Vân Đồn – Cực tăng trưởng chiến lược của Quảng Ninh

Từ nhiều năm qua, Vân Đồn luôn được Đảng, Nhà nước và tỉnh Quảng Ninh định hướng phát triển với tầm nhìn dài hạn, trở thành động lực thúc đẩy kinh tế - xã hội của khu vực Đông Bắc. Trên nền tảng tiềm năng sẵn có và những quyết sách nhất quán, việc xây dựng Vân Đồn thành cực tăng trưởng chiến lược không chỉ mang ý nghĩa địa phương, mà còn là bước đi quan trọng trong chiến lược phát triển quốc gia.

*Cực tăng trưởng chiến lược

Nằm ở cửa ngõ phía Đông Bắc của Tổ quốc, Vân Đồn hội tụ nhiều lợi thế về vị trí địa lý, cảnh quan, tài nguyên biển đảo và không gian phát triển. Từ khi được xác định là một trong những khu vực phát triển trọng điểm, Vân Đồn đã thu hút sự quan tâm đặc biệt của Trung ương cũng như của tỉnh Quảng Ninh.

Thực hiện Nghị quyết số 1679/NQ-UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về việc sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Quảng Ninh năm 2025, đặc khu Vân Đồn chính thức được thành lập.

Đặc khu mới này hình thành trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên, dân số của thị trấn Cái Rồng và 11 xã: Bản Sen, Bình Dân, Đài Xuyên, Đoàn Kết, Đông Xá, Hạ Long, Minh Châu, Ngọc Vừng, Quan Lạn, Thắng Lợi, Vạn Yên. Sau sắp xếp, Vân Đồn có diện tích tự nhiên 583,92 km².

Với vị trí địa kinh tế đặc biệt quan trọng, kết hợp hạ tầng hiện đại, đồng bộ, Vân Đồn được Trung ương và tỉnh Quảng Ninh xác định là khu kinh tế biển đa ngành, đa lĩnh vực; trung tâm công nghiệp giải trí có casino, du lịch biển – đảo cao cấp, dịch vụ tổng hợp và là cửa ngõ giao thương quốc tế. Trung ương đã cho phép xây dựng đề án thí điểm cơ chế, chính sách đặc thù phát triển đặc khu kinh tế Vân Đồn với tính chất đột phá về tài chính, đầu tư, tổ chức bộ máy. Đây là hướng đi đúng đắn, tạo động lực để Vân Đồn trở thành cực tăng trưởng chiến lược, vùng động lực mới của tỉnh và cả nước.

Khẳng định trọng trách lớn lao khi là Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND đặc khu đầu tiên, ông Cao Tường Huy nhấn mạnh nhiệm vụ ưu tiên là nhanh chóng ổn định tổ chức, xây dựng quy chế làm việc để bộ máy 2 cấp vận hành thông suốt, không có khoảng trống trong quản lý.

Ông Huy cam kết sẽ nhanh chóng định hình phong cách làm việc gần dân, sát dân; khẩn trương đề xuất cơ chế chính sách đặc thù, cụ thể hóa các chỉ đạo chiến lược của Trung ương, của tỉnh, bảo đảm phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao chất lượng cuộc sống người dân.

Ở cương vị Chủ tịch UBND đặc khu, ông Vũ Đức Hưởng khẳng định sẽ cùng Đảng bộ, chính quyền và nhân dân giữ vững đoàn kết, sáng tạo, quyết tâm hiện thực hóa khát vọng xây dựng Vân Đồn trở thành cực tăng trưởng chiến lược, vùng động lực mới của quốc gia.

Đảng bộ đặc khu đã tổ chức các hội nghị để thông qua nghị quyết phương hướng năm 2025, xác định mục tiêu đẩy mạnh tăng trưởng, phát huy tiềm năng thế mạnh, tạo đột phá trong phát triển du lịch, dịch vụ, kinh tế biển; thúc đẩy ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số. 

