Bão, áp thấp nhiệt đới khả năng ở mức cao hơn trung bình nhiều năm

Theo chuyên gia khí tượng thủy văn, hiện tượng ENSO (bao gồm hiện tượng El Nino và La Nina để chỉ hiện tượng nóng lên và lạnh đi dị thường của lớp nước biển bề mặt ở khu vực xích đạo trung tâm và Đông Thái Bình Dương) thời kỳ từ tháng 10-12/2025 có khả năng duy trì trạng thái trung tính và nghiêng về pha lạnh, nhưng chưa đạt trạng thái La Nina.

*Tiếp tục xuất hiện các hình thái thời tiết nguy hiểm

Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia, từ tháng 10 đến tháng 12, trên phạm vi cả nước vẫn tiếp tục xuất hiện các hình thái thời tiết nguy hiểm.

Cụ thể, tháng 10, nhiệt độ trung bình trên cả nước phổ biến ở mức xấp xỉ so với trung bình nhiều năm cùng thời kỳ; từ tháng 11-12, nhiệt độ trung bình có xu hướng thấp hơn khoảng 0,5 độ C so với trung bình nhiều năm cùng kỳ.

Từ tháng 10-11, các đợt mưa vừa, mưa to có khả năng xuất hiện ở khu vực Trung Bộ. Trong thời kỳ này, cao điểm mùa bão và mưa lớn tập trung tại khu vực từ Hà Tĩnh đến Huế và khu vực phía Đông các tỉnh từ Quảng Ngãi đến Khánh Hòa.

Cùng với đó, trong thời gian này, tổng lượng mưa ở hầu khắp các khu vực trên cả nước cao hơn so với trung bình nhiều năm từ 10-30%, có nơi cao hơn; riêng khu vực Bắc Bộ ở mức xấp xỉ trung bình nhiều năm, ngoại trừ khu vực Tây Bắc có xu hướng thiếu hụt khoảng 5-15% so với trung bình nhiều năm cùng thời kỳ. Tháng 12, tổng lượng mưa trên các khu vực phổ biến cao hơn so với trung bình nhiều năm từ 10-50 mm, đặc biệt. ở phía Đông các tỉnh từ Quảng Ngãi đến Khánh Hòa cao hơn từ 50-100 mm; riêng khu vực Bắc Bộ và các tỉnh Thanh Hóa - Hà Tĩnh thiếu hụt từ 5-10 mm so với trung bình nhiều năm cùng thời kỳ.

Tại lưu vực sông Mê Kông, từ tháng 10-11, tổng lượng mưa khu vực thượng lưu phổ biến thấp hơn so với trung bình nhiều năm từ 5-10%, khu vực trung lưu và hạ lưu cao hơn từ 10-30% so với trung bình nhiều năm cùng thời kỳ. Tháng 12, tổng lượng mưa khu vực thượng lưu phổ biến thấp hơn so với trung bình nhiều năm từ 10-20%, khu vực trung lưu ở mức xấp xỉ trung bình nhiều năm, khu vực hạ lưu cao hơn từ 5-15% so với trung bình nhiều năm cùng kỳ.

Đề cập đến tình hình bão, áp thấp nhiệt đới, Phó Trưởng phòng Dự báo khí hậu Nguyễn Đức Hòa lưu ý: "Từ tháng 10-12, bão, áp thấp nhiệt đới hoạt động trên khu vực Biển Đông và ảnh hưởng đến nước ta có khả năng ở mức cao hơn so với trung bình nhiều năm (trung bình nhiều năm trên Biển Đông là 4,5 cơn, đổ bộ vào đất liền là 1,9 cơn). Trên phạm vi cả nước tiếp tục xảy ra các hiện tượng thời tiết nguy hiểm như: Dông, lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh".

Đối với tình hình không khí lạnh và rét đậm, rét hại, ông Nguyễn Đức Hòa cho rằng, từ khoảng tháng 10, không khí lạnh có xu hướng gia tăng cường độ và tần suất. Không khí lạnh có khả năng hoạt động mạnh trong tháng 11-12, hiện tượng rét đậm ở Bắc Bộ có khả năng xuất hiện từ nửa cuối tháng 12 (tương đương so với trung bình nhiều năm).

*Không khí lạnh tiếp tục hoạt động mạnh trong tháng 1-2/2026

Nhận định về xu thế thời tiết từ tháng 1-3/2026, Phó Trưởng phòng Dự báo khí hậu Nguyễn Đức Hòa cho rằng, không khí lạnh tiếp tục hoạt động mạnh trong tháng 1-2, từ tháng 3, không khí lạnh suy giảm dần; rét đậm, rét hại có khả năng xuất hiện ở mức xấp xỉ so với trung bình nhiều năm cùng thời kỳ.

