Chứng khoán Mỹ và châu Âu phục hồi mạnh sau tuần giao dịch đầy biến động

Tâm lý lạc quan của giới đầu tư quay trở lại sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump loại trừ khả năng tấn công quân sự vào Iran trước thềm bầu cử giữa kỳ, đồng thời công bố thỏa thuận giải tỏa nguồn cung nhiên liệu từ Nga.

Khép lại phiên giao dịch ngày 9/10, sắc xanh bao phủ Phố Wall. Chỉ số công nghiệp Dow Jones tăng 0,8% lên 51.654,95 điểm. Chỉ số S&P 500 tiến 0,6% lên 7.811,54 điểm, trong khi chỉ số công nghệ Nasdaq Composite cũng tăng 0,6% và đóng cửa ở mức 27.366,17 điểm.

Tại châu Âu, các thị trường chứng khoán chủ chốt cũng phục hồi ấn tượng. Chỉ số FTSE 100 tại London (Anh) tăng 1,1% lên 10.552,05 điểm, chỉ số DAX tại Frankfurt (Đức) tăng 1,1% lên 25.087,27 điểm, và chỉ số CAC 40 tại Paris (Pháp) nhích thêm 1,0% lên 7.805,68 điểm.

Thị trường chứng khoán châu Âu nhận thêm trợ lực lớn sau khi Liên minh châu Âu (EU) và Trung Quốc đạt thỏa thuận về việc điều tiết lượng xe lai điện (hybrid) xuất khẩu, giúp ngăn chặn hàng triệu ôtô Trung Quốc tràn vào thị trường này và xóa tan nỗi lo bùng nổ chiến tranh thương mại. Thông tin trên lập tức đưa giá cổ phiếu của các tập đoàn sản xuất ôtô như BMW, Renault và Volkswagen tăng hơn 2%.

Đà bứt phá trong phiên cuối tuần bắt nguồn từ những diễn biến hạ nhiệt bất ngờ trên mặt trận ngoại giao và năng lượng. Tổng thống Donald Trump cho biết Mỹ đang tiến hành các cuộc đàm phán mang tính xây dựng với Iran sau các thông tin về việc Nhà Trắng yêu cầu Lầu Năm Góc lên kế hoạch tấn công trước ngày bầu cử 3/11.

Đặc biệt, nhà lãnh đạo Mỹ thông báo đạt được thỏa thuận với Tổng thống Nga Vladimir Putin về việc cho phép giải phóng lượng lớn dầu diesel của Nga ra thị trường Mỹ và thế giới, đi kèm việc tạm thời nới lỏng các lệnh trừng phạt. Thỏa thuận này giúp thị trường giảm bớt nguy cơ xảy ra kịch bản tồi tệ nhất về khủng hoảng nguồn cung và lạm phát.

Dù vậy, căng thẳng cơ tại Trung Đông vẫn chưa dứt khi Iran tiếp tục phong tỏa eo biển Hormuz sau các đợt không kích từ cuối tháng 2/2026. Trong phiên 9/10, giá dầu thô Brent tăng nhẹ 0,4% lên 104,72 USD/thùng, trong khi dầu ngọt nhẹ Mỹ (WTI) tăng 0,4% lên 91,85 USD/thùng.

Trước đó, trong báo cáo Triển vọng Năng lượng Ngắn hạn ngày 6/10, Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA) đã nâng dự báo giá dầu Brent năm 2026 lên mức trung bình khoảng 98 USD/thùng (tăng 8%) và dự báo giá trong quý IV đạt khoảng 105 USD/thùng (cao hơn 14 USD so với dự báo trước).

EIA cũng nâng dự báo giá dầu Brent năm 2027 lên 84 USD/thùng (tăng 10 USD), đồng thời dự báo sản lượng khai thác dầu thô của Mỹ sẽ đạt mức kỷ lục 13,9 triệu thùng/ngày trong năm 2026 và tiếp tục lập đỉnh 14,3 triệu thùng/ngày trong năm 2027, trong bối cảnh nhu cầu tiêu thụ dầu của Mỹ dự kiến đạt 20,6 triệu thùng/ngày năm 2026 và 20,8 triệu thùng/ngày năm 2027.

Bên cạnh năng lượng, sức bật của nhóm cổ phiếu công nghệ và trí tuệ nhân tạo (AI) tiếp tục giữ vai trò xương sống dẫn dắt tâm lý thị trường. Trong phiên 9/10, cổ phiếu Microsoft tăng 2,4% và Amazon tiến 3,3%, giúp nhóm công nghệ xóa bớt đà lao dốc của phiên trước đó do những thông tin trái chiều quanh doanh thu của OpenAI.

Giới phân tích đánh giá nhóm “Magnificent 7” (gồm Nvidia, Alphabet, Amazon, Apple, Meta, Microsoft và Tesla) hiện chiếm hơn 34% tổng vốn hóa thị trường của chỉ số S&P 500, trong đó riêng Amazon dự kiến chi khoảng 200 tỷ USD vốn đầu tư trong năm 2026 cho AI, chip và robot.

