Cảnh báo bẫy FOMO và bài học về tâm lý thép khi đầu tư vàng

Giữa bối cảnh giá vàng SJC "rơi" từ đỉnh 191,3 triệu đồng/lượng xuống 172 triệu đồng/lượng chiều ngày 31/1 chỉ trong 48 giờ qua, những lời khuyên từ các chuyên gia kinh tế trở thành "kim chỉ nam" đắt giá: "Đừng để tâm lý đám đông nhấn chìm tài sản của bạn".

Mức lỗ hơn 21 triệu đồng/lượng chỉ sau 2 ngày là cú sốc lớn đối với những ai trót "đu đỉnh".

Lý giải về sự biến động mạnh này, Chuyên gia kinh tế Nguyễn Trí Hiếu nhận định, giá vàng trong nước không đứng một mình mà đang bị chi phối mạnh mẽ bởi diễn biến thế giới.

"Hàng loạt yếu tố địa chính trị và kinh tế vĩ mô toàn cầu đang tác động trực tiếp lên giá vàng; trong đó, bất ổn chính trị quốc tế là nhân tố đầu tiên khiến dòng tiền trú ẩn tìm đến vàng", ông Hiếu phân tích. Khi thế giới bất định, vàng trở thành "hầm trú ẩn" an toàn nhất, nhưng khi căng thẳng hạ nhiệt hoặc có tin tức chốt lời từ các quỹ lớn, giá sẽ "rơi thẳng đứng".

Tại Việt Nam, vàng không chỉ là tài sản mà còn là văn hóa tích trữ. Ông Hiếu nhấn mạnh: "Trong các kênh đầu tư như vàng, chứng khoán, bất động sản, tiết kiệm, trái phiếu và tới đây là tiền kỹ thuật số, thì vàng vẫn là kênh đầu tư sôi nổi nhất. Tâm lý ưa chuộng vàng của người Việt có từ rất lâu đời và hiện đây vẫn là kênh đầu tư chưa thể thay thế."

Tuy nhiên, chính sự "ưa chuộng" này dễ biến thành con dao hai lưỡi khi thị trường biến động. Chuyên gia Nguyễn Trí Hiếu đưa ra cảnh báo về việc quản trị cảm xúc: "Nhà đầu tư không nên để tâm lý FOMO (sợ bỏ lỡ) chi phối quyết định. Tuyệt đối không vay mượn, không bán tháo các tài sản khác hay rút toàn bộ tiền gửi ngân hàng để dồn vào vàng."

Thay vì "đánh cược" tất cả vào màu vàng lấp lánh, ông Hiếu khuyên nhà đầu tư cần đa dạng hóa danh mục, cần phân bổ vốn hợp lý giữa vàng, chứng khoán, bất động sản, ngoại tệ và tiền gửi. Đây là nguyên tắc sống còn để bảo toàn vốn khi một kênh đầu tư gặp rủi ro.

Đồng quan điểm về việc cần giữ cái đầu lạnh, Chuyên gia tài chính, TS. Nguyễn Minh Phong cho rằng, nhà đầu tư cần tỉnh táo, tách mình ra khỏi hiệu ứng đám đông.

Ông Phong phân biệt rất rõ giữa hai thái cực: đầu cơ và tích lũy. "Hãy cẩn thận theo dõi thị trường vàng trong nước cũng như thị trường thế giới vì giá vàng có thể lên, xuống bất kỳ lúc nào. Nếu người nào muốn mua vàng để mà kinh doanh, mua đi bán lại (lướt sóng) thì rất rủi ro trong lúc này", TS. Nguyễn Minh Phong thẳng thắn cảnh báo. Khoản lỗ hơn 21 triệu đồng/lượng trong 2 ngày qua chính là minh chứng cho rủi ro này.

Theo các chuyên gia, thị trường vàng hiện tại không dành cho dân "tay mơ" thiếu kiến thức và kỷ luật. TS. Nguyễn Trí Hiếu nhấn mạnh một nguyên tắc mà các nhà đầu tư F0 thường bỏ qua, khi đầu tư vàng, mỗi nhà đầu tư cần xây dựng kỷ luật tài chính, xác định rõ điểm chốt lời và điểm cắt lỗ. Phải tránh tình trạng "tham không bán, sợ không cắt", dẫn đến thua lỗ nặng khi thị trường đảo chiều.

Những cơn biến động của giá vàng có thể chưa dừng lại. Chuyện của nhà đầu tư là phải trang bị kiến thức quản trị rủi ro. Các chuyên gia khuyến nghị, hãy coi vàng là kênh tích lũy phòng thân trong dài hạn, đừng biến nó thành canh bạc đỏ đen để rồi nhận về những bài học đắt giá.