Cuộc cạnh tranh khốc liệt trong lĩnh vực robot hình người

Công nghệ robot được coi là ưu tiên hàng đầu trong kế hoạch “Sản xuất tại Trung Quốc 2025” của nước này mặc dù ban đầu tập trung vào tự động hóa nhà máy, chứ không phải robot hình người.

Theo các chuyên gia công nghệ, ở giai đoạn đầu phát triển robot hình người này, các công ty Trung Quốc đang vượt trội so với các đối thủ Mỹ cả về tốc độ và số lượng. Trung Quốc có chuỗi cung ứng phần cứng mạnh mẽ hơn - phần lớn được xây dựng thông qua lĩnh vực xe điện, từ cảm biến đến pin - và nền tảng sản xuất mạnh nhất thế giới, cho phép các công ty đổi mới nhanh hơn nhiều so với các đối thủ phương Tây.

Vì vậy, robot Trung Quốc không chỉ rẻ hơn mà các công ty còn có thể tung ra các mẫu mới nhanh hơn. Công ty hàng đầu Trung Quốc Unitree đã xuất xưởng số lượng gấp khoảng 36 lần so với các đối thủ Mỹ là Figure và Tesla vào năm ngoái.

Theo một báo cáo của Forbes được công bố tháng trước, tổng số robot hình người được xuất xưởng trên toàn cầu chỉ đạt 13.317 đơn vị vào năm ngoái. Đó là một con số nhỏ bé đối với một ngành công nghiệp dự kiến sẽ tăng trưởng gần gấp đôi mỗi năm và đạt 2,6 triệu đơn vị vào năm 2035.

Các nhà sản xuất robot hình người hàng đầu theo số lượng xuất xưởng năm 2025 do các công ty Agibot và Unitree của Trung Quốc dẫn đầu, tiếp theo là UBTech, Leju Robotics, Engine AI và Fourier Intelligence, cho thấy sự thống trị ban đầu của Bắc Kinh trong lĩnh vực này.

Đầu tư có ý nghĩa rất quan trọng và các nhà sản xuất robot Trung Quốc đang tận dụng điều đó. Năm 2025, Unitree được định giá khoảng 3 tỷ USD sau khi hoàn tất vòng gọi vốn Series C, với tham vọng đạt tới 7 tỷ USD trong một đợt phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) trong tương lai. Trong khi đó, Galbot đã huy động được hơn 300 triệu USD vốn đầu tư mới, được cho là đã đẩy giá trị công ty lên 3 tỷ USD, một trong những khoản tài trợ lớn nhất trong lĩnh vực robot hình người của Trung Quốc cho đến nay.

Trong khi đó, các công ty Mỹ cũng đang chuyển sang tập trung vào các ứng dụng thực tế. Ngoài ra, họ đang theo đuổi các mục tiêu đầy tham vọng của riêng mình. Ví dụ, công ty khởi nghiệp Foundation của Mỹ có kế hoạch chế tạo 50.000 robot hình người vào cuối năm 2027.

Tuy vậy, theo một báo cáo gần đây của công ty nghiên cứu thị trường TrendForce, Trung Quốc đã nhắm đến sự kết hợp giữa các mẫu robot giá cả phải chăng dành cho thị trường đại chúng và các ứng dụng cao cấp, nhanh chóng mở rộng robot hình người trong các lĩnh vực công nghiệp, tiêu dùng và phục hồi chức năng.

Khi nói đến các hệ thống AI và phần mềm tích hợp, vẫn chưa rõ các công ty robot hình người của Trung Quốc thực sự đang ở vị trí nào. Ngành công nghiệp này phần lớn đang đặt cược vào các mô hình thị giác-ngôn ngữ-hành động và “mô hình thế giới”, nhưng cả hai công nghệ này vẫn đang ở giai đoạn đầu. Nvidia hiện đang dẫn đầu lĩnh vực này với bộ phần mềm người máy hoàn chỉnh, vì vậy hầu hết các công ty khởi nghiệp về người máy ở Trung Quốc đều sử dụng chip Orin của Nvidia. Và các nhà sản xuất chip trong nước đang phát triển các giải pháp thay thế nội địa.

Nhưng các nhà sản xuất robot người máy vẫn đang phải đối mặt với những vấn đề cơ bản. Thách thức nằm ở việc làm thế nào để các mô hình nền tảng của robot có thể dự đoán “trạng thái vật lý tiếp theo” của robot.

An toàn cũng là một trở ngại lớn đối với robot hình người. Một tai nạn nghiêm trọng có thể gây ra phản ứng mạnh mẽ từ công chúng, và Trung Quốc có thể đang cân nhắc cách triển khai công nghệ này nhanh chóng mà không quá vội vàng.

Phát triển robot hình người không phải là cuộc đua giữa hai quốc gia. Hệ sinh thái robot của Nhật Bản - từ các công ty khởi nghiệp đến những "ông lớn" trong ngành bán dẫn — đang hướng tới sản xuất hàng loạt robot hình người vào năm 2027. Từ lâu đã là quốc gia tiên phong thông qua các dự án như Asimo của Honda, Murata Boy của Murata Manufacturing và Pepper của SoftBank Robotics, Nhật Bản dựa vào độ chính xác và khả năng điều khiển tiên tiến. Một điểm độc đáo của Nhật Bản là robot hình người ngày càng được sử dụng nhiều trong chăm sóc người cao tuổi.