Chủ đề công tác năm được chọn là “Bứt phá trong phát triển kinh tế, tạo đà cho nhiệm kỳ mới”, với chỉ tiêu tăng trưởng đạt từ 26,3% trở lên.

*Vùng đất hội tụ nhiều lợi thế

Trong số 13 đặc khu cả nước, Vân Đồn được đánh giá có nhiều tiềm năng vượt trội. Nằm trong khu vực hợp tác kinh tế Việt – Trung, là cầu nối ASEAN – Trung Quốc, Vân Đồn sở hữu hạ tầng giao thông đồng bộ bậc nhất miền Bắc. Đường cao tốc nối Hà Nội – Hải Phòng – Quảng Ninh – Móng Cái đi qua Vân Đồn; đây cũng là địa phương có sân bay tư nhân đầu tiên của cả nước, đang hướng tới trung tâm sửa chữa, bảo dưỡng máy bay quốc tế.

Vân Đồn còn giàu giá trị về tài nguyên thiên nhiên, sinh thái, với hơn 600 đảo, bãi biển, cảnh quan kỳ vĩ. Truyền thống thương cảng sầm uất từ thời Lý – Hậu Lê khẳng định vị thế trung tâm giao thương biển đảo quan trọng. Những năm gần đây, Vân Đồn đã thu hút hàng chục nghìn tỷ đồng đầu tư ngoài ngân sách, hình thành nhiều dự án nghỉ dưỡng, đô thị, du lịch dịch vụ quy mô lớn, tạo diện mạo mới, hiện đại và đồng bộ.

Vân Đồn đặt mục tiêu đến năm 2030 tốc độ tăng tổng giá trị sản xuất bình quân trên 30%/năm; thu nhập bình quân đầu người tăng hơn 50% so với 2025; duy trì không có hộ nghèo theo chuẩn đa chiều; đón 3 triệu lượt khách du lịch (trong đó 0,5 triệu khách quốc tế); quy mô kinh tế số đạt ít nhất 30% tổng giá trị sản xuất.

Để hiện thực hóa, Vân Đồn sẽ tập trung khai thác tiềm năng biển đảo, phát triển du lịch quốc tế, logistics, công nghiệp giải trí, thương mại quốc tế, dịch vụ tài chính, công nghệ sinh học biển. Bên cạnh đó, địa phương chú trọng phát triển nông nghiệp, lâm nghiệp, thương mại hiện đại gắn với chuyển đổi số, xây dựng thương hiệu sản phẩm và định hướng xuất khẩu.

Song hành, đặc khu sẽ quyết liệt triển khai đột phá khoa học – công nghệ, chuyển đổi số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, phát triển hạ tầng số (5G toàn vùng, trung tâm dữ liệu, nền tảng dữ liệu dùng chung), thúc đẩy doanh nghiệp khoa học – công nghệ, thu hút nhân lực chất lượng cao. Quan điểm xuyên suốt là lấy con người làm trung tâm đổi mới sáng tạo, nâng cao đời sống, gắn phát triển kinh tế với tiến bộ, công bằng, an sinh xã hội.

Có thể thấy, Vân Đồn đang hội tụ đầy đủ điều kiện: vị trí chiến lược, hệ sinh thái phong phú, hạ tầng đồng bộ, sự đồng hành của Trung ương và tỉnh, cùng quyết tâm chính trị cao của lãnh đạo, nhân dân địa phương. Tất cả sẽ tạo động lực nội sinh to lớn để Vân Đồn vươn lên trở thành trung tâm kinh tế biển xanh, hiện đại, thông minh; nơi phát triển công nghiệp giải trí, du lịch biển đảo cao cấp, dịch vụ văn hóa sáng tạo; cực tăng trưởng chiến lược, góp phần khẳng định vị thế Quảng Ninh và Việt Nam trên bản đồ kinh tế khu vực và thế giới.