Cuộc đua với thời gian để trả lại tên cho liệt sĩ

Đoàn công tác Ban Chỉ đạo quốc gia về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ (Ban Chỉ đạo 515 quốc gia) do Thượng tướng Lê Quang Minh, Phó Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam, Ủy viên Ban Chỉ đạo 515 quốc gia làm Trưởng đoàn vừa kiểm tra việc thực hiện “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ” tại thành phố Cần Thơ.

Theo báo cáo của Ban Chỉ đạo 515 thành phố Cần Thơ, thành phố hiện có 21 nghĩa trang liệt sĩ với 25.678 mộ liệt sĩ; trong đó 8.190 mộ chưa xác định được thông tin. Có 5.092 mộ thuộc diện cần lấy mẫu, đến nay, thành phố đã khai quật 3.049 mộ, lấy 2.333 mẫu, trong đó 1.689 mẫu đã bàn giao Viện Pháp y Quân đội theo quy định. Thành phố còn 2.043 mộ chưa lấy mẫu và quyết tâm hoàn thành trong tháng 10/2026. Cần Thơ đã quy tập được 48 hài cốt liệt sĩ ở ngoài nghĩa trang.

Thượng tướng Lê Quang Minh đánh giá, kết quả thực hiện Chiến dịch 500 ngày đêm của Cần Thơ cơ bản bám sát tiến độ nhưng so với mặt bằng chung của các địa phương trong Quân khu, cách tổ chức thực hiện của thành phố còn chưa khoa học, chưa bài bản và chưa linh hoạt.

Đây là những hạn chế cần được chấn chỉnh, khắc phục trong thời gian tới. Thành phố cần chuyển từ thế bị động chờ thông tin sang chủ động tìm kiếm, khai thác, kiểm chứng và làm rõ thông tin về liệt sĩ, mộ liệt sĩ, tập trung khai thác nguồn thông tin ngay trên địa bàn, tổ chức hội thảo, kiểm chứng thông tin để xác định khu vực có khả năng còn hài cốt liệt sĩ.

Công tác tuyên truyền phải gắn với hình ảnh, hoạt động và việc làm thực tế, tránh tuyên truyền hình thức. Ban Chỉ đạo 515 thành phố tiếp tục rà soát kỹ các chỉ tiêu, kiểm tra tính phù hợp của từng biện pháp với địa bàn và hoàn cảnh thực tế để chủ động điều chỉnh. Các giải pháp phải căn cơ, bài bản nhưng đồng thời chủ động, linh hoạt và quyết tâm hành động.

Thượng tướng Lê Quang Minh yêu cầu tăng cường trách nhiệm của cấp ủy, người đứng đầu các cơ quan, đơn vị. Nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ không phải công việc của riêng cơ quan quân sự hay lực lượng trực tiếp thực hiện mà là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị. Các cấp chỉ huy phải trực tiếp kiểm tra, đôn đốc, động viên lực lượng làm nhiệm vụ; hàng tháng cần sơ kết, rút kinh nghiệm những việc đã làm được và chưa làm được.

Chiến dịch 500 ngày đêm là nhiệm vụ chính trị trọng tâm từ nay đến năm 2027. Mục tiêu tìm kiếm, quy tập 7.000 hài cốt liệt sĩ là nhiệm vụ khó khăn nhưng hoàn toàn có thể thực hiện nếu có sự quyết liệt của cả hệ thống chính trị. Càng khó khăn càng phải quyết tâm thực hiện cho được các chỉ tiêu, thực hiện bằng cả tâm sức, trái tim, trí tuệ để trả lại tên cho liệt sĩ.

Ông Nguyễn Văn Khởi, Phó Chủ tịch UBND thành phố Cần Thơ, Trưởng Ban Chỉ đạo 515 thành phố thông tin, công tác khai quật, lấy mẫu phục vụ phân tích ADN cơ bản thuận lợi. Thành phố đang tăng tốc, từ khoảng 44 bộ/ngày lên 70-80 bộ/ngày với lực lượng hiện có, số lượng còn lại có thể được thực hiện trong khoảng một tháng.

Thành phố sẽ điều chỉnh kế hoạch theo hướng rõ người, rõ thời gian, rõ sản phẩm và rõ thẩm quyền, trách nhiệm, qua đó bảo đảm hoàn thành công tác khai quật, lấy mẫu trong tháng 10/2026. Về tìm kiếm, quy tập ngoài nghĩa trang, Cần Thơ đã quy tập 48 hài cốt.

Các khu vực tìm kiếm cơ bản đã được xác định, bản đồ đã được lập và lực lượng sẵn sàng thực hiện. Đợt này, thành phố sẽ khoanh vùng, tổ chức tìm kiếm từng bước từ ngoài vào trong với quyết tâm hoàn thành việc tìm kiếm, quy tập 80 hài cốt liệt sĩ.

Thời gian tới, Ban Chỉ đạo 515 thành phố sẽ ưu tiên lực lượng, phương tiện, vật chất; tăng cường rà soát, khảo sát thông tin về liệt sĩ, mộ liệt sĩ, các nghĩa trang tạm và những địa điểm từng diễn ra chiến đấu.

Đơn vị đẩy mạnh tuyên truyền, vận động nhân dân cung cấp thông tin, phối hợp chặt chẽ với các sở, ngành, địa phương và đơn vị giám định ADN, bảo đảm quá trình lấy mẫu, bàn giao mẫu đúng quy trình, chính xác và an toàn.

Cần Thơ tập trung khắc phục khó khăn, tăng tốc thực hiện các nhiệm vụ còn lại, phấn đấu hoàn thành lấy mẫu và chỉ tiêu tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ trong năm 2026, góp phần thực hiện mục tiêu chung của Chiến dịch 500 ngày đêm, đáp ứng mong mỏi của thân nhân và gia đình các liệt sĩ.