4 phổ biến 60-90mm.

Khu vực Duyên hải Nam Trung Bộ phổ biến 30-60mm, có nơi cao trên 70mm; khu vực Cao nguyên Trung Bộ phổ biến 80-150mm.

Tháng 5, khu vực Thanh Hóa - Huế có tổng lượng mưa phổ biến 140-200mm; khu vực Duyên hải Nam Trung Bộ phổ biến 80-150mm; khu vực Cao nguyên Trung Bộ phổ biến 200-250mm.

Khu vực Nam Bộ trong tháng 3 phổ biến 20-50mm; tháng 4 phổ biến từ 50-90mm, có nơi trên 100mm.

Ở lưu vực sông Mê Kông, từ tháng 3-5, khu vực thượng lưu có tổng lượng mưa phổ biến thấp hơn so với trung bình nhiều năm từ 5-10%, tại khu vực trung lưu và hạ lưu phổ biến cao hơn từ 5-20% so với trung bình nhiều năm  cùng thời kỳ.

"Trong thời kỳ này, bão, áp thấp nhiệt đới ít có khả năng xuất hiện trên khu vực Biển Đông (trung bình nhiều năm trên Biển Đông là 0,9 cơn, đổ bộ vào đất liền là 0 cơn. Trên phạm vi cả nước có khả năng xảy ra các hiện tượng thời tiết nguy hiểm dông, lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh; đặc biệt trong thời kỳ chuyển mùa - khoảng thời gian từ tháng 4-5", ông Nguyễn Đức Hòa lưu ý.

Bắc Bộ, Trung Bộ nắng nóng tiếp tục có xu hướng mở rộng, gia tăng về cường độ

Thông tin về xu thế khí hậu từ tháng 6-8, ông Nguyễn Đức Hòa cho hay, từ tháng 6-8, hoạt động của bão, áp thấp nhiệt đới trên Biển Đông và đổ bộ vào đất liền nước ta ở mức tương đương so với trung bình nhiều năm (trung bình nhiều năm trên Biển Đông là 5,2 cơn, đổ bộ vào đất liền là 1,9 cơn). Cùng với đó, tại khu vực Bắc Bộ và Trung Bộ nắng nóng tiếp tục có xu hướng mở rộng và gia tăng về cường độ.

Nhiệt độ trung bình trên phạm vi toàn quốc phổ biến ở mức xấp xỉ so với trung bình nhiều năm cùng thời kỳ; riêng ở khu vực phía Tây Bắc Bộ trong tháng 7 cao hơn so với trung bình nhiều năm từ 0,5-1 độ C, khu vực Bắc Bộ và Thanh Hóa trong tháng 8 cao hơn từ 0,5-1 độ C so với trung bình nhiều năm cùng thời kỳ.

Phân tích về tổng lượng mưa trong thời gian này, ông Hòa nêu rõ, trên cả nước phổ biến ở mức xấp xỉ so với trung bình nhiều năm; riêng khu vực Nghệ An - Huế trong tháng 6 cao hơn từ 10- 20% so với trung bình nhiều năm cùng thời kỳ.

Cụ thể, khu vực Bắc Bộ tháng 5 phổ biến 100-200mm, riêng vùng núi có nơi cao hơn; tháng 6 phổ biến 200-300mm, có nơi trên 400mm; tháng 7 phổ biến 250-350mm, có nơi trên 450mm.

Trong tháng 5 và tháng 6, khu vực từ Thanh Hóa-Huế phổ biến từ 100-250mm/tháng, có nơi cao hơn; khu vực Duyên hải Nam Trung Bộ phổ biến từ 60-120mm/tháng, có nơi cao hơn. Tháng 7 phổ biến từ 150-300mm, có nơi trên 400mm.

Khu vực Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ tháng 5 và tháng 6 phổ biến từ 150-250mm/tháng; tháng 7 phổ biến 200-400mm, có nơi cao hơn.

Tại lưu vực sông Mê Kông, từ tháng 6-8, khu vực thượng lưu và hạ lưu cao hơn so với trung bình nhiều năm từ 5-15%. Khu vực trung lưu cao hơn từ 10-

20% so với trung bình nhiều năm cùng thời kỳ.

"Các đợt mưa vừa, mưa to có khả năng xuất hiện ở Bắc Bộ, Bắc Trung Bộ, Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ trong thời kỳ dự báo. Hiện tượng thời tiết nguy hiểm như dông, lốc,sét, mưa đá và gió giật mạnh có khả năng gia tăng trên cả nước", ông Nguyễn Đức Hòa nhấn mạnh.

Chuyên gia khí tượng thủy văn khuyến cáo, gió mùa Tây Nam và bão, áp thấp nhiệt đới có khả năng gây ra gió mạnh, sóng lớn ảnh hưởng đến các hoạt động trên khu vực Biển Đông. Hiện tượng nắng nóng, mưa lớn và dông, lốc, sét, mưa đá… có thể ảnh hưởng tiêu cực đến các hoạt động sản xuất, sức khỏe cộng đồng, cây trồng và vật nuôi.

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, thời tiết, khí hậu ngày càng diễn biến phức tạp với nhiều hình thái nguy hiểm, cực đoan như nắng nóng, mưa lớn trong thời gian ngắn, lũ quét, sạt lở đất… Do đó, cơ quan khí tượng thủy văn đề nghị thường xuyên cập nhật và tích hợp thông tin dự báo, cảnh báo khí tượng thủy văn trong các bản tin ngắn hạn 1-3 ngày, để kịp thời điều chỉnh các kế hoạch sản xuất, phương án ứng phó phù hợp, đặc biệt là phương án vận hành hồ chứa phù hợp, bảo đảm an toàn công trình và vùng hạ du, cùng với đó đảm bảo an toàn cho các hoạt động

sản xuất và dân sinh.