Xét xử đối tượng lợi dụng diễn đàn xúc tiến thương mại, đưa người xuất cảnh trái phép

Ngày 27 - 28/2, Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội đã đưa ra xét xử sơ thẩm và tuyên án phạt các bị cáo: Lê Lâm Tới (sinh năm 1978, ở xã Tân Triều, huyện Thanh Trì, Hà Nội) 6 năm tù, Vũ Nam Phương (sinh năm 1972, Giám đốc Công ty Cổ phần thương mại Hoàng Phúc) 5 năm tù; Đào Trọng Quang (sinh năm 1972, Giám đốc Công ty Cổ phần đầu tư xây dựng và thương mại Minh Quang Phát) và Hoàng Trung Yên (sinh năm 1975, Giám đốc Công ty Cổ phần phát triển hạ tầng 168) cùng lĩnh 2 năm tù về tội “Tổ chức cho người khác trốn đi nước ngoài” theo quy định tại Điều 349 - Bộ luật Hình sự.

Trước đó, cuối tháng 4/2019, Đồn Công an cửa khẩu sân bay Tân Sơn Nhất (Thành phố Hồ Chí Minh) tiếp nhận một công dân bị phía Pháp trục xuất về nước trên chuyến bay số hiệu AF 258 do có hành vi nhập cảnh trái phép. Từ đây, cơ quan Công an phát hiện ra đường dây chuyên tổ chức, môi giới cho người khác xuất cảnh trái phép.

Cụ thể, cuối năm 2015, Lê Lâm Tới quen biết Nguyễn Thị Lan (ở xã Cương Gián, huyện Nghi Xuân, tỉnh Hà Tĩnh). Do biết Tới từng làm thủ tục xuất cảnh cho một người quen đi Tây Ban Nha thành công, Lan đã liên hệ với Tới để trao đổi. Hai bên thỏa thuận, Lan là đầu mối thu tiền và hồ sơ của công dân có nhu cầu sang châu Âu lao động, Tới làm thủ tục với chi phí 20.000 -21.000 USD/người. Từ tháng 10/2017 đến tháng 4/2019, Lan đã chuyển cho Tới 7 trường hợp.

Tới thấy hồ sơ của họ không đủ điều kiện để nhập cảnh nên tìm cách khác để đi. Trong đó, trường hợp chị Trần Thị C. được Tới hướng dẫn làm hồ sơ xin visa tại Đại sứ quán Phần Lan với chức danh Phó trưởng Phòng Quản lý chất lượng nông nghiệp thuộc Liên minh Hợp tác xã Thái Nguyên. Ngày 28/10/2018, chị C. xuất cảnh sang Tây Ban Nha. Do không có công việc ổn định, năm 2019, chị C. đi tàu hỏa sang Pháp để đi Anh song đều bị cảnh sát Phát bắt lại. Đến ngày 25/4/2019, chị C. bị trục xuất về Việt Nam.

Đặc biệt, Cơ quan điều tra làm rõ hành vi của Tới liên quan đến việc đưa người trốn đi nước ngoài trong Đoàn công tác của Bộ Nông nghiệp và phát triển nông thôn. Thông qua quan hệ xã hội, Tới biết được 7 trường hợp có nhu cầu đi lao động tại các nước châu Âu. Vào khoảng tháng 7/2019, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn có kế hoạch tổ chức Diễn đàn Xúc tiến thương mại, kết nối doanh nghiệp trong lĩnh vực nông nghiệp công nghệ cao tại Thủ đô Warszawa (Ba Lan) từ ngày 10-16/9/2019. Điều kiện để doanh nghiệp tham gia là phải hoạt động kinh doanh lâu năm trong lĩnh vực nông nghiệp, thương mại. Thông qua người quen, Tới biết đến sự kiện này nên nảy sinh đưa người đi cùng đoàn để họ trốn ra nước ngoài.

Để thực hiện ý định của mình, Tới gặp Vũ Nam Phương (Giám đốc Công ty Cổ phần thương mại Hoàng Phúc) đặt vấn đề và nhờ Phương xác nhận cho những người trên làm trong các công ty. Tới đưa ra điều kiện là Phương được đi du lịch các nước châu Âu miễn phí, được thuê gian hàng trong quá trình diễn ra hội chợ tại Ba Lan và hưởng lợi từ việc đặt vé máy bay. Để tránh sự chú ý, Phương liên hệ thêm một số công ty khác trong đó có Quang và Yên để ký xác nhận cho người của Tiến.

Thống nhất được với Phương, Tới chuẩn bị hồ sơ gồm hợp đồng lao động, bảng lương, quyết định bổ nhiệm chức vụ, quyết định cử đi công tác để Phương, Quang và Yên ký xác nhận. Sau đó, Tới đã đăng ký danh sách 11 người đi cùng đoàn của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn.

Xác minh tại Cục Quản lý xuất nhập cảnh - Bộ Công an thể hiện có 7 cá nhân đi cùng Đoàn công tác nhưng không quay về Việt Nam. Ghi lời khai thân nhân của các cá nhân này, cơ quan chức năng xác định họ không có mặt tại địa phương, hiện đang lao động tại các nước ở châu Âu.

Quá trình điều tra, Tới thừa nhận đã thu từ 15.000 - 17.000 USD/người. Trừ các chi phí mua vé, tiền ăn ở, thuê gian hàng hội chợ…, Tới hưởng lợi 68.000 USD. Còn Phương khai nhận thu lời từ việc đặt vé máy bay khoảng 20 triệu đồng.

Đối với Nguyễn Thị Lan hiện đã bỏ trốn khỏi địa phương nên cơ quan Công an tách vụ án để điều tra, xử lý sau. Vụ án này còn liên quan đến 2 Giám đốc doanh nghiệp khác cũng ký xác nhận cho người của Tới, nhưng do họ đã xuất cảnh khỏi Việt Nam nên không thu thập được lời khai. Cơ quan điều tra đã quyết định rút tài liệu, xem xét xử lý sau.

Kết quả điều tra xác định rõ, Tới đã lợi dụng sơ hở, thiếu sót tại Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn trong quá trình tiếp nhận hồ sơ, làm thủ tục cho các doanh nghiệp sang Ba Lan tham dự Hội nghị xúc tiến thương mại để làm khống hồ sơ dưới danh nghĩa các doanh nghiệp đi cùng đoàn để trốn ra nước ngoài. Cơ quan điều tra có văn bản kiến nghị Bộ này ban hành quy trình, trình tự, thủ tục trong việc tổ chức các sự kiện ở nước ngoài để tránh tình trạng khách trốn đi nước ngoài và tiến hành thanh tra làm rõ trách nhiệm một số cá nhân (nếu có) tại Cục Chế biến và phát triển thị trường nông sản để xử lý./.