Chống tham nhũng, tiêu cực nhìn từ vụ Việt Á

Bộ Chính trị đề nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng xem xét, thi hành kỷ luật đối với ông Chu Ngọc Anh (Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Bí thư Ban Cán sự Đảng, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội, nguyên Bí thư Ban Cán sự Đảng, nguyên Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ) và ông Nguyễn Thanh Long (Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Ban Cán sự Đảng, Bộ trưởng Bộ Y tế).

* Cuộc chiến không ngừng, không nghỉ

Ngày 20/1, tại Hà Nội, Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, tiêu cực họp phiên thứ 21 để kiểm điểm, đánh giá kết quả hoạt động năm 2021 và cho ý kiến về Chương trình công tác năm 2022.

Phát biểu tại phiên họp, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng, Trưởng ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, nhấn mạnh rằng dù trong năm 2021 dịch COVID-19 có nhiều diễn biến phức tạp, song Ban Chỉ đạo tiếp tục đổi mới, duy trì nền nếp, chỉ đạo sâu sát, toàn diện các mặt công tác và với tinh thần không ngừng, không nghỉ, không vì chống dịch mà chùng xuống, không xử lý, mà ngược lại làm ngày càng quyết liệt, bài bản, ngày càng có hiệu quả hơn, được cán bộ, đảng viên và nhân dân đồng tình, tin tưởng, ủng hộ, đánh giá cao.

Đồng chí Tổng Bí thư, Trưởng ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, điểm lại những kết quả đạt được năm 2021 trong cuộc chiến chống lại cái xấu, cái ác.

Nổi bật trong số này là sự tập trung điều tra, xử lý nghiêm nhiều vụ án, vụ việc tiêu cực xảy ra trong lĩnh vực giáo dục, y tế, và mới đây nhất là Vụ án vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng; đưa hối lộ, nhận hối lộ; lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ xảy ra tại Công ty Cổ phần Công nghệ Việt Á, CDC Hải Dương, các đơn vị, địa phương liên quan.

Đây là vụ án đặc biệt nghiêm trọng, liên quan đến nhiều cấp, nhiều ngành, địa phương, dư luận đặc biệt quan tâm và yêu cầu khẩn trương điều tra làm rõ để xử lý nghiêm các cán bộ vi phạm.

Thực tế cho thấy, liên quan đến Công ty Việt Á, vào thời điểm cuối tháng 5 đã có 58 cán bộ bị khởi tố, bắt giam. Mở đầu là ngày 10/12/2021, khi Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an khám xét trụ sở Việt Á và 16 địa điểm tại 8 địa phương, trong đó có Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Hải Dương, Bình Dương, Long An...

Sau đó, Phan Quốc Việt, Tổng Giám đốc Công ty Việt Á, cùng một số đồng sự bị khởi tố. Tiếp theo, nhiều cán bộ cấp vụ tại Bộ Y tế, Bộ Khoa học và Công nghệ, cũng bị khởi tố.

Đến tháng 3/2022, Cơ quan Điều tra hình sự Bộ Quốc phòng bắt tạm giam Thượng tá Hồ Anh Sơn, Phó Giám đốc Viện Nghiên cứu y dược học quân sự (Học viện Quân y), cùng Đại tá Nguyễn Văn Hiệu, Trưởng phòng Phòng Trang bị, vật tư (Học viện Quân y). Ngày 25/5, ông Nguyễn Huỳnh, Phó Trưởng phòng Phòng Quản lý giá thuộc Cục Quản lý dược (Bộ Y tế), bị bắt.

Trước đó, nhiều cán bộ, lãnh đạo Trung tâm Kiểm soát dịch bệnh (CDC) ở Nghệ An, Bình Dương, Nam Định, Thừa Thiên-Huế, Hà Giang, Hậu Giang, Đồng Tháp, Trà Vinh, Đắk Lắk … bị khởi tố, bắt giam do vi phạm về quy định đấu thầu, tham ô tài sản.

Về kỷ luật đảng, trong kỳ họp thứ 15, Ủy ban Kiểm tra Trung ương quyết định khai trừ ra khỏi Đảng đối với ông Trịnh Thanh Hùng, Ủy viên Ban Chấp hành Đảng bộ, Phó Bí thư Chi bộ, Phó Vụ trưởng Vụ Khoa học và Công nghệ các ngành kinh tế - kỹ thuật; cảnh cáo ông Phạm Công Tạc, Ủy viên Ban Cán sự Đảng, Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ; ông Nguyễn Thiện Thành, nguyên Bí thư Chi bộ, nguyên Giám đốc Văn phòng các chương trình trọng điểm cấp Nhà nước; ông Lê Bách Quang, Chủ tịch các Hội đồng tư vấn, Hội đồng nghiệm thu Đề tài khoa học nghiên cứu chế tạo bộ sinh phẩm xét nghiệm phát hiện COVID-19…

Tại cuộc tiếp xúc, cử tri Phan Quan Bách (phường Thanh Nhàn, quận Hai Bà Trưng) cho biết, nhân dân rất phấn khởi, đánh giá cao quyết tâm của Đảng, Nhà nước ta trong công tác phòng, chống tham nhũng - “không có vùng cấm, không có ngoại lệ, liên tục và ngày càng quyết liệt hơn”. Từ đó, những cán bộ có chức, có quyền mà thoái hóa, biến chất, kể cả cán bộ cấp cao, đã bị phát hiện, xử lý.

