71.000 tấn gạo được cấp chứng nhận "Gạo Việt xanh phát thải thấp"

  • Thu Hiền/vnanet.vn

BNEWS Sau hai năm triển khai, Vietrisa đã chứng nhận hơn 71.000 tấn “Gạo Việt xanh phát thải thấp”, khẳng định những bước đi đầu tiên của Đề án một triệu ha lúa chất lượng cao, phát triển bền vững.

Phó Chủ tịch Quốc hội Lê Minh Hoan nhận quà lưu niệm từ đại diện Hiệp hội Ngành hàng lúa gạo Việt Nam. Ảnh: Thu Hiền - TTXVN

Sau hai năm hoạt động, Vietrisa đã xây dựng và đưa vào sử dụng nhãn hiệu "Gạo Việt xanh phát thải thấp", cấp chứng nhận sử dụng nhãn hiệu cho 8 doanh nghiệp với tổng diện tích 18.000ha và 71.000 tấn gạo được chứng nhận "Gạo Việt xanh phát thải thấp".

Đó là thông tin được ông Lê Thanh Tùng, Phó Chủ tịch Hiệp hội ngành hàng lúa gạo Việt Nam (Vietrisa) chia sẻ tại tọa đàm gặp gỡ VIETRISA 2026 "Một triệu ha - Một chặng đường" do Hiệp hội Ngành hàng lúa gạo Việt Nam tổ chức tại thành phố Cần Thơ sáng 31/12.

Trước đó, vào tháng 4/2025, Vietrisa đã cấp chứng nhận nhãn hiệu "Gạo Việt xanh phát thải thấp" cho 7 doanh nghiệp với tổng lượng gạo 19.200 tấn. Tháng 5/2025, Công ty Nông nghiệp công nghệ cao Trung An đã tổ chức lễ xuất khẩu lô "Gạo Việt xanh, phát thải thấp" (500 tấn đầu tiên của Việt Nam sang Nhật Bản.

Việt Nam được biết đến như nước đầu tiên trên thế giới sản xuất và xuất khẩu gạo phát thải thấp. Theo ông Lê Thanh Tùng, 8 doanh nghiệp tham gia xuất khẩu khoảng 70.000 tấn gạo phát thải thấp (thuộc Đề án 1 triệu ha lúa) trong tổng số khoảng 400 doanh nghiệp xuất khẩu gạo Việt Nam không phải là lớn nhưng đây là cột mốc đánh giá những bước đi đầu tiên gian nan của Đề án 1 triệu ha lúa.

Quang cảnh tọa đàm. Ảnh: Thu Hiền - TTXVN
Điểm nổi bật của lượng gạo được cấp nhãn hiệu là nguồn gốc được truy xuất chi tiết: địa điểm sản xuất, giống lúa, vụ sản xuất, quy trình kỹ thuật áp dụng. Toàn bộ quá trình này được giám sát bởi Dự án chuyển đổi chuỗi giá trị lúa gạo ứng phó với biến đổi khí hậu và phát triển bền vững (TRVC).

Các giống lúa được cấp chứng nhận nhãn hiệu tập trung vào nhóm gạo chất lượng cao, gồm OM18, Đài Thơm 8, ST25,...

Tại tọa đàm, đại diện các hiệp hội, tổ chức quốc tế, địa phương cũng thảo luận, trao đổi về chặng đường đã qua trong hành trình tiến đến một triệu hecta lúa chất lượng cao, phát thải thấp và thúc đẩy bước phát triển bền vững cho chặng đường tiếp theo. Đáng chú ý, trong các tham luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Lê Minh Hoan đã nêu bật vai trò, đóng góp của báo chí trong hành trình triển khai Đề án 1 triệu ha lúa gần 2 năm qua.

Theo Phó Chủ tịch Quốc hội Lê Minh Hoan, khi nói đến Đề án 1 triệu ha lúa chất lượng cao, giảm phát thải, chúng ta thường nhắc đến giống lúa, quy trình canh tác, kỹ thuật tưới nước, giảm phân, giảm phát thải. Nhưng có một yếu tố rất quan trọng, không nằm trong ruộng lúa, không đo được bằng máy móc, đó là sự thay đổi hành vi của con người. Và trong hành trình thay đổi ấy, báo chí - truyền thông giữ một vai trò đặc biệt: không làm thay, nhưng đi cùng; không ra lệnh, nhưng gợi mở; không thúc ép, nhưng làm cho người ta muốn thay đổi.

