Cập nhật các vấn đề mới về chính quyền địa phương 2 cấp trong Nghị định về đăng ký doanh nghiệp

Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Tâm cho biết, thực hiện nhiệm vụ được giao tại Nghị quyết số 01/NQ-CP của Chính phủ về nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và dự toán ngân sách nhà nước năm 2024, ngày 15/10/2024, Bộ Kế hoạch và Đầu tư (nay là Bộ Tài chính) đã có Tờ trình số 8485/TTr-BKHĐT trình Chính phủ hồ sơ dự thảo Nghị định về đăng ký doanh nghiệp. Dự thảo Nghị định đã được Bộ Tài chính xây dựng theo đúng quy định tại Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2015.

Tuy nhiên, thời gian qua, Đảng, Nhà nước ta đã có nhiều chủ trương, chính sách quan trọng về việc sắp xếp đơn vị hành chính các cấp và phát triển kinh tế - xã hội; trong đó, rất nhiều nội dung có ảnh hưởng trực tiếp đến các quy định tại dự thảo Nghị định về đăng ký doanh nghiệp, đòi hỏi Bộ Tài chính cần tiếp tục nghiên cứu, sửa đổi, bổ sung để đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ trong thời kỳ mới.

Cụ thể như Nghị quyết 60-NQ/TW Hội nghị Trung ương 11 Đảng khóa XIII liên quan đến sắp xếp, sáp nhập, hợp nhất đơn vị hành chính cấp tỉnh, cấp xã; Nghị quyết số 68-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân; dự án Luật Doanh nghiệp sửa đổi sẽ được Quốc hội thông qua tại Kỳ họp thứ 9, Quốc hội khóa XV và có hiệu lực từ tháng 7/2025. Do vậy, một số nội dung tại Nghị định số 01/2021/NĐ-CP về đăng ký doanh nghiệp sẽ phải sửa đổi, bổ sung để quy định cụ thể các nội dung được Luật giao và bảo đảm phù hợp với nội dung của Luật.

Để phù hợp với tình hình thực tiễn, đáp ứng yêu cầu "kết thúc hoạt động của đơn vị hành chính cấp huyện và tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp"; yêu cầu, nhiệm vụ mới của Nghị quyết 68-NQ/TW và các nội dung dự kiến sửa đổi, bổ sung của Luật Doanh nghiệp, Bộ Tài chính kiến nghị Chính phủ cho phép lùi thời hạn ban hành Nghị định thay thế Nghị định số 01/2021/NĐ-CP, bảo đảm Nghị định này có hiệu lực cùng thời điểm với Luật Doanh nghiệp sửa đổi.

Bộ Tài chính cũng đề nghị Chính phủ giao Bộ xây dựng Nghị định sửa đổi Nghị định số 01/2021/NĐ-CP, Nghị định số 92/2024/NĐ-CP, Nghị định số 79/2019/NĐ-CP, Nghị định số 113/2024/NĐ-CP theo trình tự, thủ tục rút gọn để phân cấp, phân quyền cho UBND cấp xã (hoặc cơ quan chuyên môn của UBND cấp xã) giải quyết thủ tục đăng ký tổ hợp tác, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã và hộ kinh doanh (hai thủ tục đăng ký hiện đang do Phòng Tài chính-Kế hoạch thuộc UBND cấp huyện giải quyết) và một số nội dung khác có liên quan, thực hiện từ 1/7/2025.

Đại diện Bộ Tư pháp cho rằng, việc ban hành Nghị định thay thế Nghị định số 01/2021 nên lùi lại sau khi sắp xếp xong bộ máy. Cần làm sớm Nghị định sửa đổi 4 Nghị định trên theo trình tự, thủ tục rút gọn để đáp ứng mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.

Theo Phó Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Đỗ Ngọc Huỳnh, đây là nghị định có nội dung rất quan trọng. Bộ Tài chính cần căn cứ nội hàm sửa Luật doanh nghiệp, phân cấp khi thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp, Nghị quyết 68 và dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về cơ chế chính sách đặc thù, chủ động rà soát, hoàn thiện dự thảo Nghị định để trình lại, lấy ý kiến thành viên Chính phủ, sẵn sàng cho ban hành trước 1/7 để có hiệu lực từ ngày 1/7.

Cơ bản thống nhất với đề xuất lùi thời hạn ban hành Nghị định thay thế Nghị định về đăng ký doanh nghiệp để cập nhật các nội dung mới trên cơ sở thực hiện quy trình thủ tục theo quy định, bảo đảm trình ban hành trước 1/7/2025, Phó Thủ tướng Nguyễn Chí Dũng nêu rõ, phải bắt tay vào làm ngay, khẩn trương, rà soát, cập nhật ngay các vấn đề mới với tinh thần khẩn trương. Liên quan đến chính quyền 2 cấp, việc triển khai đăng ký doanh nghiệp như thế nào, giao cho xã và sở ra sao, trên tinh thần phân cấp, phân quyền.

Bên cạnh đó, cần cắt giảm các thủ tục, áp dụng số hóa vào quy trình này. Cập nhật các chủ trương, quy định mới trong Nghị quyết 68-NQ/TW và Nghị quyết 57-NQ/TW để sửa một lần đáp ứng được ngay yêu cầu, không bị vướng mắc trong quá trình thực hiện. Bộ Tài chính tiếp thu ý kiến các bộ, ngành, giải trình, chỉnh sửa dự thảo nghị định, thời gian phải đảm bảo tiến độ ban hành trước 1/7.

Về giải quyết thủ tục đăng ký tổ hợp tác, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã và hộ kinh doanh, Phó Thủ tướng đồng ý Bộ Tài chính chủ trì, xây dựng ngay nghị định sửa đổi các nghị định liên quan, giao cho cấp xã thực hiện nhiệm vụ này, theo tinh thần phân cấp, phân quyền triệt để, để hộ kinh doanh và hợp tác xã không bị đứt quãng trong đăng ký hoạt động.