Căng mình chống lũ, giữ sinh kế vùng trũng Đồng Tháp

Nước lũ đã nhấn chìm nhiều diện tích lúa, cây ăn quả…. Nhiều nông dân cùng chính quyền địa phương căng mình chống lũ, bảo vệ diện tích đất sản xuất.

Căng mình chống lũ

Chiều muộn, tiếng máy cưa cây vẫn vang dội, hàng chục người dân cùng nhau đốn cây, thuê kobe (máy xúc) đóng cọc, múc đất gia cố những đoạn đê yếu để bảo vệ khoảng 100 ha lúa 20 ngày tuổi trong khu ô bao gần Cụm dân cư Tân Công Sính (xã Phương Thịnh). Bởi, mực nước dâng lên mấp mé mặt đê bao, nước tràn qua những đoạn thấp vào ruộng. Vừa tích cực gia cố đê, người dân vừa cố gắng bơm nước ra ngoài, cứu lúa.

Ông Trịnh Minh Sơn ở ấp 1, xã Phương Thịnh cho hay: "Lũ năm nay lên quá cao, hiện mực nước trong ruộng và ngoài đê chênh lệch từ 2m trở lên. Trước tình hình này, chúng tôi phân công nhau trực và đi tuần tra ban đêm nhằm kịp thời ứng phó. Mấy ngày nay, tôi cùng nhiều người dân có đất sản xuất trong khu vực cùng nhau đắp đất, tu sửa những đoạn đê thấp. Chúng tôi đổ vốn vào nhiều rồi nên phải cố gắng giữ đê bao để bảo vệ lúa".

Toàn xã Phương Thịnh có gần 900 ha sản xuất lúa, đến nay đã xuống giống vụ Đông Xuân năm 2025 - 2026 hơn 7.500ha; khoảng 250 ha trồng cây ăn quả như: mít, sầu riêng… Đa số các đê bao bị nước lũ uy hiếp. Chính quyền xã cùng người dân đang tổ chức ứng trực, gia cố đê, nỗ lực để vệ diện tích đất sản xuất. Tuy nhiên, có những đoạn đê quá "mỏng" không trụ nổi trước con nước lớn.

Một đoạn của đê bao bờ Đông kênh 5 Phước (ấp 2A, xã Phương Thịnh) bị vỡ vào rạng sáng ngày 23/10. Ông Nguyễn Chơn Thiện, Trưởng Phòng Kinh tế xã Phương Thịnh cho hay, Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự xã đã khẩn trương huy động lực lượng Công an, Quân sự cùng người dân với trên 70 người và điều động 2 chiếc kobe đến hiện trường, phối hợp với lực lượng tại chỗ gia cố đoạn đê bị vỡ.

Tuy nhiên, sau hơn 7 giờ nỗ lực khắc phục, việc gia cố đoạn bị vỡ thất bại vì mực nước chênh lệch giữa mặt ruộng và bên ngoài đê khoảng 2,5m, áp lực nước rất lớn. Qua thống kê sơ bộ, diện tích thiệt hại khoảng 155 ha, bao gồm: 148 ha lúa (từ 15 - 20 ngày tuổi), 4 ha sen, 3 ha cây ăn quả, ước tổng thiệt hại khoảng 2 tỷ đồng. UBND xã đề xuất tỉnh có hỗ trợ để nông dân sớm vượt qua khó khăn.

Cách đó không xa, người dân và chính quyền địa phương cũng nỗ lực gia cố ngày đêm nhằm giữ hơn 133 ha lúa đã xuống giống gần một tháng tại khu đê bao Trạm bơm Thạnh Lợi 5 (ấp 2, xã Trường Xuân). Tuy nhiên, lũ lên cao kết hợp với mưa to, nước quá lớn nên việc cứu đê không thành công, có đoạn bị vỡ, làm ngập cả cánh đồng. Ông Võ Văn Ký ở ấp 2, xã Trường Xuân cho biết, trong hàng chục năm qua, năm nay là nước lũ cao nhất, ngập đê bao từ 30 - 50 cm. Nhiều ngày qua, 2 ha lúa của ông bị chìm trong nước sâu hơn 2m nên xem như mất trắng, trong khi ông đã đầu tư vào hơn 20 triệu đồng để làm đất, mua lúa giống, vật tư nông nghiệp…

