Chuyển đổi năng lượng xanh - động lực tăng trưởng bền vững

Chiều 21/4 tại TP. Hồ Chí Minh, Liên minh Tái chế Bao bì Việt Nam (PRO Việt Nam) phối hợp cùng Cục Biến đổi khí hậu (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam TP. Hồ Chí Minh và Báo Tuổi Trẻ công bố Dự án “Việt Nam Xanh 2026” và Hội thảo “Chuyển đổi năng lượng xanh - động lực tăng trưởng bền vững”. 

Đây là diễn đàn để các chuyên gia, nhà quản lý và doanh nghiệp cùng trao đổi, tìm kiếm giải pháp thúc đẩy chuyển đổi năng lượng xanh, nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng và giảm phát thải. 

Ông Bùi Minh Thạnh, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân TP. Hồ Chí Minh phát biểu tại Hội thảo. Ảnh: Thanh Vũ-TTXVN

Phát biểu tại hội thảo, ông Bùi Minh Thạnh, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân TP. Hồ Chí Minh nhấn mạnh, chuyển đổi xanh không còn là lựa chọn, mà là điều kiện tiên quyết để Thành phố duy trì vai trò đầu tàu kinh tế và nâng cao năng lực cạnh tranh. 

TP. Hồ Chí Minh đã xác định chuyến đổi xanh, chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo là ba trụ cột chiến lược xuyên suốt. Trong đó, Đề án chuyển đổi xanh giai đoạn 2025-2035 của Thành phố với 10 trụ cột, 76 chỉ tiêu cụ thể, với nhu cầu huy động nguồn lực khoảng 900.000 tỷ đồng. 

Theo ông Thạnh, Thành phố phát triển nhanh phải đi đôi với bền vững; tăng trưởng kinh tế gắn với nâng cao chất lượng môi trường và chất lượng sống của người dân. “Tiến trình chuyển đổi xanh, chuyển đổi năng lượng, Thành phố tập trung vào các định hướng lớn như: phát triển năng lượng tái tạo, thúc đẩy sử dụng năng lượng tiết kiệm, phát triển hydro xanh, amoniac xanh và hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng "0" vào năm 2050”, ông Thanh nhấn mạnh. 

Ở lĩnh vực đô thị và giao thông, ông Thanh cho biết, Thành phố đặt mục tiêu đến năm 2030: 100% phương tiện giao thông công cộng sử dụng năng lượng sạch… đồng thời, Thành phố cam kết đồng hành cùng doanh nghiệp, cải cách mạnh mẽ thể chế, ưu tiên nguồn lực cho các dự án xanh và từng bước xây dựng Thành phố trở thành trung tâm chuyển đổi xanh của khu vực Đông Nam Á. 

Cùng quan điểm, bà Nguyễn Thị Phương Hà, Phó Chủ tịch PRO Việt Nam cho rằng chuyển đổi năng lượng xanh là yêu cầu tất yếu. Năng lượng là nền tảng của mọi hoạt động kinh tế. Xanh không còn là lựa chọn mà là điều kiện để tồn tại. 

“Do vậy, cần tiếp cận tổng thể, gắn năng lượng với quản lý tài nguyên và chất thải trong một hệ sinh thái tuần hoàn. Việc tối ưu vòng đời vật liệu, thúc đẩy tái chế không chỉ tiết kiệm tài nguyên mà còn giảm đáng kể phát thải khí nhà kính”, bà Hà nói. 

Về chính sách, ông Đào Duy Anh, Phó Cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Bộ Công Thương) nhấn mạnh cần ưu tiên phát triển các nguồn năng lượng sạch như sinh khối, hydro, amoniac xanh; đồng thời, đẩy mạnh điện mặt trời, điện gió. Bên cạnh đó, cần phát triển nhiên liệu sinh học, hệ thống giao thông xanh và sử dụng năng lượng hiệu quả trong sản xuất công nghiệp.

Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân TP. Hồ Chí Minh Bùi Minh Thạnh cùng các đại biểu ấn nút khởi động các Dự án “Việt Nam Xanh 2026”. Ảnh: Thanh Vũ-TTXVN

Đại diện Bộ Nông nghiệp và Môi trường cũng chia sẻ việc sử dụng xăng E10 là giải pháp góp phần giảm phát thải khoảng 5-8% so với nhiên liệu hóa thạch truyền thống trong lĩnh vực giao thông. Tuy nhiên, việc phát triển cần đi kèm với quy hoạch ổn định nguồn nguyên liệu; để xăng E10 được chấp nhận rộng rãi cần bảo đảm yếu tố chất lượng, giá cả và tính phù hợp… 

Thực tế cho thấy nhiều doanh nghiệp đã chủ động chuyển đổi theo hướng xanh như: sử dụng điện mặt trời trên mái nhà máy, tối ưu sản xuất, phát triển các mô hình tuần hoàn xanh để đầu ra sẽ là nguyên liệu đầu vào ở một quy trình khác… 

Ông Trần Đình Cường, Tổng Giám đốc Trung tâm sản xuất, Công ty cổ phần Thành Thành Công - Biên Hòa (AgriS) cho biết, doanh nghiệp triển khai mô hình kinh tế tuần hoàn từ cây mía, tận dụng phụ phẩm để phát điện sinh khối. “Chúng tôi không xem phụ phẩm là chất thải mà là nguyên liệu cho chu kỳ sản xuất mới”, ông Cường chia sẻ. 

Tương tự, ông Nguyễn Ngọc Thành, đại diện Công ty cổ phần Sản xuất Nhựa Duy Tân (Tập đoàn SCG) thông tin doanh nghiệp đã ứng dụng điện mặt trời tại nhà máy, kết hợp công nghệ để tối ưu vận hành, giảm tiêu hao tài nguyên và phát thải. Theo ông Thành, đáp ứng các tiêu chuẩn ESG giúp doanh nghiệp không chỉ duy trì đơn hàng mà còn nâng vị thế trong chuỗi cung ứng. 

Ở lĩnh vực năng lượng tái tạo, đại diện Công ty điện năng lượng mặt trời LITHACO nhận định chuyển đổi xanh đang trở thành một “cuộc cách mạng”. “Nếu trước đây động lực là tiết kiệm chi phí, thì nay yếu tố an ninh và tự chủ năng lượng đang thúc đẩy mạnh mẽ quá trình chuyển đổi”, đại diện công ty này chia sẻ. 

Tại hội thảo, các đại biểu cũng tập trung thảo luận lộ trình chuyển đổi năng lượng, giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch, đồng thời đề xuất cơ chế, chính sách ưu đãi nhằm tháo gỡ điểm nghẽn, mở rộng nguồn cung năng lượng xanh.

Trong bối cảnh nhu cầu năng lượng gia tăng và áp lực giảm phát thải ngày càng lớn, chuyển đổi năng lượng xanh không chỉ là xu hướng mà đã trở thành yêu cầu cấp thiết. Sự đồng hành của Nhà nước, doanh nghiệp và xã hội được xem là yếu tố quyết định để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng bền vững và hướng tới nền kinh tế carbon thấp trong tương lai.