APEC 2017: Tầm nhìn cho hợp tác khu vực châu Á – TBD trong thế kỷ 21

Trong khuôn khổ Hội nghị lần thứ hai các quan chức cao cấp (SOM2) Diễn đàn hợp tác kinh tế châu Á-Thái Bình Dương (APEC), sáng 15/5, tại Hà Nội, Hội nghị toàn thể lần thứ 24 Hội đồng hợp tác kinh tế Thái Bình Dương (PECC) đã diễn ra. Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Phạm Bình Minh, Chủ tịch Ủy ban Quốc gia APEC 2017 dự và phát biểu.

Tiếp tục là động lực của tăng trưởng khu vực, toàn cầu

Phát biểu khai mạc, chúc mừng những thành quả xuất sắc và cống hiến của Hội đồng hợp tác kinh tế Thái Bình Dương cũng như tất cả thành viên về sự tiên phong, những đóng góp nổi bật của Hội đồng đối với hợp tác, thịnh vượng của khu vực trong gần 4 thập kỷ qua, Phó Thủ tướng Phạm Bình Minh nhấn mạnh, Hội đồng hợp tác kinh tế Thái Bình Dương đã khẳng định vai trò là một thể chế đặc biệt, nắm bắt được tâm huyết, trí tuệ của các các doanh nghiệp, chính phủ, giới học giả để hình thành các ý tưởng nhằm xử lý những thách thức quan trọng nhất mà châu Á – Thái Bình Dương đang phải đối mặt.

Phó Thủ tướng cho biết, sau hơn ba thập kỷ, khu vực châu Á trở thành một khu vực hòa bình, một động lực của tăng trưởng, liên kết kinh tế toàn cầu. Khi Hội đồng hợp tác kinh tế Thái Bình Dương được thành lập năm 1980, khu vực châu Á-Thái Bình Dương chiếm hơn 40% GDP toàn cầu. Ngày nay, con số này đã tăng lên trên 50%.

Hơn một tỷ người trong khu vực đã thoát khỏi cảnh nghèo cùng cực. Hướng tới tương lai, trọng tâm kinh tế thế giới tiếp tục chuyển dịch về châu Á – Thái Bình Dương. Các nền kinh tế mới nổi trong khu vực được dự báo sẽ tiếp tục là động lực của tăng trưởng khu vực và toàn cầu. Đây là khu vực có tốc độ tăng trưởng cao nhất thế giới.

Là nơi hội tụ các công nghệ mới, lực lượng lao động có tay nghề và tầng lớp trung lưu phát triển mạnh mẽ, 10 trong số 20 nền kinh tế lớn nhất thế giới sẽ là các nền kinh tế châu Á – Thái Bình Dương. Khu vực này là minh chứng cho thịnh vượng chung có thể đạt được thông qua liên kết và hợp tác kinh tế sâu rộng hơn, cũng như tự do hóa thương mại và đầu tư.

Phó Thủ tướng Phạm Bình Minh cho rằng, triển vọng của khu vực còn phụ thuộc vào hiệu quả xử lý ba “nhóm” thách thức mà khu vực hiện đang đối mặt, cả về ngắn hạn và dài hạn. Một là năng suất trì trệ, bất bình đẳng gia tăng trong từng nền kinh tế và giữa các nền kinh tế; các thách thức dân số, bao gồm cả già hóa dân số, vấn đề đói nghèo, đô thị hóa, các tác động chưa từng có của biến đổi khí hậu.

Hai là mức độ sẵn sàng cho cuộc Cách mạng Công nghiệp lần thứ tư. Chỉ trong gần hai thập kỷ đầu của thế kỷ XXI, có những thay đổi to lớn về công nghệ, làm thay đổi bản chất của việc làm, chuyển đổi xã hội cũng như cách thức liên hệ và tương tác với nhau.

Ba là những rủi ro tiềm ẩn của xung đột địa chính trị và thiếu một cơ chế quản trị khu vực có khả năng thích ứng. Môi trường khu vực đang trải qua những chuyển biến phức tạp và cơ bản. Bên cạnh đó cũng nổi lên các vấn đề an ninh mới, như các hệ lụy của các công nghệ mới xuất hiện, khả năng mạng dễ tổn thương và quản lý tài nguyên…

Phó Thủ tướng nhấn mạnh: "Đây là thời điểm thích hợp để các nền kinh tế khu vực châu Á-Thái Bình Dương cùng nhau thảo luận về tầm nhìn quan hệ châu Á – Thái Bình Dương trong những thập kỷ tới và triển khai các nội dung: Mục tiêu của châu Á – Thái Bình Dương trong những thập kỷ tới là gì?