Tăng cường ứng phó ngập lụt

Theo dự báo của Đài Khí tượng thủy văn tỉnh Đồng Tháp, trong khoảng thời gian từ ngày 16 - 30/10/2025, lũ kết hợp triều cường làm cho mực nước các sông trên địa bàn tỉnh lên cao, đỉnh triều cao nhất đợt này ở mức trên báo động cấp III từ 0,2 - 0,3 m. Những khu vực trũng, thấp, vùng ven sông, vùng ngoài đê bao thuộc nội đồng Tháp Mười, khu vực phía Tây Nam và hạ nguồn có nguy cơ ngập diện rộng như các xã Trường xuân, Tháp Mười, Phương Thịnh, Lấp Vò, Lai Vung, Phú Hựu, Tân Nhuận Đông, Hậu Mỹ, An Hữu, Ngũ Hiệp, Hiệp Đức, Cái Bè và các phường Cai Lậy, Cao Lãnh, Sa Đéc với độ sâu ngập lụt lớn nhất từ 1 - 1,5 m; đồng thời, có nguy cơ sạt lở đất tại các vùng trũng, thấp, ven sông, ngoài đê bao, uy hiếp các khu vực có đê bao thấp, yếu chưa chắc chắn gây thiệt hại sản xuất, giao thông, tài sản, ảnh hưởng đời sống và kinh tế - xã hội địa phương.

Ông Khương Lê Bình, Giám đốc Đài Khí tượng thủy văn tỉnh Đồng Tháp cho biết, so với cùng kỳ năm 2024, những ngày qua, mực nước khu vực đầu nguồn của tỉnh Đồng Tháp cao hơn khoảng từ 0,5 đến 0,8 m; mực nước khu vực nội đồng Tháp Mười cao hơn khoảng từ 0,4 đến 0,6 m; mực nước khu vực cuối nguồn ở mức cao hơn khoảng từ 0,3 đến 0,5 m. Nhận định trong 5 ngày tới, mực nước tại khu vực đầu nguồn và cuối nguồn xuống dần, mực nước khu vực nội đồng Tháp Mười dao động ở mức hiện nay và còn chịu tác động của lượng mưa to tại chỗ.

UBND tỉnh Đồng Tháp đã có văn bản chỉ đạo các sở, ban, ngành, các đơn vị liên quan và UBND xã, phường tăng cường, chủ động ứng phó ngập lụt do ảnh hưởng lũ kết hợp kỳ triều cường cuối tháng 10 và ảnh hưởng bão số 12.

Theo đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường theo dõi, phối hợp chặt chẽ với Đài Khí tượng thủy văn tỉnh Đồng Tháp, các cơ quan, đơn vị liên quan cập nhật và thông tin đầy đủ, kịp thời các bản tin dự báo bão, tình hình khí tượng, thủy văn, bản tin cảnh báo lũ đến các địa phương, đơn vị liên quan biết chủ động biện pháp ứng phó.

Bên cạnh đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường tăng cường công tác kiểm tra, đánh giá toàn diện mức độ an toàn của hệ thống đê bao, công trình thủy lợi và tiêu thoát nước phục vụ sản xuất nông nghiệp; rà soát, các vị trí xung yếu, khu ô bao chưa đảm bảo an toàn, có nguy cơ tràn, vỡ trong đợt lũ, triều cường giữa tháng 10/2025; kịp thời cảnh báo địa phương, thực hiện các biện pháp gia cố, bảo vệ an toàn sản xuất và đời sống nhân dân.

Mặt khác, UBND xã, phường theo dõi chặt chẽ diễn biến thời tiết, thường xuyên cập nhật, cung cấp đầy đủ các bản tin dự báo, cảnh báo bão, mưa, lũ, triều cường để các cơ quan, đơn vị và người dân kịp thời nắm bắt, chủ động triển khai biện pháp phòng tránh, ứng phó hiệu quả, đặc biệt trong thời điểm xuất hiện đỉnh triều. Cùng với đó, huy động tối đa nguồn lực, khẩn trương gia cố, bảo vệ an toàn các tuyến đê bao, vị trí xung yếu có nguy cơ vỡ, tràn; tổ chức trực, tuần tra thường xuyên các tuyến đê bao xung yếu, chuẩn bị đầy đủ vật tư, thiết bị, nhân lực sẵn sàng triển khai khi có tình huống khẩn cấp gây mất an toàn đê bao, cống, trạm bơm.