Các "ông lớn" công nghệ phải trả tiền cho cơn khát điện AI

Tổng thống Mỹ Donald Trump cùng các thống đốc vùng Đông Bắc Mỹ sẽ chỉ đạo công ty vận hành lưới điện PJM Interconnection LLC, đơn vị vận hành lưới điện lớn nhất quốc gia, tổ chức một cuộc đấu giá điện khẩn cấp nhằm buộc các tập đoàn công nghệ khổng lồ phải chi trả cho việc xây dựng một loạt nhà máy điện mới. Động thái chưa từng có tiền lệ này dự kiến được công bố ngày 16/1 theo giờ Mỹ nhằm dập tắt những lo ngại về việc các trung tâm dữ liệu đang đẩy chi phí năng lượng lên cao.

Theo sáng kiến trên, chính quyền và các thống đốc tại những bang được PJM Interconnection LLC cung cấp điện sẽ chỉ đạo đơn vị vận hành lưới điện này tổ chức một cuộc đấu giá điện tin cậy, tạo cơ hội cho các công ty công nghệ và những đơn vị vận hành dữ liệu quy mô lớn đấu thầu các hợp đồng thời hạn 15 năm cho nguồn phát điện mới. Một quan chức cơ quan hành pháp Mỹ Nhà Trắng đề nghị giấu tên cho biết nếu PJM Interconnection LLC thực hiện kế hoạch này, quy mô có thể rất lớn với các hợp đồng hỗ trợ xây dựng những nhà máy điện mới trị giá khoảng 15 tỷ USD. Hiện PJM Interconnection LLC chưa đưa ra phản hồi ngay lập tức đối với vấn đề liên quan.

Sáng kiến mới sẽ được thể hiện dưới hình thức một tuyên bố do Hội đồng Điều hành Năng lượng Quốc gia Mỹ cùng thống đốc các bang Pennsylvania, Ohio, Virginia và các bang khác ký kết, nhằm phản ứng trước lo ngại ngày càng tăng về việc nhu cầu điện năng đang vượt xa nguồn cung trong khu vực do PJM Interconnection LLC quản lý, vốn phục vụ hơn 67 triệu người.

Kế hoạch này cũng tìm cách giải quyết căng thẳng đang gia tăng về cách thức Mỹ có thể cung cấp điện cho các trung tâm dữ liệu ngốn nhiều năng lượng, vốn được xem là cần thiết để giúp nước này giành chiến thắng trong cuộc cạnh tranh toàn cầu nhằm thống trị trí tuệ nhân tạo (AI)) mà không đồng thời làm tăng hóa đơn tiện ích của người tiêu dùng.

Tổng thống Trump đã nhiều lần mô tả về việc các nhà máy điện được xây dựng bên cạnh những trung tâm dữ liệu và ông đã khẳng định lại ý tưởng này trong một bài đăng trên mạng xã hội gần đây rằng các công ty công nghệ lớn xây dựng trung tâm dữ liệu phải tự chi trả chi phí của chính họ. Ông Trump tuyên bố không muốn người dân Mỹ phải trả hóa đơn tiền điện cao hơn vì các trung tâm dữ liệu.

Những lo ngại về chi phí sinh hoạt hiện đang đè nặng lên nỗ lực của đảng Cộng hòa nhằm duy trì quyền kiểm soát Hạ viện và Thượng viện Mỹ trong cuộc bầu cử vào tháng 11 này. Trong khi ông Trump nhấn mạnh việc giá dầu và xăng giảm mạnh kể từ khi ông nhậm chức vào tháng 1/2025, giá điện đã tăng lên do nhu cầu tăng cao và đang có sự phản ứng dữ dội đối với các trung tâm dữ liệu, vốn là tác nhân thúc đẩy sự gia tăng này. Giá bán lẻ điện trung bình tại Mỹ đã tăng 7,4% trong tháng 9/2025 lên mức kỷ lục 18,07 xu/kWh, mức tăng lớn nhất kể từ tháng 12/2023. Giá điện sinh hoạt thậm chí còn tăng cao hơn khi tăng 10,5% trong giai đoạn từ tháng 1-8/2025, đánh dấu một trong những mức tăng lớn nhất trong hơn một thập kỷ.