Về phương diện chính sách tiền tệ, thị trường đang dần thích ứng với chu kỳ thắt chặt của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sau đợt tăng lãi suất hồi giữa tháng 9/2026, lần tăng lãi suất điều hành đầu tiên trong hơn 3 năm (kể từ tháng 7/2023). Biên bản cuộc họp tháng 9/2026 công bố trong tuần cho thấy nội bộ Fed vẫn chia rẽ sâu sắc giữa yêu cầu kiềm chế cú sốc giá năng lượng và mục tiêu kiểm soát lạm phát do nhu cầu.

Theo công cụ FedWatch của CME, khả năng Fed tiếp tục tăng lãi suất ngay trong cuộc họp tháng 10 hiện chỉ còn 17,2%, giảm từ mức 37,6% một tuần trước đó, trong khi xác suất tăng lãi suất vào tháng 12lên tới 69,2%.

Trước khi phục hồi mạnh vào phiên cuối tuần, các thị trường hai bờ Đại Tây Dương đã trải qua nhiều phiên biến động mạnh. Trong phiên mở màn tuần ngày 5/10, chứng khoán Mỹ và châu Âu diễn biến phân hóa sâu sắc.

Phố Wall khởi sắc khi Nasdaq tăng 1,1% lên đỉnh kỷ lục 27.477,31 điểm, nhờ cổ phiếu SpaceX tăng vọt 7,6% và Meta tăng 1,9%; Dow Jones nhích 0,2% lên 51.267,90 điểm và S&P 500 tăng 0,7% lên 7.773,95 điểm. Ngược lại, sắc đỏ bao trùm sàn Paris khi CAC 40 mất 0,8% xuống 7.834,10 điểm, chịu tác động bởi đà giảm gần 10% của cổ phiếu Schneider Electric sau thương vụ mua lại hãng phần mềm PTC của Mỹ với giá 22,6 tỷ USD.

Lợi suất trái phiếu chính phủ Pháp kỳ hạn 10 năm vọt lên 4,8%, mức cao nhất kể từ cuộc khủng hoảng nợ công Eurozone năm 2011 do lo ngại nợ công chạm gần 122% GDP. Cùng việc Tây Ban Nha bất ngờ kêu gọi bầu cử sớm, đồng euro đã rơi xuống mức thấp nhất trong 17 tháng so với đồng USD ở mức 1,1217 USD/euro và giảm xuống 84,84 xu Anh đổi 1 euro. Tại Anh và Đức, FTSE 100 nhích nhẹ 0,3% lên 10.497,94 điểm, còn DAX tăng dưới 0,1% lên 25.254,21 điểm.

Đến phiên 6/10, Phố Wall thăng hoa khi S&P 500 thiết lập mốc đỉnh lịch sử mới, có thời điểm chạm 7.844,52 điểm, vượt đỉnh cũ 7.830 điểm ghi nhận ngày 13/8, và lần đầu tiên trong lịch sử đóng cửa trên mốc 7.800 điểm, bất chấp lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm leo lên vùng 5,31%, mức cao nhất kể từ năm 2022.

Tuy nhiên, áp lực chốt lời và lo ngại lạm phát đã kích hoạt hai phiên giảm điểm liên tiếp sau đó. Trong phiên 7/10, đà tăng vượt mốc 100 USD/thùng của dầu Brent và đà bán tháo trái phiếu toàn cầu đã kéo Dow Jones giảm 341,11 điểm (0,66%) xuống 51.180,17 điểm, S&P 500 giảm 17,18 điểm (0,22%) xuống 7.801,75 điểm, chấm dứt chuỗi 4 phiên tăng, và chỉ số Nasdaq giảm 61,19 điểm (0,22%) xuống 27.538,69 điểm, chấm dứt 6 phiên tăng liên tiếp.

Sức ép bán tháo gia tăng trong phiên 8/10 khi tờ Financial Times đưa tin doanh thu quy đổi theo năm của OpenAI thấp hơn 20 tỷ USD so với mức công bố trước đó, chỉ đạt 50 tỷ USD thay vì 70 tỷ USD. Thông tin này khiến nhóm cổ phiếu sản xuất chip lao dốc 3,4% (dù đã tăng hơn 80% từ đầu năm). Giá dầu Mỹ tăng hơn 60% từ đầu năm cũng gia tăng áp lực lạm phát.

Chốt phiên 8/10, Nasdaq mất tới 345,35 điểm (1,25%) xuống 27.193,34 điểm, S&P 500 giảm 36,41 điểm (0,47%) xuống 7.765,36 điểm, trong khi chỉ số Dow Jones duy trì mức tăng nhẹ 51,77 điểm (0,10%) lên 51.231,64 điểm, trước khi thị trường bước vào phiên phục hồi khởi sắc ngày 9/10.