Nhiệt độ trung bình trên phạm vi toàn quốc phổ biến ở mức xấp xỉ so với trung bình nhiều năm cùng thời kỳ. Khu vực Nam Bộ có khả năng xuất hiện nắng nóng từ khoảng đầu tháng 3/2026 ở miền Đông; sau đó từ cuối tháng 3 đầu tháng 4, nắng nóng có xu hướng gia tăng cường độ và mở rộng dần sang các khu vực thuộc miền Tây Nam Bộ (tương đương với trung bình nhiều năm). Khu vực Tây Bắc Bộ từ tháng 3 khả năng có nắng nóng cục bộ.

Từ tháng 1-3, còn có khả năng xảy ra một số đợt mưa rào và dông tại khu vực Trung Bộ. Đề phòng trong mưa dông có khả năng xảy ra các hiện tượng thời tiết nguy hiểm như dông, lốc, sét và gió giật mạnh, Trong khi đó, các tháng đầu năm 2026, tại khu vực Nam Bộ có khả năng xuất hiện các đợt mưa trái mùa.

Đối với tình hình tổng lượng mưa: Trên khu vực Bắc Bộ và các tỉnh từ Thanh Hóa - Huế phổ biến xấp xỉ so với trung bình nhiều năm; khu vực từ Đà Nẵng đến Lâm Đồng và Nam Bộ cao hơn từ 10-30 mm so với trung bình nhiều năm cùng kỳ.

Cụ thể, khu vực Bắc Bộ tháng 1-2, tổng  lượng mưa phổ biến từ 20-40 mm/tháng, có nơi cao hơn; tháng 3, tổng  lượng mưa phổ biến từ 40-70 mm/tháng, có nơi cao hơn.

Tháng 1-2, khu vực từ Thanh Hóa đến Huế phổ biến từ 20- 50 mm/tháng, có nơi cao hơn; khu vực duyên hải Nam Trung Bộ phổ biến từ 50-100 mm/tháng, có nơi cao hơn; khu vực cao nguyên Trung Bộ tháng 1 phổ biến từ 5-20 mm, có nơi cao hơn, tháng 2 phổ biến 20-50 mm, có nơi cao hơn, tháng 3 phổ biến từ 40-70 mm, có nơi cao hơn.

Khu vực Nam Bộ, tháng 1-2 phổ biến từ 20-40 mm/tháng, có nơi cao hơn; tháng 3 phổ biến từ 30-70 mm, có nơi cao hơn.

Lưu vực sông Mê Kông: Tháng 1-3, tổng lượng mưa khu vực thượng lưu và trung lưu phổ biến ở mức xấp xỉ so với trung bình nhiều năm, riêng tháng 3, khu vực thượng lưu phổ biến thấp hơn từ 10-20% so với trung bình nhiều năm cùng thời kỳ. Tháng 1, khu vực hạ lưu phổ biến cao hơn từ 5-15%, tháng 2-3, phổ biến cao hơn từ 10-30% so với trung bình nhiều năm cùng kỳ.

"Từ tháng 1-3, ít có khả năng xuất hiện bão, áp thấp nhiệt đới trên khu vực Biển Đông (trung bình nhiều năm trên Biển Đông là 0,6 cơn, đổ bộ vào đất liền là 0 cơn). Ngoài ra, trên phạm vi cả nước có khả năng xảy ra các hiện tượng thời tiết nguy hiểm như dông, lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh.", ông Nguyễn Đức Hòa thông tin.

Trước các hình thái thời tiết trên, các chuyên gia khí tượng thủy văn khuyến cáo, bão, áp thấp nhiệt đới, gió mạnh, sóng lớn và không khí lạnh ảnh hưởng đến các hoạt động cùa tàu thuyền. Hiện tượng nắng nóng, mưa lớn và dông, lốc, sét, mưa đá, rét đậm, rét hại, sương muối … có thể ảnh hưởng tiêu cực đến các hoạt động sản xuất và sức khỏe cộng đồng, cây trồng, vật nuôi…

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, thời tiết, khí hậu ngày càng diễn biến phức tạp với nhiều hình thái nguy hiểm, cực đoan như mưa lớn trong thời gian ngắn, lũ quét, sạt lở đất… Do đó, cơ quan khí tượng thủy văn kiến nghị chính quyền địa phương và người dân thường xuyên cập nhật và tích hợp thông tin dự báo, cảnh báo khí tượng thủy văn trong các bản tin ngắn hạn 1-3 ngày trên website của Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia tại địa chỉ: nchmf.gov.vn, cũng như qua các đài khí tượng thủy văn tỉnh, thành phố và khu vực. Đồng thời cập nhật thông tin mới nhất qua các phương tiện truyền thông đại chúng chính thống để chủ động, kịp thời điều chỉnh các kế hoạch sản xuất, phương án ứng phó phù hợp, đặc biệt là phương án vận hành hồ chứa phù hợp, bảo đảm an toàn công trình và vùng hạ du, cùng với đó đảm bảo an toàn cho các hoạt động sản xuất và dân sinh.