Cụ thể, liên quan đến vụ Việt Á, không chỉ có các vị thứ trưởng mà các vị bộ trưởng, nguyên bộ trưởng, các ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng cũng đang trong quy trình bị xử lý kỷ luật nghiêm khắc. 

Trong hai ngày 16 và 17/5, Ủy ban Kiểm tra Trung ương đã họp kỳ thứ 15. Ủy ban Kiểm tra Trung ương đề nghị Bộ Chính trị xem xét, thi hành kỷ luật đối với Ban Cán sự Đảng Bộ Khoa học và Công nghệ nhiệm kỳ 2016 - 2021 và ông Chu Ngọc Anh (Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Bí thư Ban Cán sự Đảng, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội, nguyên Bí thư Ban Cán sự Đảng, nguyên Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ); Ban Cán sự Đảng Bộ Y tế nhiệm kỳ 2016 - 2021 và ông Nguyễn Thanh Long (Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Ban Cán sự Đảng, Bộ trưởng Bộ Y tế).

Mới đây nhất, ngày 4/6, tại Trụ sở Trung ương Đảng, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã chủ trì cuộc họp của Bộ Chính trị, Ban Bí thư để xem xét, thi hành kỷ luật Ban Cán sự Đảng Bộ Khoa học và Công nghệ nhiệm kỳ 2016-2021, Ban Cán sự Đảng Bộ Y tế nhiệm kỳ 2016-2021.

Tại cuộc họp, sau khi xem xét đề nghị của Ủy ban Kiểm tra Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư nhận thấy, những vi phạm, khuyết điểm của Ban Cán sự Đảng Bộ Khoa học và Công nghệ nhiệm kỳ 2016-2021, Ban Cán sự Đảng Bộ Y tế nhiệm kỳ 2016-2021 gây hậu quả nghiêm trọng.

Các ông Chu Ngọc Anh, Nguyễn Thanh Long và Phạm Công Tạc (Ủy viên Ban Cán sự Đảng, Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ) đã suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống; vi phạm Quy định của Đảng và pháp luật của Nhà nước; vi phạm Quy định về những điều đảng viên không được làm, Quy định trách nhiệm nêu gương; gây hậu quả rất nghiêm trọng, làm thất thoát, lãng phí lớn ngân sách nhà nước; ảnh hưởng đến công tác phòng, chống dịch COVID-19; gây bức xúc trong xã hội; ảnh hưởng xấu đến uy tín của tổ chức đảng, Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Y tế.

Bộ Chính trị quyết định thi hành kỷ luật bằng hình thức cảnh cáo đối với Ban Cán sự Đảng Bộ Khoa học và Công nghệ nhiệm kỳ 2016-2021, Ban Cán sự Đảng Bộ Y tế nhiệm kỳ 2016-2021. Ban Bí thư quyết định thi hành kỷ luật bằng hình thức khai trừ ra khỏi Đảng đối với ông Phạm Công Tạc.

Bộ Chính trị đề nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng xem xét, thi hành kỷ luật đối với ông Chu Ngọc Anh và ông Nguyễn Thanh Long.

Trong Quy định số 22-QĐ/TW (ngày 28/7/2021) của Ban Chấp hành Trung ương Đảng về công tác kiểm tra, giám sát và kỷ luật Đảng, Điều 11 ghi rõ: Ban Bí thư, Bộ Chính trị quyết định các hình thức kỷ luật đảng viên, kể cả đảng viên là cán bộ thuộc diện Ban Bí thư, Bộ Chính trị quản lý; khiển trách, cảnh cáo Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương (kể cả Ủy viên Ban Bí thư, Ủy viên Bộ Chính trị) vi phạm phẩm chất chính trị, tư tưởng, đạo đức, lối sống, sinh hoạt đảng, thực hiện nhiệm vụ đảng viên. Trường hợp cách chức, khai trừ thì Ban Bí thư, Bộ Chính trị báo cáo Ban Chấp hành Trung ương xem xét, quyết định.

Ban Chấp hành Trung ương là cấp quyết định kỷ luật cuối cùng; quyết định các hình thức kỷ luật đảng viên, kể cả Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương, Ủy viên Bộ Chính trị, Ủy viên Ban Bí thư.

Như vậy, quyết định hình thức kỷ luật khiển trách hoặc cảnh cáo đối với hai ông Chu Ngọc Anh và Nguyễn Thanh Long (đều là Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng) thuộc thẩm quyền của Ban Bí thư, Bộ Chính trị. Còn quyết định hình thức kỷ luật cao hơn là cách chức, khai trừ thì thuộc thẩm quyền của Ban Chấp hành Trung ương.

Việc tiếp tục xem xét, quyết định kỷ luật đối với các cán bộ, kể cả cán bộ cấp cao, liên quan đến vụ Việt Á, được coi là một trong những vụ án trọng điểm năm 2022 thuộc diện Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, tiêu cực theo dõi, chỉ đạo. Theo đó, trong năm nay Ban Chỉ đạo tập trung đẩy nhanh tiến độ, xử lý dứt điểm các vụ án, vụ việc tham nhũng, tiêu cực nghiêm trọng, phức tạp, dư luận xã hội quan tâm./.