Liệu khu vực có thể khẳng định vai trò lãnh đạo toàn cầu hay không? Chúng ta có thể hình thành một cộng đồng và mối quan hệ đối tác châu Á-Thái Bình Dương vì phát triển bền vững và bao trùm không? Chúng ta cần làm gì để tăng trưởng bao trùm, bền vững và sáng tạo trong kỷ nguyên số? Các lợi thế so sánh mới của chúng ta là gì? Làm sao để tạo được những động lực mới cho tăng trưởng?

Làm thế nào để chúng ta tạo dựng được một châu Á – Thái Bình Dương gắn kết chặt chẽ, là động lực của liên kết kinh tế toàn cầu trong một thế giới toàn cầu hóa? Chúng ta cần chuẩn bị như thế nào để tranh thủ các cơ chế hợp tác đang được hình thành?"

Cần có những phương thức sáng tạo trong hợp tác

Phó Thủ tướng kỳ vọng, các nền kinh tế thành viên Diễn đàn hợp tác kinh tế châu Á-Thái Bình Dương sẽ xây dựng một Cộng đồng châu Á – Thái Bình Dương hòa bình, năng động, tự cường, bao trùm, kết nối và liên kết toàn diện, tạo cơ hội, sự tham gia bình đẳng cho tất cả mọi người.

Bên cạnh đó, động lực của kinh tế khu vực phải đến từ tăng trưởng có chất lượng, bền vững, sáng tạo, bao trùm, kết nối, liên kết kinh tế sâu rộng. Các động lực chính gồm cải cách cơ cấu, các công nghệ mới, đặc biệt là công nghệ số, thương mại điện tử, thương mại số, nguồn nhân lực chất lượng, tính cạnh tranh và sáng tạo của các doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa, bảo đảm tính bao trùm trên các lĩnh vực kinh tế, tài chính và xã hội…

Cùng với đó, các nền kinh tế trong khu vực cần thúc đẩy mạnh mẽ hơn nữa thương mại và đầu tư tự do và mở, các hiệp định thương mại khu vực, các hiệp định tự do thương mại hướng tới việc hình thành Khu vực thương mại tự do toàn châu Á-Thái Bình Dương; nắm bắt các cơ hội của những hiệp định khu vực hiện có và đang hình thành.

Các nền kinh tế khu vực này cũng cần có những phương thức sáng tạo trong hợp tác và hài hòa các chính sách, thương mại, xử lý các vấn đề thương mại và đầu tư thế hệ mới, nâng cao năng lực và hợp tác kinh tế - kỹ thuật…

Tại cuộc họp, các đại biểu đã thảo luận nhiều nội dung trong đó có các triển vọng tăng trưởng trong khu vực châu Á-Thái Bình Dương; các thể chế và tiến trình khu vực châu Á-Thái Bình Dương cần làm để giải quyết các mối quan tâm về vấn đề toàn cầu hóa, hướng tiến tới hội nhập, phát triển, tự do hóa thương mại; vai trò của dịch vụ, đầu tư trong xúc tiến tăng trưởng, hội nhập kinh tế khu vực…

Đại sứ Don Campbell, đồng Chủ tịch Cuộc họp Hội đồng hợp tác kinh tế Thái Bình Dương cho rằng, với vai trò là một thể chế đặc biệt kết nối các nền kinh tế trong khu vực châu Á-Thái Bình Dương, Hội đồng hợp tác kinh tế Thái Bình Dương là một đối tác ba bên duy nhất kết nối các cá nhân cấp cao từ khối doanh nghiệp, ngành công nghiệp, chính phủ, các nhà khoa học và tầng lớp trí thức khác.

Các lực lượng này đều tham gia thảo luận về các vấn đề chính sách hiện tại và thực tiễn trong vấn đề hợp tác kinh tế của khu vực châu Á - Thái Bình Dương; từ đó, đưa ra các khuyến nghị, giải pháp trên tinh thần hợp tác, công bằng, tôn trọng, hướng tới một khu vực châu Á-Thái Bình Dương thịnh vượng và tiến bộ.

Tại Cuộc họp này, các đại biểu sẽ tìm hiểu và thống nhất các giải pháp tận dụng các động lực tăng trưởng mới, đảm bảo các doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa có thể phát triển; tiềm năng của Cuộc cách mạng công nghệ mới và kinh tế số; rủi ro và và cơ hội từ sự thay đổi công nghệ; cơ hội và thách thức mà kỷ nguyên số mang lại cho kinh tế-tài chính-xã hội và phát triển nhân lực; thách thức và cơ hội cho tương lai của quan hệ đối tác châu Á-Thái Bình Dương; tầm nhìn thúc đẩy của châu Á-Thái Bình Dương sau 2020…/.