Vượt thách thức, tạo nền tảng phát triển mới

Thông tấn xã Việt Nam giới thiệu bài viết của bà Lê Thị Mai Liên, Trưởng ban Kinh tế vĩ mô và Dự báo, Viện Chiến lược và Chính sách kinh tế tài chính (Bộ Tài chính) phân tích những dấu ấn nổi bật trong chỉ đạo, điều hành của Chính phủ, qua đó làm rõ các nền tảng quan trọng cho giai đoạn phát triển tiếp theo.

*Ứng phó hiệu quả với khủng hoảng, giữ vững ổn định vĩ mô

Nhiệm kỳ 2021–2026 của Chính phủ diễn ra trong bối cảnh đặc biệt chưa từng có tiền lệ: đại dịch Covid-19 bùng phát trên diện rộng, kinh tế thế giới suy giảm, xung đột địa chính trị phức tạp, chuỗi cung ứng toàn cầu đứt gãy, lạm phát gia tăng tại nhiều nền kinh tế lớn. Trong nước, những hạn chế nội tại của nền kinh tế, yêu cầu cải cách thể chế, tổ chức bộ máy và áp lực phát triển nhanh, bền vững đặt ra những thách thức chưa từng có đối với công tác điều hành.

Trong bối cảnh đó, dưới sự lãnh đạo của Trung ương Đảng, Quốc hội, sự chỉ đạo quyết liệt, linh hoạt của Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ, cùng sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, sự đồng thuận của Nhân dân và cộng đồng doanh nghiệp, Việt Nam đã đạt được những kết quả quan trọng, toàn diện trên hầu hết các lĩnh vực. Nhiệm kỳ này ghi nhận nhiều dấu ấn nổi bật, tạo nền tảng vững chắc cho giai đoạn phát triển tiếp theo.

Ngay từ đầu nhiệm kỳ, Chính phủ phải đối mặt với làn sóng dịch Covid-19 nghiêm trọng. Việc triển khai chiến lược bao phủ vắc xin trên quy mô toàn quốc, kiên định thực hiện “mục tiêu kép” vừa phòng, chống dịch, vừa phát triển kinh tế – xã hội được xem là quyết định mang tính bước ngoặt. Nhờ đó, Việt Nam sớm kiểm soát dịch bệnh, mở cửa nền kinh tế, khôi phục hoạt động sản xuất, kinh doanh trong điều kiện an toàn.

Kết quả là Việt Nam trở thành một trong số ít quốc gia duy trì được tăng trưởng dương trong giai đoạn khó khăn nhất. Quy mô nền kinh tế chính thức vượt mốc 400 tỷ USD vào năm 2022, các cân đối lớn được bảo đảm, nền tảng kinh tế vĩ mô được củng cố vững chắc sau đại dịch.

Giai đoạn 2023–2025, Chính phủ chuyển trọng tâm sang thúc đẩy tăng trưởng bền vững, kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô và nâng cao năng lực chống chịu của nền kinh tế. Đặc biệt, năm 2025, Chính phủ chủ động đề xuất điều chỉnh mục tiêu tăng trưởng GDP đạt từ 8% trở lên. Thực tế, tăng trưởng năm 2025 đạt 8,02%, trong khi lạm phát được kiểm soát ở mức 3,31%, cho thấy hiệu quả của điều hành chính sách tài khóa – tiền tệ linh hoạt, thận trọng.

* Đột phá về thể chế và tổ chức bộ máy

Một trong những dấu ấn rõ nét nhất của nhiệm kỳ là đột phá trong công tác xây dựng và hoàn thiện thể chế. Chính phủ tập trung tháo gỡ các “điểm nghẽn”, “nút thắt” pháp luật thông qua đổi mới tư duy, quy trình xây dựng chính sách, nâng cao chất lượng và hiệu lực thi hành pháp luật.

Tính từ đầu nhiệm kỳ đến nay, Chính phủ đã ban hành 814 nghị định, tăng 5,6% so với nhiệm kỳ trước. Việc tổ chức nhiều phiên họp chuyên đề về xây dựng pháp luật thể hiện quyết tâm đưa thể chế trở thành lợi thế cạnh tranh của nền kinh tế.

Song song với đó, cuộc cách mạng về sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị được triển khai quyết liệt. Thực hiện Kết luận số 121-KL/TW của Bộ Chính trị từ tháng 3/2025, tổ chức bộ máy của Chính phủ được tinh gọn còn 14 bộ, 3 cơ quan ngang bộ và 5 cơ quan thuộc Chính phủ, giảm mạnh đầu mối trung gian. Hàng loạt tổng cục, cục, vụ, đơn vị sự nghiệp công lập được sắp xếp lại theo hướng tinh, gọn, mạnh, nâng cao hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả.

Việc phân cấp, phân quyền được đẩy mạnh, gắn với cá thể hóa trách nhiệm, tăng cường kiểm tra, giám sát và kiểm soát quyền lực. Tinh thần “lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ” ngày càng được thể hiện rõ trong điều hành. Công tác cải cách hành chính đạt nhiều kết quả rõ nét.

