Căng thẳng thương mại - mối nguy tiềm ẩn cho thị trường việc làm Mỹ

Các nhà kinh tế và quan chức cấp cao của Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) cho rằng nguy cơ thị trường việc làm của Mỹ suy yếu đang gia tăng, nguyên nhân chủ yếu đến từ cuộc chiến thương mại mà Tổng thống Donald Trump khởi xướng. Nhận định này được nêu trong biên bản cuộc họp chính sách mới nhất của Fed, vừa được công bố hôm 28/5.

Trong cuộc họp ngày 6–7/5, các chuyên gia kinh tế của Fed đã nâng dự báo lạm phát cho năm nay, đồng thời hạ triển vọng tăng trưởng kinh tế Mỹ. Các nhà hoạch định chính sách của Fed cũng lo ngại liệu sự vững vàng của thị trường lao động nước này có thể duy trì được hay không, nhất là trong bối cảnh Mỹ tiếp tục thực hiện chính sách thuế quan không nhất quán.

Biên bản của Fed nêu rõ: “Các nhà hoạch định chính sách Fed đánh giá rằng có nguy cơ thị trường lao động Mỹ sẽ suy yếu trong vài tháng tới, và triển vọng thị trường việc làm còn rất nhiều bất định. Kết quả sẽ phụ thuộc lớn vào diễn biến chính sách thương mại cũng như các chính sách liên bang khác”.

Đầu tháng này, Fed đã quyết định giữ nguyên lãi suất chủ chốt lần thứ ba liên tiếp, cho thấy xu hướng chờ đợi định hướng chính sách rõ ràng hơn của ông Trump và phản ứng của nền kinh tế Mỹ trước các thay đổi lớn này.

Sự vững vàng của thị trường lao động cũng là lý do khiến Fed chưa phải cắt giảm lãi suất để hỗ trợ nền kinh tế. Tuy nhiên, tình hình có thể thay đổi nếu tình hình tuyển dụng chững lại hoặc giảm sút.

Một số quan chức Fed cho biết các doanh nghiệp và đối tác khảo sát kinh doanh của họ đang “hạn chế hoặc tạm dừng tuyển dụng do lo ngại bất ổn kéo dài”. Dù vậy, hiện tại thị trường lao động Mỹ vẫn chưa cho thấy dấu hiệu đáng lo ngại. Tháng 4/2025, tỷ lệ thất nghiệp của nước này chỉ ở mức thấp 4,2%, và nền kinh tế lớn nhất thế giới tạo thêm 177.000 việc làm mới. Số đơn xin trợ cấp thất nghiệp cũng duy trì ở mức thấp.

Tăng trưởng việc làm tại Mỹ trong tháng 4/2025 đã chậm lại nhưng vẫn vượt mức dự báo, trong khi tỷ lệ thất nghiệp duy trì ổn định. Bộ Lao động Mỹ cho biết, nền kinh tế lớn nhất thế giới đã tạo thêm 177.000 việc làm trong tháng 4/2025, giảm nhẹ so với con số 185.000 việc làm đã được điều chỉnh của tháng 3/2025.

Tuy nhiên, theo công ty phân tích thị trường Briefing.com, con số này vẫn cao hơn đáng kể so với mức dự báo 130.000 việc làm và nhỉnh hơn một chút so với mức tăng trung bình hàng tháng trong 12 tháng qua.

Sức khỏe của thị trường việc làm đóng vai trò quan trọng đối với triển vọng kinh tế Mỹ bởi đây chính là cách người Mỹ duy trì tiêu dùng – yếu tố chiếm khoảng 70% quy mô nền kinh tế. Nếu tình trạng sa thải lan rộng, người dân sẽ buộc phải cắt giảm chi tiêu, gây ra vòng xoáy suy giảm kinh tế và kéo theo làn sóng sa thải tiếp theo.

Tương lai của kinh tế Mỹ hiện phụ thuộc phần lớn vào diễn biến của cuộc chiến thương mại đang thay đổi từng ngày mà Tổng thống Trump khởi xướng. Căng thẳng thương mại leo thang kể từ đầu tháng 4/2025, khi ông Trump công bố mức thuế mới cao áp lên hàng hóa của hàng chục quốc gia. Sau đó, ông Trump đã hoãn áp dụng các mức thuế đối ứng này đến ngày 9/7. Kể từ đó, một số quốc gia đã phát tín hiệu sẵn sàng đàm phán và thậm chí tiến tới một thỏa thuận thương mại toàn diện với Mỹ. Ngày 8/5, Vương quốc Anh là đối tác đầu tiên công bố thỏa thuận thương mại với Mỹ.

Tiếp đó, ngày 12/5, Mỹ và Trung Quốc cùng thông báo sẽ giảm đáng kể thuế quan đối với hàng hóa của nhau trong vòng 90 ngày đầu tiên. Liên minh châu Âu (EU) cũng tuyên bố sẵn sàng đẩy nhanh đàm phán thương mại với Mỹ, khiến ông Trump rút lại cảnh báo áp thuế 50% lên hàng nhập khẩu từ EU. Sau đó, Tổng thống Trump cho biết sẽ gia hạn thời hạn áp thuế quan 50% đối với EU đến ngày 9/7, sau cuộc điện đàm với Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen.

Tuy nhiên, Mỹ vẫn còn hơn 100 thỏa thuận thương mại phải hoàn tất trước đầu tháng Bảy. Tuần trước, Bộ Thương mại Trung Quốc cho rằng Mỹ “làm suy yếu” khuôn khổ quan hệ thương mại hai bên vừa xây dựng ở Geneva (Thụy Sỹ), sau khi Chính phủ Mỹ cảnh báo các công ty không sử dụng chip AI của Huawei. Trung Quốc cũng khẳng định họ không có vai trò trong việc ngăn chặn fentanyl – chất gây nghiện mà ông Trump yêu cầu Trung Quốc phải kiểm soát.

Nguồn: https://www.vietnamplus.vn/cang-thang-thuong-mai-moi-nguy-tiem-an-cho-thi-truong-viec-lam-my-post1041380.vnp