Citi: Căng thẳng địa chính trị và rủi ro cung cầu giữ giá dầu ở mức cao

Ngân hàng Citi vừa đưa ra nhận định giá dầu có thể tiếp tục neo ở mức cao do rủi ro địa chính trị gia tăng, các hạn chế của Mỹ đối với dầu Nga và lực mua mạnh từ Trung Quốc, bất chấp những kỳ vọng trước đó của thị trường về tình trạng dư cung lớn trong năm nay.

Trong báo cáo mới nhất công bố ngày 28/1, Citi dự báo giá dầu có thể đạt mốc 70 USD/thùng trong 3 tháng tới nếu căng thẳng địa chính trị tiếp tục leo thang. Thực tế, giá dầu đã tăng lên mức cao nhất kể từ cuối tháng 9/2025 do lo ngại về vấn đề Iran và sự suy yếu của đồng USD.

Theo Citi, các yếu tố chính giữ giá dầu trên mức 60 USD/thùng bao gồm: sự gián đoạn sản xuất tại Kazakhstan (Ca-dắc-xtan), thời tiết giá lạnh khắc nghiệt tại Mỹ, căng thẳng tại Trung Đông và việc Mỹ thắt chặt các hạn chế mua dầu từ Nga.

Đáng chú ý, diễn biến mới liên quan đến Iran đang tác động mạnh đến thị trường. Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 28/1 đã cảnh báo Iran cần đạt được thỏa thuận về hạt nhân, nếu không sẽ phải đối mặt với các hoạt động quân sự hơn từ Mỹ. Đáp lại, Iran cảnh báo sẽ đáp trả Mỹ, Israel và các bên ủng hộ.

Citi ước tính nguy cơ xung đột này có thể cộng thêm khoảng 3-4 USD/thùng vào "phần bù rủi ro địa chính trị" của giá dầu và con số này có thể tăng thêm nếu tình hình xấu đi.

Bên cạnh yếu tố địa chính trị, Citi chỉ ra rằng hoạt động mua vào của Trung Quốc là nguyên nhân giúp giá dầu duy trì sức mạnh bất ngờ. Số liệu ước tính cho thấy lượng dầu thô tích trữ của Trung Quốc tăng trung bình khoảng 0,7 triệu thùng/ngày trong năm 2025 thông qua con đường nhập khẩu.

Tổ chức các Nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC) và các nước đồng minh, hay còn gọi là OPEC+, dự kiến sẽ tiếp tục hoãn kế hoạch tăng sản lượng trong tháng 3/2026 tại cuộc họp vào ngày 1/2 tới.

Citi cũng nhấn mạnh, ngay cả khi OPEC+ nối lại việc tăng sản lượng dầu từ tháng 4/2026, các biện pháp siết chặt hạn chế đối với việc mua dầu của Nga, bao gồm cả từ phía Ấn Độ, sẽ làm giảm lượng cung bổ sung. Như vậy, điều này sẽ xóa bỏ tác động của việc OPEC+ tăng sản lượng trở lại.

Trong kịch bản giá tăng, Citi dự báo giá dầu có thể chạm mức 72 USD/thùng.

Trong khi đó, nhà phân tích Ahmad Assiri, thuộc công ty môi giới Pepperstone có trụ sở tại Australia (Ô-xtrây-li-a), nhận định sự mất cân bằng này cho thấy tình trạng dư thừa nguồn cung ngày càng tăng, có thể định hình lại bối cảnh giá cả và thử thách chính sách của các nhà sản xuất lớn. Theo chuyên gia này, thị trường dầu mỏ bước vào năm 2026 với một nghịch lý thú vị, khi nhu cầu tiếp tục tăng trưởng ở mức ổn định trong khi nguồn cung lại tăng trưởng nhanh gần ba lần so với nhu cầu.

Giá dầu Brent sẽ đối mặt với áp lực giảm giá trong năm 2026 và có khả năng giảm xuống dưới 60 USD/thùng sau khi ghi nhận mức giảm lớn nhất kể từ năm 2020 trong năm 2025, do tăng trưởng nguồn cung tiếp tục vượt xa mức tăng nhu cầu.

Nhu cầu dầu toàn cầu được dự báo tăng khoảng 900.000 thùng/ngày lên 105,5 triệu thùng/ngày trong năm 2025. Năm 2026 dự kiến sẽ chứng kiến mức tăng tương tự, nhưng năm 2027 sẽ ghi nhận mức tăng trưởng nhu cầu mạnh hơn. Tuy nhiên, nguồn cung được dự báo sẽ mở rộng với tốc độ gấp ba lần mức tăng nhu cầu trong năm 2026, do sản lượng cao hơn từ các thành viên OPEC+.

Ông Assiri nhận xét: "Trong bối cảnh đó, áp lực giảm giá là không thể phủ nhận. Giá dầu Brent có khả năng giảm xuống dưới 60 USD/thùng trong năm 2026, xuống 50 USD/thùng vào quý IV/2026 và có thể kết thúc năm 2026 ở mức thấp hơn nữa".

Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) dự báo nguồn cung sẽ vượt cầu 3,85 triệu thùng/ngày vào năm 2026, tương đương gần 4% tổng mức tiêu thụ toàn cầu.

Các nhà phân tích tại ngân hàng đầu tư Goldman Sachs (Mỹ) dự báo giá dầu Brent và WTI sẽ tiếp tục giảm lần lượt xuống mức trung bình năm 2026 là 56 USD/thùng và 52 USD/thùng. Goldman Sachs đánh giá Nga vẫn là yếu tố biến động chính, đồng thời cảnh báo về rủi ro giảm giá nếu Nga và Ukraine (U-crai-na) đạt được một thỏa thuận hòa bình, qua đó giúp sản lượng của Nga dần phục hồi, hoặc nếu nền kinh tế toàn cầu tăng trưởng chậm lại. Trong kịch bản này, giá dầu Brent có thể chỉ đạt mức trung bình 51 USD/thùng năm 2026.