Ông Lê Thanh Tùng, Phó Chủ tịch Hiệp hội ngành hàng lúa gạo Việt Nam (Vietrisa) thông tin về nhãn hiệu "Gạo Việt xanh phát thải thấp". Ảnh: Thu Hiền - TTXVN
Ông Lê Minh Hoan cho rằng, nếu chính sách là bản thiết kế, thì báo chí là người kể lại cuộc sống trong bản thiết kế đó. Với nông dân, báo chí không cần nói nhiều về "giảm phát thải" hay "chỉ tiêu carbon", mà chỉ kể câu chuyện của một người gieo sạ thưa hơn nhưng ruộng khỏe hơn, một cánh đồng ít khói rơm rạ hơn sau mùa gặt, một hộ nông dân giảm chi phí mà vẫn trúng mùa. Khi nông dân đọc báo, xem truyền hình, thấy người giống mình, ruộng giống mình, thì sự thay đổi không còn xa lạ, mà trở thành một lựa chọn hợp lý.

Hợp tác xã là mắt xích quan trọng của đề án. Nhưng đổi mới hợp tác xã không thể chỉ bằng mệnh lệnh hành chính. Vì thế, báo chí có thể phản ánh những hợp tác xã làm tốt, phân tích vì sao họ thay đổi được cách quản trị, chỉ ra những bước đi nhỏ nhưng bền.

"Không tô hồng thành tích, cũng không chỉ chăm chăm vào hạn chế, mà soi rõ con đường để người khác học theo. Lúc này, báo chí giống như một cuốn sổ tay thực tế, giúp hợp tác xã thấy rằng: đổi mới không phải là chuyện xa vời", Phó Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh.

Với các doanh nghiệp tham gia chuỗi Đề án 1 triệu ha lúa, ông Lê Minh Hoan cho rằng họ không chỉ cần ưu đãi, mà cần uy tín, niềm tin và hình ảnh trách nhiệm xã hội. Vì thế, báo chí có thể tôn vinh doanh nghiệp đầu tư dài hạn với nông dân, kể câu chuyện thương hiệu gắn với cánh đồng xanh, đồng thời đặt câu hỏi công bằng với những mô hình chỉ "xanh trên giấy". Đó là áp lực tích cực, giúp doanh nghiệp tự điều chỉnh hành vi theo hướng bền vững, vì danh tiếng, vì thị trường và vì tương lai lâu dài.
Bà Trần Thu Hà, Tổ chức Phát triển Hà Lan thông tin về vai trò của Dự án TRVC trong thực hiện Đề án 1 triệu ha lúa chất lượng cao, phát thải thấp. Ảnh: Thu Hiền - TTXVN

Với cơ quan, cán bộ nhà nước, Phó Chủ tịch Quốc hội Lê Minh Hoan cho rằng, báo chí không chỉ phản ánh tiêu cực, mà có thể ghi nhận những cán bộ dám làm mới, phản ánh những vướng mắc thể chế từ thực tiễn ruộng đồng, gởi mở những điều chỉnh chính sách từ đời sống. Những bài viết như vậy giúp cán bộ thấy được tác động thật của mỗi quyết định hành chính, chuyển từ tư duy "quản lý" sang "phục vụ", hiểu rằng chính sách chỉ thành công khi đi được vào ruộng lúa.

Khẳng định, ngôn ngữ gần gũi, hình ảnh đời thường, câu chuyện thật sẽ đi xa hơn mọi khẩu hiệu, theo ông Lê Minh Hoan, nếu làm tốt, báo chí sẽ trở thành nơi tích lũy tri thức thực tiễn về lúa giảm phát thải, nơi kết nối nông dân - hợp tác xã - doanh nghiệp - nhà quản lý, nơi xã hội cùng học cách làm nông nghiệp có trách nhiệm hơn. Mỗi bài báo, mỗi phóng sự từ cánh đồng là một bài học nhỏ, góp lại thành một cuộc chuyển đổi lớn.

Báo chí không làm thay người nông dân, nhưng có thể giúp người nông dân bớt đơn độc khi thay đổi. Báo chí không thay thế chính sách, nhưng có thể làm cho chính sách dễ hiểu, dễ tin và dễ làm theo. Trong Đề án 1 triệu ha lúa, báo chí - truyền thông chính là dòng nước mềm mại nhưng bền bỉ, làm đổi dòng tư duy và hành vi của cả một hệ sinh thái.

Tin cùng chuyên mục