Cần Thơ bàn giải pháp thu mua, xuất khẩu gạo

Ngày 15/4, tại buổi chủ trì làm việc với các doanh nghiệp thu mua, xuất khẩu gạo, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Cần Thơ Vương Quốc Nam khẳng định thành phố luôn đồng hành cùng doanh nghiệp trong phát triển sản xuất và tiêu thụ lúa gạo.

Hiện nay, vụ lúa Đông Xuân 2025 - 2026 trên địa bàn thành phố đang bước vào giai đoạn thu hoạch với sản lượng lớn. Theo báo cáo, tổng diện tích lúa chưa thu hoạch còn khoảng 119.837 ha, sản lượng ước đạt khoảng 867.629 tấn; trong khi đó, tổng sản lượng toàn vụ dự kiến đạt trên 2,2 triệu tấn.

Tuy nhiên, tình hình tiêu thụ đang gặp nhiều khó khăn. Giá lúa có xu hướng giảm, hiện ở mức trung bình khoảng 6.100 đồng/kg, chưa đảm bảo lợi nhuận hợp lý cho người nông dân. Tiến độ thu mua của doanh nghiệp còn chậm so với tiến độ thu hoạch. Chi phí sản xuất tăng cao, ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả sản xuất. Áp lực tồn kho lớn trong thời điểm thu hoạch tập trung. Công tác kết nối cung - cầu còn chưa kịp thời, chưa sát với nhu cầu thực tế.

Theo Phó Chủ tịch Vương Quốc Nam, những khó khăn này nếu không được xử lý kịp thời sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến thu nhập của người nông dân, tác động đến ổn định sản xuất nông nghiệp và phát triển kinh tế - xã hội của thành phố. Do đó, việc triển khai đồng bộ các giải pháp theo chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ tại Công điện số 21/CĐ-TTg ngày 11/3/2026 về việc điều hành sản xuất và tiêu thụ lúa gạo trong tình hình mới là yêu cầu cấp bách, với tinh thần ổn định thị trường, đảm bảo lợi ích hài hòa giữa nông dân - doanh nghiệp - Nhà nước.

Trong bối cảnh đó, thành phố Cần Thơ tổ chức cuộc họp với mong muốn được lắng nghe ý kiến từ các doanh nghiệp, cùng nhau trao đổi, chia sẻ thông tin và tìm giải pháp phù hợp để hỗ trợ tiêu thụ lúa cho người dân một cách hiệu quả, bền vững. Lãnh đạo thành phố Cần Thơ mong các doanh nghiệp, với kinh nghiệm và năng lực của mình, quan tâm trao đổi cụ thể về kế hoạch thu mua trong thời gian tới; đồng thời, chia sẻ những khó khăn, vướng mắc để các cơ quan của thành phố có thể kịp thời phối hợp, hỗ trợ trong phạm vi thẩm quyền.

Về phía UBND thành phố, Phó Chủ tịch Vương Quốc Nam cam kết sẽ tạo điều kiện thuận lợi nhất về thông tin, kết nối, cũng như phối hợp tháo gỡ các khó khăn phát sinh, nhằm giúp doanh nghiệp yên tâm trong quá trình thu mua, chế biến và tiêu thụ lúa gạo.

Nhằm thực hiện tốt công tác thu mua, xuất khẩu gạo trong thời gian tới, Phó Chủ tịch Vương Quốc Nam đề nghị các sở, ngành chức năng của thành phố cần tập trung thực hiện tốt một số nội dung trọng tâm như sau:

Sở Công Thương Cần Thơ chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan cập nhật thường xuyên thông tin thị trường trong nước và xuất khẩu, kịp thời cung cấp cho doanh nghiệp và địa phương; tăng cường kết nối cung - cầu, làm đầu mối điều phối giữa doanh nghiệp và các vùng nguyên liệu, đảm bảo thu mua đồng bộ, tránh tình trạng nơi thừa - nơi thiếu.

Sở đẩy mạnh xúc tiến thương mại, mở rộng thị trường xuất khẩu, đặc biệt là các thị trường tiềm năng. Theo dõi sát tình hình thu mua của doanh nghiệp, tổng hợp, báo cáo UBND thành phố định kỳ và đột xuất; chủ động đề xuất giải pháp điều phối thu mua giữa các doanh nghiệp khi cần thiết.

Sở Nông nghiệp và Môi trường Cần Thơ cung cấp đầy đủ, chính xác thông tin về diện tích, sản lượng, tiến độ thu hoạch, cơ cấu giống và chất lượng lúa. Sở phối hợp với địa phương kết nối doanh nghiệp với hợp tác xã, tổ hợp tác, vùng nguyên liệu. Hướng dẫn nông dân thu hoạch, bảo quản đúng kỹ thuật, hạn chế thất thoát, nâng cao chất lượng; định hướng sản xuất gắn với nhu cầu thị trường, tăng tỷ lệ giống chất lượng cao; tăng cường xây dựng và củng cố các mô hình liên kết chuỗi giá trị lúa gạo.

Ông Vương Quốc Nam cũng đề nghị Ngân hàng Nhà nước Chi nhánh Khu vực 14 chỉ đạo các tổ chức tín dụng tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp tiếp cận vốn vay phục vụ thu mua lúa gạo. Xem xét cơ chế gia hạn nợ, cơ cấu lại thời hạn trả nợ đối với các doanh nghiệp gặp khó khăn. Thông tin rõ các chương trình tín dụng ưu đãi trong lĩnh vực nông nghiệp. Phối hợp với các sở, ngành tháo gỡ kịp thời các vướng mắc về vốn.

Hội Nông dân thành phố phối hợp chặt chẽ với chính quyền địa phương nắm bắt tình hình thực tế của nông dân, phản ánh kịp thời những khó khăn, vướng mắc. Vận động nông dân hợp tác với doanh nghiệp trong thu hoạch, tiêu thụ, tránh tình trạng bán tháo. Tăng cường tuyên truyền, ổn định tâm lý người dân, nâng cao nhận thức về liên kết sản xuất - tiêu thụ.

Đối với các doanh nghiệp thu mua, chế biến, sản xuất gạo cần chủ động xây dựng và công bố kế hoạch thu mua cụ thể, bao gồm sản lượng, tiến độ, địa bàn thu mua. Tăng cường thu mua trong giai đoạn cao điểm, góp phần tiêu thụ kịp thời sản lượng lúa cho người nông dân. Thực hiện thu mua theo cơ chế thị trường nhưng không để xảy ra tình trạng ép giá, ngưng mua. Chủ động chia sẻ khó khăn với người nông dân, đảm bảo lợi ích hài hòa, phản ánh kịp thời các vướng mắc về vốn, logistics, thủ tục để thành phố xem xét, hỗ trợ.

UBND thành phố Cần Thơ giao Sở Công Thương là cơ quan đầu mối, phối hợp các đơn vị liên quan theo dõi, đôn đốc và tổng hợp tình hình thực hiện các nhiệm vụ nêu trên, định kỳ báo cáo UBND thành phố để chỉ đạo xử lý các vấn đề phát sinh.

“Thành phố cũng rất mong nhận được sự đồng hành, chia sẻ từ cộng đồng doanh nghiệp, đặc biệt trong giai đoạn cao điểm hiện nay, góp phần cùng địa phương hỗ trợ tiêu thụ sản phẩm cho người nông dân, ổn định thị trường và phát triển sản xuất nông nghiệp bền vững”, ông Vương Quốc Nam nhấn mạnh.