Từ năm 2021 đến nay, đã cắt giảm, đơn giản hóa 3.241 quy định liên quan đến hoạt động kinh doanh; đơn giản hóa 1.033/1.084 thủ tục hành chính liên quan đến quản lý dân cư, đạt 95%; phân cấp giải quyết 490/699 thủ tục hành chính. 100% thủ tục hành chính được công bố, công khai, tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp.

*Phục hồi và phát triển kinh tế – xã hội toàn diện

Chính phủ đã tham mưu Quốc hội ban hành Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế – xã hội với quy mô gần 350 nghìn tỷ đồng. Chương trình này đã hỗ trợ khoảng 105 nghìn tỷ đồng cho hơn 1,4 triệu lượt người sử dụng lao động và trên 68,4 triệu lượt người lao động; đồng thời dành khoảng 175,5 nghìn tỷ đồng vốn đầu tư từ ngân sách trung ương cho các dự án hạ tầng, y tế và các lĩnh vực thiết yếu.

Những chính sách miễn, giảm, gia hạn thuế, phí, lệ phí, tiền thuê đất được triển khai kịp thời, góp phần tháo gỡ khó khăn cho sản xuất, kinh doanh, củng cố niềm tin của cộng đồng doanh nghiệp.

Cùng với đó, Chính phủ tập trung xây dựng nền kinh tế độc lập, tự chủ gắn với hội nhập quốc tế sâu rộng, hiệu quả; thúc đẩy cơ cấu lại nền kinh tế, đổi mới mô hình tăng trưởng, phát triển kinh tế tư nhân trở thành một động lực quan trọng.

Phát triển kết cấu hạ tầng chiến lược được xác định là một trong ba đột phá lớn của nhiệm kỳ. Hàng loạt dự án giao thông quan trọng quốc gia được triển khai, góp phần mở rộng không gian phát triển, tăng cường liên kết vùng và giảm chi phí logistics.

Chuyển đổi số quốc gia được đẩy mạnh, ứng dụng công nghệ thông tin ngày càng sâu rộng trong quản lý nhà nước và cung cấp dịch vụ công, góp phần nâng cao tính minh bạch và hiệu quả điều hành.

Song hành với phát triển kinh tế, Chính phủ đặc biệt chú trọng các lĩnh vực y tế, giáo dục, văn hóa, xã hội. Việc đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo; thực hiện miễn học phí cho học sinh từ mầm non đến trung học phổ thông công lập; hoàn thành vượt mục tiêu xóa nhà tạm, nhà dột nát; triển khai xây dựng 1 triệu căn nhà ở xã hội đã góp phần nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của Nhân dân, củng cố ổn định xã hội.

Khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được xác định là động lực then chốt cho tăng trưởng dài hạn, tạo nền tảng cho mục tiêu tăng trưởng hai con số trong giai đoạn 2026–2030.

*Giữ vững quốc phòng, an ninh và nâng cao vị thế đối ngoại

Trong nhiệm kỳ, Chính phủ tập trung củng cố tiềm lực quốc phòng, an ninh, bảo đảm trật tự an toàn xã hội, giữ vững ổn định chính trị và môi trường hòa bình để phát triển. Công tác phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, lãng phí được triển khai quyết liệt với tinh thần “không có vùng cấm, không có ngoại lệ”.

Đối ngoại và hội nhập quốc tế tiếp tục là điểm sáng. Chính phủ đã tham mưu ban hành nhiều nghị quyết, kết luận quan trọng, trong đó có Nghị quyết số 59-NQ/TW ngày 24/01/2025 của Bộ Chính trị về hội nhập quốc tế trong tình hình mới, góp phần nâng cao vị thế, uy tín của Việt Nam trên trường quốc tế, thu hút nguồn lực phục vụ phát triển đất nước.

Có thể khẳng định, nhiệm kỳ 2021–2026 là giai đoạn Chính phủ thể hiện rõ tinh thần trách nhiệm, bản lĩnh và sự đổi mới trong điều hành. Việc hoàn thành và vượt nhiều chỉ tiêu quan trọng Quốc hội giao; duy trì tăng trưởng kinh tế ở mức cao so với khu vực và thế giới; nâng cao năng suất lao động; cải thiện năng lực chống chịu của nền kinh tế đã tạo ra nền tảng vững chắc cho giai đoạn phát triển tiếp theo.

Những kết quả đạt được trong nhiệm kỳ không chỉ là thành quả của các quyết sách đúng đắn, kịp thời, mà còn phản ánh sự đồng lòng, chung sức của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội. Đây chính là tiền đề quan trọng để Việt Nam tự tin bước vào giai đoạn phát triển mới với khát vọng tăng trưởng nhanh, bền vững và thịnh vượng.

Lê Thị Mai Liên, Trưởng ban Kinh tế vĩ mô và Dự báo, Viện Chiến lược và Chính sách kinh tế tài chính (Bộ Tài chính)